Βορειοανατολικά της Κυπαρισσίας, σε κομβικό σημείο που έλεγχε το πέρασμα από την εύφορη ενδοχώρα της Τριφυλίας προς τη θάλασσα, δεσπόζει ο λόφος της Περιστεριάς. Οι ανασκαφές των Σπυρίδωνος Μαρινάτου και Γεωργίου Κορρέ, στις δεκαετίες του 1960 και του 1970, ανέδειξαν εκεί ένα από τα σπουδαιότερα μυκηναϊκά κέντρα της ηπειρωτικής Ελλάδας, τις αποκαλούμενες Μυκήνες της δυτικής Πελοποννήσου.
Η Περιστεριά κατοικήθηκε ήδη από τη Μεσοελλαδική Εποχή, όμως γνώρισε τη μεγαλύτερη ακμή της στους Πρώιμους Μυκηναϊκούς Χρόνους, δηλαδή από τα τέλη του 17ου έως τα τέλη του 15ου αιώνα π.Χ. Τότε αυξήθηκε ο τοπικός πληθυσμός, τειχίστηκε ο λόφος προς νότον και διαμορφώθηκε ένα ιδιαίτερα αξιόλογο οικιστικό κέντρο, υπό τη διοίκηση ηγεμόνων με κύρος, πλούτο και εξωστρέφεια από πολιτισμικής πλευράς.
Τα πολυάριθμα ευρήματα στους θολωτούς τάφους της Περιστεριάς, με περίτεχνα κτερίσματα από χρυσό και άλλα πολύτιμα και ημιπολύτιμα υλικά, δείχνουν αφενός την ισχύ των τοπικών αρχόντων και αφετέρου τις εμπορικές επαφές της Περιστεριάς με την Κρήτη και με άλλα κέντρα εντός και εκτός των ορίων της σημερινής ελληνικής επικράτειας, μέσα στο τότε ανταλλακτικό οικονομικό πλαίσιο.
Από τον 14ο αιώνα π.Χ. και μετά, η Περιστεριά έπαυσε να είναι διοικητικό κέντρο και μετατράπηκε σε απλό πόλισμα. Στον λόφο έχουν εντοπιστεί, πάντως, και ίχνη κατοίκησης που χρονολογούνται σε πολύ μεταγενέστερες περιόδους, στους Κλασικούς, τους Ελληνιστικούς και τους Ρωμαϊκούς Χρόνους.
Στον λόφο της Περιστεριάς έχουν ανασκαφεί μέχρι σήμερα τέσσερις θολωτοί μυκηναϊκοί τάφοι, που είχαν συληθεί ήδη από την αρχαιότητα, ενώ έχουν αποκαλυφθεί επίσης ταφές και κατάλοιπα κτιρίων, περιβόλων και οχύρωσης.
Στα σωζόμενα ευρήματα της Περιστεριάς, δηλαδή στις νεκρικές προσφορές που δίνουν σημαντικές πληροφορίες για τα ταφικά έθιμα και την κοινωνική διαστρωμάτωση, περιλαμβάνονται χρυσά σκεύη, επιρράμματα για τα ενδύματα των νεκρών, περίαπτα, ψήφοι, χάλκινα όπλα, αιχμές βελών, ειδώλια, τμήματα πιθαμφορέων και άλλα αντικείμενα.
Ορισμένα από τα εξαιρετικά ευρήματα της Περιστεριάς εκτίθενται αυτή την περίοδο στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.
Χρυσό επίρραμμα σε σχήμα κουκουβάγιας (θολωτός τάφος 3, 1630/10-1520/10 π.Χ.)
Χρυσή χάνδρα με κοκκιδωτή διακόσμηση (θολωτός τάφος 1, 1520/10-1410/00 π.Χ.)
Η έκθεση Η Πύλος του Νέστορα Ένα μυκηναϊκό βασίλειο αποκαλύπτεται παρουσιάζεται στο κορυφαίο μουσείο της χώρας μας ως ο τρίτος σταθμός μιας διαδρομής που ξεκίνησε από το Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσσηνίας και συνεχίστηκε στο J. Paul Getty Museum του Λος Άντζελες.
Οι παραπάνω πληροφορίες, καθώς και το σύνολο του φωτογραφικού υλικού που περιλαμβάνεται στο άρθρο, προέρχονται από τον διαδικτυακό τόπο της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας (efamess.gr).
