Το εντυπωσιακό αστρονομικό φαινόμενο θα σκοτεινιάσει τον ουρανό σε Γροιλανδία, Ισλανδία, Ισπανία και τμήμα της Πορτογαλίας – Περιορισμένη μερική έκλειψη θα φανεί σε ορισμένες περιοχές της δυτικής και βορειοδυτικής Ελλάδας
Ένα από τα εντυπωσιακότερα ουράνια φαινόμενα αναμένεται στις 12 Αυγούστου 2026, όταν η Σελήνη θα περάσει ανάμεσα στη Γη και τον Ήλιο, καλύπτοντας πλήρως τον ηλιακό δίσκο σε μια στενή ζώνη του βόρειου ημισφαιρίου.
Η ολική έκλειψη Ηλίου θα διασχίσει περιοχές της βόρειας Ρωσίας, της Γροιλανδίας, της Ισλανδίας και του βόρειου Ατλαντικού, προτού φτάσει στην Ισπανία και σε ένα μικρό τμήμα της βορειοανατολικής Πορτογαλίας. Σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, του Καναδά, των βόρειων Ηνωμένων Πολιτειών και της βορειοδυτικής Αφρικής το φαινόμενο θα είναι ορατό ως μερική έκλειψη.
Πού θα φανεί η ολική έκλειψη
Κατά τη διάρκεια της ολικότητας, η Σελήνη θα καλύψει ολοκληρωτικά τον Ήλιο, ο ουρανός θα σκοτεινιάσει για λίγα λεπτά και θα γίνει ορατό το ηλιακό στέμμα, δηλαδή η εξωτερική και εξαιρετικά θερμή ατμόσφαιρα του Ήλιου.
Οι καλύτερες περιοχές παρατήρησης θα βρίσκονται στην ανατολική Γροιλανδία, στη δυτική Ισλανδία και στο βόρειο τμήμα της Ισπανίας. Η ζώνη της ολικότητας θα περάσει επίσης από το βορειοανατολικό άκρο της Πορτογαλίας και από τις Βαλεαρίδες Νήσους, λίγο πριν από τη δύση του Ηλίου.
Στις περισσότερες περιοχές που βρίσκονται μέσα στη ζώνη, η πλήρης κάλυψη του Ήλιου θα διαρκέσει λιγότερο από δύο λεπτά. Κοντά στο κέντρο της διαδρομής, στη Γροιλανδία, στη βόρεια Ρωσία και στον Ατλαντικό, η διάρκειά της θα ξεπεράσει οριακά τα δύο λεπτά, χωρίς να φτάσει τα δυόμισι.
Στην ισπανική πόλη Λεόν η ολικότητα αναμένεται περίπου από τις 20:28 έως τις 20:30 τοπική ώρα, ενώ στη Βαλένθια θα διαρκέσει περίπου ένα λεπτό, πολύ κοντά στη δύση του Ηλίου. Η συγκεκριμένη έκλειψη θα είναι η πρώτη ολική που θα γίνει ορατή από την ηπειρωτική Ισπανία από το 1905.
Τι θα είναι ορατό στην Ελλάδα
Η Ελλάδα δεν βρίσκεται στη ζώνη της ολικότητας. Μόνο σε ορισμένες περιοχές της δυτικής και βορειοδυτικής χώρας θα μπορέσει να παρατηρηθεί μια εξαιρετικά μικρή μερική έκλειψη, πολύ χαμηλά στον ορίζοντα και λίγο πριν από τη δύση του Ηλίου.
Το φαινόμενο θα είναι ορατό για λίγα λεπτά περίπου μεταξύ 20:30 και 20:40, κυρίως από την Κέρκυρα, την Ηγουμενίτσα, τα Ιωάννινα, την Καστοριά και την Πτολεμαΐδα. Στην Κέρκυρα η μέγιστη κάλυψη του ηλιακού δίσκου υπολογίζεται μόλις στο 2,34%, επομένως θα μοιάζει με ένα πολύ μικρό «δάγκωμα» στην άκρη του Ήλιου.
Η έκλειψη δεν θα είναι ορατή από την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, καθώς στις δύο πόλεις ο Ήλιος θα έχει δύσει πριν αρχίσει το φαινόμενο.
Ζωντανή μετάδοση από NASA και ESA
Όσοι δεν βρίσκονται στη διαδρομή της έκλειψης θα μπορούν να την παρακολουθήσουν μέσω διαδικτύου. Η NASA θα αρχίσει τη ζωντανή μετάδοσή της στις 20:15 ώρα Ελλάδας, παρουσιάζοντας εικόνες από διαφορετικά σημεία της ζώνης της ολικότητας και συζητήσεις με επιστήμονες.
Ζωντανή μετάδοση θα πραγματοποιήσει και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος από το Αστροφυσικό Αστεροσκοπείο Χαβαλάμπρε, στην ισπανική επαρχία Τερουέλ.
Πώς παρακολουθούμε με ασφάλεια
Η απευθείας παρατήρηση του Ήλιου χωρίς κατάλληλη προστασία μπορεί να προκαλέσει σοβαρή και μόνιμη βλάβη στα μάτια. Τα κοινά γυαλιά ηλίου δεν είναι ασφαλή, ανεξάρτητα από το πόσο σκούρα είναι.
Για την παρατήρηση της έκλειψης απαιτούνται πιστοποιημένα γυαλιά εκλείψεων που συμμορφώνονται με το διεθνές πρότυπο ISO 12312-2 ή ειδικός φορητός ηλιακός παρατηρητής. Όσοι χρησιμοποιήσουν φωτογραφική μηχανή, τηλεσκόπιο ή κιάλια χρειάζονται ειδικό ηλιακό φίλτρο τοποθετημένο στο μπροστινό μέρος της συσκευής.
Τα γυαλιά εκλείψεων δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται μαζί με κιάλια ή τηλεσκόπιο, καθώς οι συγκεντρωμένες ηλιακές ακτίνες μπορούν να διαπεράσουν το φίλτρο και να προκαλέσουν σοβαρό τραυματισμό. Στις περιοχές όπου θα παρατηρηθεί μόνο μερική έκλειψη, όπως στην Ελλάδα, η ειδική προστασία πρέπει να χρησιμοποιείται καθ’ όλη τη διάρκεια του φαινομένου.
Φωτογραφίες και χάρτες για το άρθρο
Για κεντρική φωτογραφία μπορεί να χρησιμοποιηθεί εικόνα από την ολική έκλειψη της 8ης Απριλίου 2024, με αναγραφή της πηγής NASA/Keegan Barber.
Για το εσωτερικό του άρθρου υπάρχουν ο επίσημος παγκόσμιος χάρτης και οι απεικονίσεις της διαδρομής της σκιάς από το NASA Scientific Visualization Studio.
Ο ESA διαθέτει επίσης επίσημο χάρτη της παγκόσμιας διαδρομής και αναλυτικό χάρτη της ζώνης ολικότητας στην Ισπανία.
