Στο 7ο Φόρουμ της Ολυμπίας, στην Αρχαία Ολυμπία, ο υφυπουργός Πολιτισμού Ιάσονας Φωτήλας έδωσε το στίγμα της κυβερνητικής στρατηγικής, υπογραμμίζοντας ότι ο πολιτισμός φέρνει δουλειά, προβολή και γνώση. Μίλησε για τη σύνδεση του πολιτισμού με τη βιώσιμη ανάπτυξη και τον τουρισμό, σε μια παρέμβαση με αναφορές από την ομηρική Οδύσσεια έως τις σύγχρονες οπτικοακουστικές παραγωγές.
Ο κ. Φωτήλας τοποθετήθηκε την Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου, στη διάρκεια του 7ου Φόρουμ της Ολυμπίας που πραγματοποιείται από 29 Σεπτεμβρίου έως 1η Οκτωβρίου στη Διεθνή Ολυμπιακή Ακαδημία. Συμμετείχε στον θεματικό κύκλο «Ο Ρόλος του Πολιτισμού στη Σύγχρονη Ελλάδα: Κληρονομιά, Ταυτότητα και Βιώσιμη Ανάπτυξη», τον οποίο συντόνισε η δημοσιογράφος του Mega TV Βίκυ Κατσανάκη.
Ο υφυπουργός σημείωσε ότι ο πολιτισμός συνδέεται άμεσα με τον τουρισμό και ειδικά με τον κινηματογραφικό τουρισμό, που επηρεάζει καθοριστικά τις επιλογές των ταξιδιωτών διεθνώς. Ανατρέχοντας στην ομηρική Οδύσσεια, με τις ραψωδίες για τις περιπλανήσεις του ήρωα, τη νήσο των Φαιάκων και το παράδειγμα της Πηνελόπης, υποστήριξε πως ο πολιτισμός λειτουργεί ως καθρέφτης της ανθρώπινης ύπαρξης εδώ και 3.000 χρόνια, επαναπροσδιορίζοντας την εθνική ταυτότητα και τη στάση απέναντι στη φιλοξενία («ξενία»).
Όπως είπε, η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη έχει τοποθετήσει τον πολιτισμό στον πυρήνα της εθνικής στρατηγικής. Το υπουργείο Πολιτισμού, υπό την καθοδήγηση της Λίνας Μενδώνη, εξασφάλισε σταθερή χρηματοδότηση 750 εκατομμυρίων ευρώ, η οποία είναι «κλειδωμένη» για τα επόμενα 5 χρόνια και, όπως ανέφερε, δίνει δυνατότητα μακροπρόθεσμου σχεδιασμού και σταθερότητας για τις δράσεις του σύγχρονου πολιτισμού.
Αναφερόμενος στην επίδραση της διεθνούς παραγωγής της «Οδύσσειας» του Κρίστοφερ Νόλαν και στην πολιτική προσέλκυσης μεγάλων ξένων παραγωγών, ο κ. Φωτήλας σημείωσε ότι η χώρα διαθέτει πλέον θεσμοθετημένα οικονομικά εργαλεία, όπως το Cash Rebate και το Tax Relief, καθώς και επιταχυνόμενες διαδικασίες αδειοδότησης. Όπως είπε, αυτά αποδεικνύουν την ανταγωνιστικότητα της σημερινής Ελλάδας και της πολιτικής του υπουργείου, σε αντίθεση με ό,τι συνέβαινε τις περασμένες δεκαετίες.
Κατά τον ίδιο, τα οφέλη από τις διεθνείς κινηματογραφικές παραγωγές είναι πολλαπλά, καθώς ενισχύουν την απασχόληση, ενεργοποιούν την τοπική οικονομία —ξενοδοχεία, μεταφορές, προμηθευτές— και προσφέρουν προβολή της χώρας ακόμη και σε επισκέπτες που δεν είχαν ακούσει ποτέ για τον Οδυσσέα, αλλά προσελκύστηκαν από το φυσικό κάλλος που είδαν στην οθόνη.
Επιπλέον, τόνισε ότι η χώρα επωφελείται καίρια από τέτοιες παραγωγές: στη δουλειά, καθώς τεχνικοί, οδηγοί, ηλεκτρολόγοι, ράφτες, ηθοποιοί, κομπάρσοι και άλλες ειδικότητες εργάστηκαν, ενώ ζωντάνεψε ένας ολόκληρος οικονομικός κύκλος με ξενοδοχεία, μεταφορές, τοπικούς προμηθευτές και τοπικές κοινωνίες.
Στην εικόνα, όπως είπε, δεν υπάρχει διαφημιστικό budget που να μπορεί να αγοράσει αυτό που προσφέρει μια τέτοια ταινία, αφού άνθρωποι σε όλο τον κόσμο επιλέγουν τον προορισμό των διακοπών τους επειδή τον είδαν στην οθόνη.
Και στην εμπειρία, σημείωσε, καθώς τα ελληνικά συνεργεία δούλεψαν με κορυφαίους επαγγελματίες από όλο τον κόσμο. Ο κ. Φωτήλας ανέφερε ότι «αυτή η γνώση μένει στους ανθρώπους μας, μένει στη χώρα μας» και έφερε ως παράδειγμα την περιοδεύουσα έκθεση εναλίων αρχαιοτήτων που εγκαινίασε στη Σεούλ. Όπως είπε, στη Νέα Υόρκη και την Κίνα συγκέντρωνε 2.000 έως 3.000 επισκέπτες ημερησίως, ενώ στην κορεατική πρωτεύουσα κατέγραψε 40.000 εισιτήρια μέσα σε 3 εβδομάδες, με sold out για τους επόμενους 4 μήνες.
Σύμφωνα με τον υφυπουργό, η επένδυση στον οπτικοακουστικό τομέα είναι στρατηγική επιλογή που στηρίζεται και από διεθνείς μελέτες. Με βάση τα στοιχεία που επικαλέστηκε, ο τομέας αυτός είναι η πιο ανταποδοτική επένδυση στην Ελλάδα, επιστρέφοντας 4,17 ευρώ στην κοινωνία και την οικονομία για κάθε 1 ευρώ που επενδύεται, ενώ ακολουθεί σε ανταποδοτικότητα η πολιτιστική κληρονομιά.
Μιλώντας για τις δράσεις του υπουργείου Πολιτισμού και το έργο της Λίνας Μενδώνη, ο κ. Φωτήλας υπογράμμισε τη μετατροπή των εφήμερων επιτυχιών σε μόνιμες υποδομές. Όπως είπε, έχουν ήδη υλοποιηθεί πάνω από 30 νέα μουσεία και περισσότεροι από 300 ανακαινισμένοι αρχαιολογικοί χώροι σε όλη την επικράτεια, ενώ παράλληλα ενισχύεται η ψηφιακή προσβασιμότητα των μνημείων.
Ο υφυπουργός ανέφερε ακόμη ότι η στήριξη των νέων δημιουργών εξασφαλίζεται μέσω του προγράμματος «Δημιουργική Ελλάδα» και των ψηφιακών εργαλείων του ΕΚΟΜΕΤ (Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας). Σύμφωνα με τον ίδιο, τα εργαλεία αυτά προσφέρουν διαφάνεια και προσβασιμότητα στους πόρους για τα επόμενα 5 χρόνια.
Παρουσιάζοντας στοιχεία για τις μεγάλες παραγωγές που γυρίζονται στην Ελλάδα, ο κ. Φωτήλας είπε ότι το 75% με 80% του προσωπικού, δηλαδή οι 800 έως 850 από τους 1.000 εργαζόμενους, είναι Έλληνες τεχνικοί και επαγγελματίες. Εξήγησε επίσης ότι ο παραγωγός δεν συμφέρει να φέρει ηλεκτρολόγο, boom operator ή cameraman από την Αμερική και να τους κρατά εδώ για δύο μήνες.
Για την κάλυψη των ελλείψεων σε εξειδικευμένες ειδικότητες που ζητούν οι ξένες παραγωγές, ο κ. Φωτήλας ανέφερε ότι το υπουργείο αξιοποίησε πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και ανέθεσε σχετική μελέτη στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), ώστε να αποτυπωθούν οι ειδικότητες που ζητούνται στην αγορά και δεν υπάρχει προσφορά.
Όπως είπε, ο κεντρικός στόχος είναι η δημιουργία νέας Σχολής Κινηματογράφου στην Περιφέρεια, η οποία θα εκπαιδεύει εξειδικευμένους τεχνικούς. Με αυτόν τον τρόπο, οι ξένες παραγωγές θα βρίσκουν το απαραίτητο δυναμικό εγχώρια, ενώ παράλληλα ο πολιτισμός θα αποκεντρώνεται από την Αθήνα προς κάθε γωνιά της χώρας.
Κλείνοντας, ο κ. Φωτήλας τόνισε ότι η βιώσιμη πολιτιστική ανάπτυξη βασίζεται στην αρχή «ό,τι μοιράζεται, πολλαπλασιάζεται». Είπε ότι στόχος της εθνικής πολιτικής είναι η διατήρηση των ριζών και η αξιοποίηση των χιλιάδων ελληνικών ιστοριών με σύγχρονα μέσα για τις επόμενες γενιές, ενώ υπογράμμισε πως ο πολιτισμός φέρνει δουλειά, ο πολιτισμός φέρνει εικόνα και ο πολιτισμός φέρνει γνώση, προσθέτοντας ότι δεν πρέπει πια να λέγεται πως ο πολιτισμός είναι πολυτέλεια.
Γιώργης-Βύρων Δάβος
