Θέσεις εργασίας που δεν θα καλυφθούν ποτέ. Αγγελίες που αναρτώνται, ανανεώνονται και ανακυκλώνονται χωρίς πραγματικό αντικείμενο. Οι λεγόμενες «φανταστικές θέσεις εργασίας» δεν αποτελούν πλέον μεμονωμένο φαινόμενο, αλλά μια παγιωμένη πρακτική στην αγορά εργασίας, τόσο στην Ευρώπη όσο και στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Πρόκειται για αγγελίες που είτε αφορούν θέσεις ήδη καλυμμένες είτε για ρόλους που δεν υπήρξαν ποτέ στην πράξη. Σύμφωνα με έρευνα του παρόχου λογισμικού προσλήψεων Greenhouse στις ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γερμανία, πάνω από το 22% των διαδικτυακών αγγελιών τον τελευταίο χρόνο αφορούσε θέσεις για τις οποίες οι εργοδότες δεν είχαν καμία πρόθεση να προσλάβουν. Αντίστοιχη έρευνα στο Ηνωμένο Βασίλειο ανεβάζει το ποσοστό στο 34%.
Τα επίσημα στοιχεία επιβεβαιώνουν τη στρέβλωση: τον Αύγουστο στις ΗΠΑ καταγράφηκαν 7,2 εκατ. διαθέσιμες θέσεις εργασίας, αλλά μόλις 5,1 εκατ. προσλήψεις. Οι αριθμοί δεν βγαίνουν — και δεν είναι τυχαίο.
Όταν η αναζήτηση δουλειάς γίνεται πολιτικό ζήτημα
Η εμπειρία του Eric Thompson, εργαζόμενου στον κλάδο της τεχνολογίας με περισσότερα από 20 χρόνια προϋπηρεσίας, αποκαλύπτει το βάθος του προβλήματος. Απολύθηκε τον Οκτώβριο από νεοσύστατη εταιρεία και για μήνες υπέβαλε εκατοντάδες αιτήσεις, χωρίς αποτέλεσμα. Πολύ σύντομα αντιλήφθηκε ότι πολλές από τις θέσεις για τις οποίες έκανε αίτηση απλώς… δεν υπήρχαν.
Η απογοήτευση αυτή οδήγησε τον Thompson στη δημιουργία ομάδας πίεσης προς το Κογκρέσο, με αίτημα τη θεσμική απαγόρευση των παραπλανητικών αγγελιών. Έτσι γεννήθηκε η πρόταση του «Νόμου για την Αλήθεια στη Διαφήμιση Εργασίας και την Ευθύνη», που προβλέπει μεταξύ άλλων ημερομηνία λήξης αγγελιών, υποχρεωτική τεκμηρίωση προσλήψεων και κυρώσεις για εργοδότες που δημοσιεύουν ανύπαρκτες θέσεις.
Η πρωτοβουλία του έχει ήδη συγκεντρώσει πάνω από 50.000 υπογραφές, με δεκάδες μαρτυρίες ανέργων που καταγγέλλουν εξάντληση, ψυχολογική πίεση και απαξίωση.
Νομοθετικές ρωγμές – αλλά όχι παντού
Ορισμένες περιοχές επιχειρούν να βάλουν φρένο. Το Οντάριο του Καναδά εφαρμόζει από 1ης Ιανουαρίου νέα νομοθεσία που υποχρεώνει τις εταιρείες να δηλώνουν εάν μια θέση έχει ήδη καλυφθεί, ενώ θεσπίζει κανόνες και για το φαινόμενο του «ghosting» – την πλήρη σιωπή μετά από συνεντεύξεις.
Αντίθετα, σε Ηνωμένες Πολιτείες και Ηνωμένο Βασίλειο δεν υπάρχει σήμερα νομική υποχρέωση απάντησης προς τους υποψηφίους, ούτε ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση των αγγελιών-φαντασμάτων.
Η δικηγόρος Deborah Hudson, με έδρα το Τορόντο, προειδοποιεί πως το πρόβλημα δεν είναι μόνο η ύπαρξη νόμων, αλλά η εφαρμογή τους. «Χωρίς ελέγχους και πόρους, οι εργοδότες μπορούν απλώς να προσποιούνται τη συμμόρφωση», σημειώνει.
Γιατί το κάνουν;
Σύμφωνα με την ειδικό προσλήψεων Jasmine Escalera, οι λόγοι ποικίλλουν:
Δημιουργία «δεξαμενής ταλέντων» χωρίς άμεση πρόθεση πρόσληψης
Επικοινωνιακή εικόνα ανάπτυξης που δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα
Συλλογή και εμπορική αξιοποίηση δεδομένων υποψηφίων
Όποιο κι αν είναι το κίνητρο, το αποτέλεσμα είναι το ίδιο: μια παραποιημένη εικόνα της αγοράς εργασίας που οδηγεί σε λανθασμένες πολιτικές αποφάσεις και εντείνει την ανασφάλεια των ανέργων.
«Καταστροφή για την ψυχή»
Η Ailish Davies από το Λέστερ, με δεκαετή εμπειρία στο μάρκετινγκ, περιγράφει την αγνόηση από εργοδότες ως «καταστροφή για την ψυχή». «Να προσαρμόζεις αιτήσεις, να ελπίζεις και να μην λαμβάνεις ποτέ απάντηση, σε διαλύει», λέει.
Η σύσταση των ειδικών είναι σαφής: δικτύωση με πραγματικούς εργαζόμενους, προσοχή στις αγγελίες που ανανεώνονται διαρκώς και επαγρύπνηση απέναντι σε επαναλαμβανόμενα “κόκκινα σημάδια”.
Οι αγγελίες-φαντάσματα δεν είναι απλώς κακή πρακτική. Είναι ένας σιωπηλός μηχανισμός εξουθένωσης — και όσο παραμένει ανεξέλεγκτος, τόσο θα κοστίζει σε ανθρώπινες ζωές, χρόνο και αξιοπρέπεια.
πηγή: BBC
