Η μέρα χάους στη Γαλλία ξημέρωσε με απανθρακωμένα ποδήλατα, σπασμένα τζάμια και την έντονη μυρωδιά του καμένου στο κέντρο του Παρισιού. Στις 8:00 το πρωί, συνεργεία καθαρισμού συνέχιζαν να μαζεύουν τα συντρίμμια μετά τα επεισόδια της προηγούμενης ημέρας.
Στην άλλη πλευρά της λεωφόρου, άνδρες σήκωναν ένα μεγάλο κομμάτι σπασμένου γυαλιού, ενώ μια στάση λεωφορείου είχε διαλυθεί. Η οσμή από τα δακρυγόνα παρέμενε έντονη γύρω από την Πλατεία Δημοκρατίας, όπου ο καθαρισμός συνεχιζόταν χωρίς να έχει ακόμη ολοκληρωθεί, με συντρίμμια και δοχεία δακρυγόνων σκορπισμένα στα πεζοδρόμια. Σπασμένες βιτρίνες, καμένα ποδήλατα και συνθήματα με σπρέι έδιναν την εικόνα της καταστροφής, ενώ σε ένα κατάστημα ο συναγερμός συνέχιζε να χτυπά και το σπασμένο παράθυρο παρέμενε αφύλακτο.
Η επόμενη μέρα βρήκε τις μεγάλες πόλεις της Γαλλίας γεμάτες εικόνες καταστροφής, μετά την κινητοποίηση εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων με κοινωνικά αιτήματα, η οποία επισκιάστηκε από βίαια επεισόδια, λεηλασίες και σκηνές χάους που η χώρα είχε να δει εδώ και χρόνια.
Την ώρα που εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι διαδήλωναν ειρηνικά σε δεκάδες πόλεις, κουκουλοφόροι έβαλαν στο στόχαστρο δημόσια κτήρια, λεηλάτησαν καταστήματα και επιτέθηκαν σε αστυνομικούς. Ο απολογισμός περιλαμβάνει έναν νεκρό διαδηλωτή και εκατοντάδες τραυματίες αστυνομικούς.
Σύμφωνα με την τελευταία ενημέρωση, ο υπουργός Εσωτερικών Λοράν Νουνιές ανέφερε ότι σε όλη τη Γαλλία έγιναν περισσότερες από 1.800 συλλήψεις.
«Σε αυτό το στάδιο, περισσότεροι από 500 αστυνομικοί, χωροφύλακες και πυροσβέστες έχουν τραυματιστεί, καθώς βρέθηκαν αντιμέτωποι με αυτές τις σκηνές βίας», είπε ο υπουργός, μιλώντας για έναν «προσωρινό» απολογισμό. Πρόσθεσε ότι σκοπεύει να μεταβεί αύριο στη Μασσαλία, όπου λεηλατήθηκαν πολλές επιχειρήσεις.
«Σαν εμπόλεμη ζώνη»
Οι εικόνες εξέγερσης, που σε ορισμένες περιπτώσεις συνοδεύτηκαν από κραυγές «Επανάστασης», φάνηκαν πιο έντονες και πιο εκτεταμένες από τις ταραχές του 2023 και τις κινητοποιήσεις των Κίτρινων Γιλέκων το 2018-2019, σύμφωνα με δημοσιογράφους του Γαλλικού Πρακτορείου.
Σε πολλές πόλεις, εκατοντάδες δημόσια κτίρια και επιχειρήσεις βρέθηκαν στο στόχαστρο, αφήνοντας ολόκληρους δρόμους γεμάτους συντρίμμια και καμένα δίκυκλα.
Σύμβολα της Γαλλικής Δημοκρατίας δέχτηκαν επίθεση: στη Μασσαλία, τη Λιλ, την Ανζέ και το Μπορντό, διαδηλωτές εισέβαλαν σε δημαρχεία και νομαρχίες, προκαλώντας βανδαλισμούς.
Στη Λυών, τουριστικό γραφείο έγινε στόχος εμπρηστικής επίθεσης. Στη Λιμόζ, το δημαρχείο, κτίριο του 19ου αιώνα, πυρπολήθηκε από διαδηλωτές και καταστράφηκε σε μεγάλο βαθμό. «Η φωτιά μπήκε σκόπιμα», κατήγγειλε ο Μορίς Μπαράτ, εκπρόσωπος των αρχών, κάνοντας λόγο για μια «άγρια ορδή» που ευθύνεται για την πυρκαγιά, η οποία προκάλεσε πολύ σοβαρές ζημιές στο κτίριο και μεγάλα πλήγματα στην πόλη.
Μια μεγάλη επιχείρηση καθαρισμού ξεκίνησε σε πόλεις από τη Λιλ έως τη Μασσαλία και από το Στρασβούργο στα ανατολικά έως το Μπορντό στα νοτιοδυτικά, όπου ένα πλήθος κουκουλοφόρων εισέβαλε στην κατοικία του τοπικού νομάρχη.
Ο δήμαρχος του Μπορντό, Τομά Καζενάβ, σημείωσε ότι στην πόλη του λεηλατήθηκαν έως και 100 καταστήματα.
Στη Μασσαλία, κουκουλοφόροι εισέβαλαν στο δημαρχείο και έγραψαν αναρχικά συνθήματα στους τοίχους, ενώ στη Λυών τουριστικό γραφείο έγινε στόχος εμπρηστικής επίθεσης. Ο δήμαρχος της πόλης, Μπενουά Παγιάν, ανακοίνωσε έκτακτη οικονομική ενίσχυση για τη στήριξη των επιχειρήσεων που επλήγησαν από τη βία.
Με τα τηλέφωνα στο χέρι, πολλοί κάτοικοι της Λυών περπατούσαν νωρίς το πρωί στους εμπορικούς δρόμους, φωτογραφίζοντας αμέτρητες σπασμένες βιτρίνες και σωρούς από συντρίμμια στο έδαφος.
«Ήταν σαν εμπόλεμη ζώνη», δήλωσε ο Ζαν Κριστιάν, καταστηματάρχης της Λυών, ο οποίος κατέφυγε στο πίσω μέρος του καταστήματός του όταν πέρασαν οι ταραχοποιοί. «Συμπεριφέρονταν σαν ζώα. Τους είδαμε να σπάνε πράγματα, άνδρες γεμάτοι αδρεναλίνη».
Σύμφωνα με τη γαλλική Ομοσπονδία Εμπορίου και Διανομής, 1.500 επιχειρήσεις υπέστησαν ζημιές και το κόστος των καταστροφών ανέρχεται σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ. «Το δημόσιο χρήμα που χρησιμοποιείται για να σβήσει τα ίχνη αυτής της ζημιάς δεν μπορεί να διατεθεί σε άλλες προτεραιότητες», είπε ο δήμαρχος της Ανζέ.
Στην πρωτεύουσα, «ολόκληροι δρόμοι καταστράφηκαν μεθοδικά», σύμφωνα με τον σοσιαλιστή δήμαρχο Εμανουέλ Γκρεγκουάρ. Στο Παρίσι, 855 άτομα συνελήφθησαν χθες, ένας «αριθμός ρεκόρ», όπως ανακοίνωσε σήμερα η τοπική αστυνομία. Περισσότεροι από 500 άνθρωποι βρίσκονται υπό κράτηση, ανάμεσά τους 171 ανήλικοι, σύμφωνα με την εισαγγελία του Παρισιού, η οποία ανέφερε ότι οι συλλήψεις συνεχίστηκαν έως περίπου τις 6:00 σήμερα το πρωί.
Παρότι η κύρια πορεία των 110.000 ανθρώπων στο Παρίσι πραγματοποιήθηκε «χωρίς σοβαρά επεισόδια», η αστυνομία κατηγόρησε «βίαιες ομάδες, ιδιαίτερα από την άκρα αριστερά, οι οποίες προσπάθησαν να κλείσουν δρόμους, οργάνωσαν μη εξουσιοδοτημένες πορείες» και «λεηλάτησαν».
Μετά από εβδομάδες φοιτητικής κινητοποίησης, οι διοργανωτές της ημέρας δράσης επιδίωκαν να εδραιώσουν μια «σύγκλιση αγώνων» με τα πρώην Κίτρινα Γιλέκα, με φόντο την άνοδο των τιμών των καυσίμων, την ακρίβεια και τα αιτήματα μαθητών και φοιτητών για καλύτερες συνθήκες σπουδών.
Στις διαδηλώσεις συμμετείχαν 550.000 άτομα, σύμφωνα με τον υπουργό Εσωτερικών Λοράν Νουνιές, και 800.000, σύμφωνα με τους διοργανωτές, ανάμεσά τους Κίτρινα Γιλέκα, μαθητές λυκείου και πανεπιστημίου, εργαζόμενοι, ακτιβιστές για το κλίμα και «αντιφασίστες».
«Σπορείς του χάους»
Αντιμέτωπη με μια τεταμένη κοινωνική κατάσταση, καθώς πλησιάζουν οι προεδρικές εκλογές και έχοντας αποδυναμωθεί λόγω έλλειψης κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας, η κυβέρνηση δεσμεύτηκε να κρατήσει σκληρή στάση απέναντι σε όσους ευθύνονται για τις ταραχές.
«Όσοι βανδάλισαν, επιτέθηκαν σε νομαρχίες και επιχειρήσεις και λεηλάτησαν ακόμη και τα δημαρχεία μας, θα διωχθούν και θα τιμωρηθούν», δήλωσε ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν στο X. «Θα σταθούμε όλοι ενωμένοι ενάντια σε όσους σπέρνουν το χάος, που επιδιώκουν μόνο να καταστρέψουν τους θεσμούς μας».
«Είναι θαύμα που δεν είχαμε περισσότερους νεκρούς», είπε ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί. Καθώς η βία συνεχιζόταν αργά το βράδυ, ειδικά στο Παρίσι, προειδοποίησε ότι το οικονομικό κόστος των ζημιών «θα είναι βαρύ, παντού στη χώρα».
Παράλληλα κάλεσε τον Ζαν-Λικ Μελανσόν, ηγέτη της ριζοσπαστικής αριστεράς «Ανυπότακτη Γαλλία» (LFI), ο οποίος έχει επικριθεί για τη στήριξη του κινήματος, να «διαλέξει πλευρά» ανάμεσα «σε αυτή τη Δημοκρατία, και επομένως στις αρχές επιβολής του νόμου» και «σε αυτούς των βανδάλων».
«Οι ομιλίες βουλευτών του Μελανσόν, που νομιμοποιούν τη βία, θεωρώντας την τάξη ως καταπίεση και τις ταραχές ως δικαίωμα, επιδιώκουν να βυθίσουν τη χώρα στο χάος», απάντησε η Μαρίν Λεπέν, επικεφαλής του ακροδεξιού κόμματος Εθνικός Συναγερμός.
Ο Μελανσόν, ο οποίος διαδήλωσε στους δρόμους του Παρισιού, υποστήριξε ότι όσοι συμμερίζονται τον αγώνα του «δεν έχουν καμία σχέση με λεηλασίες και βανδαλισμούς». Κατηγόρησε τον πρωθυπουργό ότι «έπαιξε με τη φωτιά υπολογίζοντας στην κλιμάκωση της κατάστασης» και επέκρινε ξανά τη στρατηγική αστυνόμευσης που εφάρμοσαν οι αρχές, ιδιαίτερα στο Παρίσι.
Έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές, η κοινωνική κινητοποίηση έχει μετατραπεί και σε πολιτικό πεδίο μάχης ανάμεσα σε Μελανσόν και Λεπέν, τους δύο υποψηφίους που, σύμφωνα με πρόσφατες δημοσκοπήσεις, ενδέχεται να αναμετρηθούν στον δεύτερο γύρο.
Η γαλλική κρίση δεν πέρασε απαρατήρητη και εκτός συνόρων: ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι η μετανάστευση ήταν υπεύθυνη για τη βία του Σαββάτου.
ΓΣ
