Στο Ετήσιο Τακτικό Συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας στην Καλαμάτα, με κεντρικό μήνυμα «Ισχυροί Δήμοι Ισχυρές Τοπικές Κοινωνίες Ισχυρή Ελλάδα», ο Ηλίας Γ. Κυρμανίδης ήταν ο κεντρικός εισηγητής στη θεματική ενότητα «Πολυεπίπεδη Διακυβέρνηση και Θεσμικός Εκσυγχρονισμός: Ισότητα, Συνταγματική Αναθεώρηση και Ψηφιακός Μετασχηματισμός».
Στην εισήγησή του, όπως αναφέρει η ανακοίνωση που εξέδωσε, με τίτλο «Πολυεπίπεδη Διακυβέρνηση και Θεσμικός Εκσυγχρονισμός», υπογράμμισε ότι ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι αναγκαίο βήμα, αλλά δεν αρκεί από μόνος του. Όπως είπε, «η κωδικοποίηση δεν είναι μεταρρύθμιση, αν δεν συνοδεύεται από καθαρές αρμοδιότητες, επαρκείς πόρους, ανθρώπινο δυναμικό, λογοδοσία και μετρήσιμο αποτέλεσμα για τον πολίτη».
Οι πέντε προτεραιότητες
Ο κ. Κυρμανίδης ανέλυσε τις βασικές προτεραιότητες που, όπως τόνισε, χρειάζεται η πρωτοβάθμια αυτοδιοίκηση:
- Καθαρές αρμοδιότητες και ένας υπεύθυνος για κάθε δημόσια λειτουργία
Η αρχή «μία αρμοδιότητα ένα υπεύθυνο επίπεδο διοίκησης» πρέπει να εφαρμοστεί στην πράξη, ώστε να πάψει η διάχυση ευθυνών μεταξύ κράτους, Περιφερειών και Δήμων. Για τις Υπηρεσίες Δόμησης πρότεινε να παραμείνει η αρμοδιότητα στους Δήμους, με ουσιαστική στελέχωση, δυνατότητα διαδημοτικών σχημάτων και κοινά ψηφιακά εργαλεία.
- Καμία νέα αρμοδιότητα χωρίς κοστολόγηση, χρηματοδότηση και προσωπικό
Κάθε μεταφορά αρμοδιότητας, είπε, πρέπει να συνοδεύεται υποχρεωτικά από δημόσια κοστολόγηση, εξασφαλισμένους πόρους, το αναγκαίο ανθρώπινο δυναμικό, σαφές χρονοδιάγραμμα και μηχανισμό αξιολόγησης. Διαφορετικά, η αποκέντρωση μετατρέπεται σε μεταφορά προβλημάτων προς τους Δήμους.
- Σταθερή οικονομική αυτοτέλεια και πραγματική εδαφική ισότητα
Η βιωσιμότητα των Δήμων, υπογράμμισε, απαιτεί σταθερό και προβλέψιμο πλαίσιο χρηματοδότησης. Με δεδομένο ότι το πραγματικό λειτουργικό κόστος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης προσεγγίζει τα 5,5 δισ. ευρώ, ζήτησε αναπροσαρμογή των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων πριν από την κατάρτιση του προϋπολογισμού του 2027 και ισχυρό μηχανισμό εδαφικής εξισορρόπησης, ώστε ο τόπος κατοικίας να μη μετατρέπεται σε παράγοντα άνισης πρόσβασης στις δημόσιες υπηρεσίες.
- Ενιαία ψηφιακή αρχιτεκτονική για όλους τους Δήμους
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός, σημείωσε, δεν μπορεί να είναι άθροισμα αποσπασματικών εφαρμογών. Χρειάζονται κοινές προδιαγραφές, διαλειτουργικότητα των συστημάτων, εφαρμογή της αρχής «μόνο μία φορά» για τα στοιχεία του πολίτη, κυβερνοασφάλεια και αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης με διαφάνεια, προστασία δικαιωμάτων και ανθρώπινη εποπτεία.
- Αυτοτελής πρόταση της ΚΕΔΕ για τη συνταγματική κατοχύρωση της Αυτοδιοίκησης
Ενόψει της συνταγματικής αναθεώρησης, πρότεινε η ΚΕΔΕ να διαμορφώσει ολοκληρωμένη πρόταση για τα άρθρα 101 και 102 του Συντάγματος, με σαφέστερη κατοχύρωση της διοικητικής και οικονομικής αυτοτέλειας των ΟΤΑ, της αρχής της εγγύτητας και της αντιστοίχισης αρμοδιοτήτων, πόρων και ευθύνης.
Ο Ηλίας Κυρμανίδης επισήμανε -πάντα σύμφωνα με την ανακοίνωση του- ότι η πολυεπίπεδη διακυβέρνηση δεν είναι ένα τεχνικό σχήμα διοίκησης, αλλά η προϋπόθεση για ένα κράτος που λειτουργεί με σαφείς ρόλους, συνεργασία και λογοδοσία. «Ο πολίτης δεν ενδιαφέρεται ποιος φορέας θα ανταλλάξει έγγραφα με ποιον. Θέλει να γνωρίζει ποιος είναι υπεύθυνος και πότε θα έχει αποτέλεσμα», ανέφερε.
Κλείνοντας, τόνισε: «Οι Δήμοι είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε περισσότερη ευθύνη. Αλλά ευθύνη με αρμοδιότητα, αρμοδιότητα με πόρους, πόροι με λογοδοσία και λογοδοσία με αποτέλεσμα για τον πολίτη. Η ισχυρή Αυτοδιοίκηση δεν αποδυναμώνει το κράτος. Το κάνει πιο αποτελεσματικό, πιο δίκαιο και πιο κοντά στην κοινωνία».
