Ένα νέο εργαλείο που αξιοποιεί τεχνητή νοημοσύνη ανέπτυξαν αστρονόμοι, καταφέρνοντας να εντοπίσουν σπάνια αστρονομικά αντικείμενα στο αρχείο εικόνων του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble, όπως γαλαξίες-μέδουσες με αέρια πλοκάμια, γαλαξίες με δακτυλίους και βαρυτικούς φακούς.
Η ομάδα εξέτασε σχεδόν 100 εκατομμύρια στιγμιότυπα εικόνων σε μόλις δυόμισι ημέρες και αποκάλυψε σχεδόν 1.400 σπάνια αντικείμενα, από τα οποία περισσότερα από 800 δεν είχαν καταγραφεί ποτέ. Οι αστροφυσικές ανωμαλίες συνήθως ανακαλύπτονται όταν οι επιστήμονες αναζητούν χειροκίνητα αντικείμενα που αποκλίνουν από το συνηθισμένο ή όταν τις εντοπίζουν τυχαία.
Το εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης, ονόματι AnomalyMatch, αναπτύχθηκε από ερευνητές της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος (ESA) για να μελετήσει εκατομμύρια αστρονομικές εικόνες σε ελάχιστο από τον χρόνο που θα χρειαζόταν ένας άνθρωπος. Η ομάδα εκπαίδευσε το εργαλείο, επιβεβαιώνοντας τις δυνατότητές του με τη χρήση του αρχείου Hubble Legacy, που περιέχει δεκάδες χιλιάδες σύνολα δεδομένων από τη μακρά διάρκεια ζωής του Hubble.
Στη συνέχεια, οι ερευνητές εξέτασαν προσωπικά τη λίστα με πιθανές ανωμαλίες που συνέταξε το εργαλείο. Περισσότερες από 1.300 από αυτές ήταν πραγματικές ανωμαλίες, και πάνω από 800 δεν είχαν τεκμηριωθεί ποτέ στην επιστημονική βιβλιογραφία.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Astronomy & Astrophysics».
Επισυνάπτεται φωτογραφία με έξι άγνωστα μέχρι τώρα παράξενα αστρονομικά αντικείμενα που ανακαλύφθηκαν με τη βοήθεια του εργαλείου της ESA. Credit: ESA/Hubble & NASA, D. O’Ryan, P. Gómez (European Space Agency), M. Zamani (ESA/Hubble)
![]()

