Την πρόωρη λήξη του προγράμματος HELIOS Junior ανακοίνωσε επίσημα ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης στους ωφελούμενους 18-21 ετών, που στηρίζονταν σε αυτό για τη μετάβαση από την ανηλικότητα στην ενηλικίωση και την αυτόνομη διαβίωση. Το μήνυμα που έφερε στη δημοσιότητα η πρωτοβουλία Solidarity With Migrants ενημέρωνε περίπου 200 ωφελούμενους ότι πρέπει να εγκαταλείψουν τα καταλύματα που τους παρέχονται έως τις 9 Νοεμβρίου, αφήνοντας ανοικτό το τι θα γίνει με τη στέγη και την υποστήριξή τους.
Το HELIOS Junior ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2024 με στόχο να στηρίξει συνολικά 2.000 πρώην ασυνόδευτους ανηλίκους ηλικίας 18-21 ετών, προσφέροντας στέγη και μηνιαίο επίδομα 150 ευρώ σε προπληρωμένη κάρτα για «την κάλυψη βασικών αναγκών σε διατροφή, ένδυση, υπόδηση, προσωπική υγιεινή, τηλεπικοινωνίες, μετακινήσεις εντός του τόπου διαμονής και βασικές σχολικές και φαρμακευτικές δαπάνες.»
Το πρόγραμμα προέβλεπε στέγαση για 18 μήνες και την προπληρωμένη κάρτα για 16 μήνες. Στο ίδιο διάστημα, παρείχε στους ωφελούμενους «υπηρεσίες συμβουλευτικής και ενημέρωσης, διασύνδεσης με εκπαιδευτικούς φορείς για την παρακολούθηση προγραμμάτων εκμάθησης ελληνικών και επαγγελματικής κατάρτισης και με υπηρεσίες εύρεσης εργασίας, υποστήριξης στην πιστοποίηση γνώσεων και δεξιοτήτων συνδεόμενων με τους στόχους του ατομικού πλάνου ένταξης, παραπομπής σε σχετικές των αναγκών και του ατομικού πλάνου ένταξης υπηρεσίες.»
Η χρηματοδότηση ήταν εξασφαλισμένη από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Μετανάστευσης και Ασύλου, όμως στο μήνυμα προς τους 200 ωφελούμενους ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης επικαλούνταν ανεπαρκείς πόρους για τη συνέχιση του προγράμματος.
Συγκεκριμένα, οι πόροι περνούσαν μέσα από το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης (ΤΑΜΕ) – το ταμείο του υπουργείου Μετανάστευσης που έχει πλέον μετονομαστεί σε Ταμείο Μετανάστευσης και Εσωτερικών Υποθέσεων, φέρει το μότο «Ασφάλεια για Όλους» και το περασμένο καλοκαίρι κυκλοφόρησε ένα σποτάκι που δέχθηκε έντονη κριτική για τον ξενοφοβικό και προπαγανδιστικό του χαρακτήρα.
Όπως σχολιάζει στο in ο διευθυντής του Ελληνικού Συμβουλίου για τους Πρόσφυγες, Λευτέρης Παπαγιαννάκης, το κλείσιμο του HELIOS Junior, που έδινε στα ασυνόδευτα ανήλικα μια ευκαιρία προσαρμογής στην ενήλικη ζωή, εντάσσεται στο ίδιο πλαίσιο με τη «σκληρή αλλά δίκαιη πολιτική» που υποστήριξε η κυβέρνηση από την πρώτη μέρα στο ζήτημα της μετανάστευσης.
«Αυτή η γραμμή εκφράστηκε μέσω μιας πολιτικής αποτροπής», λέει ο κ. Παπαγιαννάκης. «Επαναπροωθήσεις, de facto κράτηση, ποινικοποίηση της παράνομης παραμονής, περιορισμός παροχής υπηρεσιών, κλείσιμο δομών για ασυνόδευτα δήθεν λόγω κόστους κτλ.»
Εκτιμάται ότι από τα 2.000 παιδιά που είχε σχεδιαστεί να περάσουν από το πρόγραμμα, τελικά υποστήριξη έλαβαν λίγο περισσότερα από 400. Μεταξύ αυτών βρίσκονται και τα 200 που τώρα υφίστανται την πρόωρη έξωση και παύση της στήριξης, ορισμένα από τα οποία άρχισαν να ωφελούνται μόλις πριν από δύο μήνες.
Η συνέλευση Solidarity With Migrants, που είχε αναδείξει με ανακοινώσεις της στα μέσα Οκτωβρίου τη φήμη για τον επικείμενο τερματισμό του προγράμματος και τα μηνύματα που έλαβαν οι περίπου 200 σημερινοί ωφελούμενοι, αποδίδει την απόφαση σε συνομιλίες ανάμεσα στον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης και το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου.
Παραμένει πάντως ανοικτό το ερώτημα γιατί ένα πρόγραμμα με εξασφαλισμένη χρηματοδότηση, που υπαγόταν σε ένα ζήτημα το οποίο ο ίδιος ο πρωθυπουργός είχε προτάξει πριν από χρόνια, επιλέγει να λήξει πρόωρα και ξαφνικά, ενώ έχει καλύψει μόλις το ένα πέμπτο του διακηρυγμένου στόχου του.
Πέρα από τη διάσταση του προσφυγικού και μεταναστευτικού, η σημερινή απόφαση για κατάργηση, μέσω μη ανανέωσης της χρηματοδότησης, του HELIOS Junior προστίθεται σε μια σειρά από κυβερνητικές αποτυχίες στον τομέα της παιδικής προστασίας.
Υπενθυμίζεται ότι, όπως ανέδειξε πρόσφατα το in, σημαντικές αποτυχίες σημειώθηκαν και στο πρόγραμμα ημιαυτόνομης διαβίωσης για παιδιά αντίστοιχων ηλικιών με του HELIOS Junior που ζούσαν σε ιδρύματα και νοσοκομεία, όπως και στα υπόλοιπα έργα παιδικής προστασίας που η κυβέρνηση είχε εντάξει στο Ταμείο Ανάκαμψης.
Το in ζήτησε από το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου να εξηγήσει γιατί το πρόγραμμα καταργείται, παρότι η χρηματοδότηση είναι εξασφαλισμένη, και τι θα γίνει με τα παιδιά που δεν έχουν οικογένειες να τα καθοδηγήσουν στην ομαλή ένταξη στην ενηλικίωση.
Αποφεύγοντας να δώσει συγκεκριμένη απάντηση στα ερωτήματα του in, το υπουργείο έστειλε την ακόλουθη συνοπτική δήλωση:
«Όπως είχε προαναγγείλει ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης, περιορίζονται όλα τα προγράμματα που αφορούν την επιδότηση στέγασης μεταναστών. Στο πλαίσιο αυτής της πολιτικής, ολοκληρώθηκε το πρόγραμμα Helios Junior, όπως και τα υπόλοιπα προγράμματα στέγασης. Παράλληλα, μειώνονται οι δομές φιλοξενίας και τα διαμερίσματα, με έμφαση στο κέντρο της Αθήνας, όπου συνολικά 30 δομές και διαμερίσματα έχουν ήδη κλείσει ή πρόκειται να κλείσουν έως το τέλος του έτους. Η πολιτική ένταξης στρέφεται πλέον στην απόκτηση εργασιακής εμπειρίας και στην εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας, αντί της επιδότησης στέγασης.»
Ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης δεν απάντησε στα ερωτήματά μας.
