Απαντήσεις για την προστασία της κτηνοτροφίας στη Λέσβο και την αξιοποίηση των ευρωπαϊκών παρεκκλίσεων ζητά από την Κομισιόν ο Κώστας Αρβανίτης, με νέα ερώτηση για τις συνέπειες της παρατεταμένης επιζωοτίας αφθώδους πυρετού.
Ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και αντιπρόεδρος της LEFT θέτει στο επίκεντρο τις απώλειες ζωικού κεφαλαίου, τους πολύμηνους περιορισμούς και την ανάγκη διατήρησης της τοπικής φυλής προβάτου. Παράλληλα, ζητά διευκρινίσεις για το εάν οι ελληνικές αρχές έχουν εξετάσει τις δυνατότητες που, όπως επισημαίνει, παρέχει το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο.
Οι συνέπειες για τους παραγωγούς και την οικονομία του νησιού
Στην παρέμβασή του αναδεικνύονται οι σοβαρές επιπτώσεις των περιοριστικών μέτρων και της μείωσης των κοπαδιών στην κτηνοτροφική δραστηριότητα. Ιδιαίτερη ανησυχία εκφράζεται για τη διαφύλαξη του γενετικού υλικού, αλλά και για τη βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων που παραμένουν εκτός μολυσμένων ζωνών.
Οι δυσκολίες επεκτείνονται στη μεταποίηση, στα τυροκομεία και στους συνεταιρισμούς, επηρεάζοντας την απασχόληση, το εισόδημα των παραγωγών και την οικονομική δραστηριότητα των χωριών.
Για τους κτηνοτρόφους που έχασαν τα κοπάδια τους, ο Κ. Αρβανίτης αναδεικνύει την ανάγκη στήριξης πέρα από τις αποζημιώσεις. Ζητούμενα αποτελούν η χρηματοδότηση για νέο ζωικό κεφάλαιο, η κάλυψη του εισοδήματος κατά τη μεταβατική περίοδο και ένα σαφές χρονοδιάγραμμα επανεκκίνησης της παραγωγής.
Προτεραιότητα η διατήρηση της φυλής προβάτου Λέσβου
Ξεχωριστή θέση στην ερώτηση έχει η προστασία της φυλής προβάτου Λέσβου, ως γενετικού πόρου που συνδέεται με την παραγωγική ταυτότητα του νησιού.
Όπως έχουν επισημάνει και οι τοπικοί κτηνοτροφικοί φορείς, η ανασύσταση των κοπαδιών πρέπει να σχεδιαστεί έτσι ώστε να διατηρηθούν η συνέχεια της φυλής και τα παραγωγικά χαρακτηριστικά της.
Σύμφωνα με τον ευρωβουλευτή, η αντιμετώπιση της κρίσης χρειάζεται να συνδυαστεί με συγκεκριμένο σχεδιασμό για την επόμενη ημέρα, ώστε οι παραγωγοί να μπορέσουν να επιστρέψουν στη δραστηριότητά τους.
Οι δυνατότητες παρέκκλισης που επικαλείται
Ο Κ. Αρβανίτης αναφέρει ότι ο Κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμός (ΕΕ) 2020/687 προβλέπει εξαιρέσεις από ορισμένα μέτρα ελέγχου, υπό συγκεκριμένους όρους και με βάση την εκτίμηση του κινδύνου.
Ειδικότερα, παραπέμπει στο άρθρο 13 για τη δυνατότητα παρέκκλισης από την υποχρέωση θανάτωσης συγκεκριμένων κατηγοριών ζώων, μεταξύ των οποίων καταχωρισμένες σπάνιες φυλές ή ζώα υψηλής γενετικής αξίας.
Επικαλείται επίσης τα άρθρα 28 και 43 για παρεκκλίσεις από απαγορεύσεις μετακινήσεων στις ζώνες προστασίας και επιτήρησης. Παράλληλα, αναφέρεται στο άρθρο 56, όπως τροποποιήθηκε με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2026/322, για πρόσθετες δυνατότητες σε περιπτώσεις σημαντικής παράτασης των περιορισμών.
Τι ζητά να διευκρινίσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Με την ερώτησή του, ο αντιπρόεδρος της LEFT ζητά να γνωστοποιηθεί εάν η ελληνική πλευρά έχει εξετάσει ή χορηγήσει παρέκκλιση για ζώα της φυλής προβάτου Λέσβου υψηλής γενετικής αξίας.
Θέτει επίσης το ζήτημα εφαρμογής του άρθρου 56 σε εγκαταστάσεις όπου, μετά τους απαραίτητους ελέγχους και την εκτίμηση κινδύνου, η πιθανότητα εξάπλωσης της νόσου θεωρείται αμελητέα.
Το τρίτο σκέλος αφορά τη μετακίνηση ζώων από μη μολυσμένες εκμεταλλεύσεις προς σφαγή και τη διάθεση νωπού κρέατος στην αγορά. Ζητά να αποσαφηνιστούν οι σχετικές προϋποθέσεις, λαμβάνοντας υπόψη τη διάρκεια των μέτρων και την πρόσφατη εμπειρία της Κύπρου, καθώς και εάν οι ελληνικές αρχές έχουν ζητήσει καθοδήγηση από την Κομισιόν.
Οι προηγούμενες παρεμβάσεις και η εκδήλωση στη Λέσβο
Η νέα ερώτηση αποτελεί συνέχεια των παρεμβάσεων του Κ. Αρβανίτη προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την κρίση στο νησί.
Τον περασμένο μήνα, κατά την περιοδεία του στη Λέσβο, συναντήθηκε με κτηνοτρόφους και εκπροσώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης, οι οποίοι περιέγραψαν την κατάσταση και κατέθεσαν τα αιτήματά τους.
Μετά την επίσκεψη, υπέβαλε ερώτηση καταγγέλλοντας κυβερνητική αδιαφορία στη διαχείριση της κρίσης και ανακοίνωσε τη διοργάνωση εκδήλωσης στη Λέσβο στα τέλη Οκτωβρίου.
Το πλήρες κείμενο της ερώτησης
Ερώτηση
με αίτημα γραπτής απάντησης
προς την Επιτροπή
Άρθρο 144 του Κανονισμού
Κωνσταντίνος Αρβανίτης (The Left)
Θέμα: Αξιοποίηση των προβλεπόμενων παρεκκλίσεων για τον αφθώδη πυρετό στη Λέσβο
Η παρατεταμένη επιζωοτία αφθώδους πυρετού στη Λέσβο και οι πολύμηνοι περιορισμοί έχουν προκαλέσει μεγάλες απώλειες ζωικού κεφαλαίου και σοβαρές επιπτώσεις στην κτηνοτροφία και οικονομία του νησιού.
Ο Κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμός (ΕΕ) 2020/687 προβλέπει, υπό προϋποθέσεις, παρεκκλίσεις από ορισμένα μέτρα ελέγχου. Το άρθρο 13 επιτρέπει παρέκκλιση από την υποχρέωση θανάτωσης για συγκεκριμένες κατηγορίες ζώων, μεταξύ άλλων καταχωρισμένες σπάνιες φυλές ή ζώα υψηλής γενετικής αξίας. Τα άρθρα 28 και 43 προβλέπουν παρεκκλίσεις από απαγορεύσεις μετακινήσεων στις ζώνες προστασίας και επιτήρησης, ενώ το άρθρο 56, όπως τροποποιήθηκε με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2026/322, επιτρέπει πρόσθετες παρεκκλίσεις όταν οι περιορισμοί παρατείνονται σημαντικά.
Ερωτάσθε:
- Έχουν οι ελληνικές αρχές γνωστοποιήσει τη χορήγηση ή εξέταση παρέκκλισης βάσει του άρθρου 13 Καν. (ΕΕ) 2020/687 για ζώα της φυλής προβάτου Λέσβου υψηλής γενετικής αξίας;
- Έχει εξεταστεί η εφαρμογή του άρθρου 56 του 2020/687, όπως τροποποιήθηκε με τον Καν. (ΕΕ) 2026/322 για εγκαταστάσεις όπου, κατόπιν εκτίμησης κινδύνου και των απαιτούμενων ελέγχων, ο κίνδυνος εξάπλωσης θεωρείται αμελητέος;
- Δεδομένης της διάρκειας των περιορισμών και της πρόσφατης εμπειρίας της Κύπρου, υπό ποιες προϋποθέσεις επιτρέπει ο Κανονισμός 2020/687 τη μετακίνηση ζώων από μη μολυσμένες εκμεταλλεύσεις προς σφαγή και τη διάθεση του νωπού κρέατος στην αγορά; Έχουν οι ελληνικές αρχές ζητήσει σχετική καθοδήγηση από την Επιτροπή;
Κατάθεση: 05.10.2026
