Το καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων, καθώς παραμένει ανοιχτό το πότε θα ξεκινήσουν οι έρευνες και τι σημαίνει τελικά η ρηματική διακοίνωση της Γαλλίας προς την Τουρκία. Το ζήτημα έχει προκαλέσει αντιδράσεις και πολιτική συζήτηση για το αν δημιουργείται προηγούμενο σε διπλωματικό επίπεδο.
Η ρηματική διακοίνωση της Γαλλίας, με χαρακτήρα ενημέρωσης προς την Τουρκία, όπως αποκάλυψε το in και σύμφωνα με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο Παύλο Μαρινάκη και άλλες χώρες, προκάλεσε κύμα αντιδράσεων στην αντιπολίτευση, με ερωτήματα για το αν μπορεί να αξιοποιηθεί από την Άγκυρα σε διπλωματικό επίπεδο.
Ωστόσο, η ρηματική διακοίνωση είναι η συνηθισμένη επικοινωνία μεταξύ κρατών και υπουργείων Εξωτερικών και συνιστά την χαμηλότερου επιπέδου αλληλογραφία.
Απέναντι στην άποψη όσων έκριναν ότι η επικοινωνία Παρισιού – Άγκυρας μπορεί να δημιουργήσει προηγούμενο υπάρχει και η θέση όσων επισημαίνουν πως οι έρευνες για πόντιση καλωδίων υπάγονται στους κανόνες περί ανοιχτής θάλασσας και δεν αφορούν την υφαλοκρηπίδα. Με αυτή τη λογική, η ενημέρωση δεν δημιουργεί προηγούμενο, αλλά περιορίζεται σε διαδικαστικό και πρακτικό χαρακτήρα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, με βάση τον αρχικό σχεδιασμό, ενημέρωση από το Παρίσι για τις εργασίες του γαλλικού πλοίου Abeille Marengo θα γινόταν και προς την Αίγυπτο.
Η Γαλλία, όπως αναφέρουν από την πρώτη στιγμή οι πληροφορίες του in, καθιστά σαφές πως η ενημέρωση – γνωστοποίηση στην Τουρκία για την έναρξη των ερευνών για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου δεν έχει χαρακτήρα αιτήματος αδειοδότησης, ενώ σύμφωνα με άλλες πληροφορίες που είδαν το φως της δημοσιότητας, το Παρίσι δεν έχει πρόθεση να αναμιχθεί σε ζητήματα που αφορούν κυριαρχικά δικαιώματα χωρών.
Ως εκ τούτου, η ρηματική διακοίνωση της Γαλλίας προς την Άγκυρα παρουσιάζεται ως αλληλογραφία χαμηλού επιπέδου, με στόχο σύμφωνα με πληροφορίες να ξεμπλοκάρει το καλώδιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου και να ανοίξει ο δρόμος για τις έρευνες χωρίς συνέπειες.
Να σημειωθεί ότι, παρά όσα συζητούνται για συνομιλίες της εταιρείας Nexans ως αναδόχου του έργου με την Άγκυρα για τις έρευνες, αυτό δεν ευσταθεί, καθώς οι εταιρείες δεν έχουν κανέναν ρόλο στην ενημέρωση τρίτων κρατών.
Η μόνη επικοινωνία που είχε η Nexans ήταν η κατάθεση σχετικού αιτήματος αδείας στην Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία, οι οποίες εξέδωσαν και τις σχετικές NAVTEX, μετά τη σχετική αδειοδότηση από την Επιτροπή Χορήγησης Αδειών Θαλάσσιων Ερευνών.
Το γαλλικό πλοίο παραμένει στο λιμάνι του Ηρακλείου και το πότε θα αναχωρήσει για έρευνες είναι πλέον αποκλειστική απόφαση της εταιρείας. Όσοι γνωρίζουν τις εξελίξεις υπολογίζουν ότι αυτό θα γίνει από σήμερα το απόγευμα έως και την Τετάρτη, εκτός απροόπτου.
Όπως εκτιμούν αναλυτές, η έναρξη των ερευνών είναι ιδανικό να γίνει άμεσα και όσο διαρκεί στην Τουρκία η COP31 στην Αττάλεια, καθώς η Άγκυρα δεν θα θελήσει να προκαλέσει κρίση με την Ελλάδα ενώ φιλοξενεί μια τέτοια διοργάνωση.
Την ίδια στιγμή, αρμόδιες πηγές επιμένουν πως η Άγκυρα δεν έχει πρόθεση να παρεμποδίσει το έργο – τουλάχιστον σε αυτή τη φάση – καθώς δεν το επιτρέπουν τα συμφέροντά της, τα οποία συγκλίνουν στο να δείξει ότι σέβεται το διεθνές δίκαιο.
Αυτό που θα μπορούσε να περιμένει κανείς, όπως λένε οι πληροφορίες, είναι η Τουρκία μετά την έκδοση της αντίστοιχης NAVTEX να προχωρήσει και σε δική της NAVTEX με συντεταγμένες για τις έρευνες του Abeille Marengo.
Κάτι που επίσης δεν είναι ικανό να παράξει κάποιο αποτέλεσμα υπέρ των τουρκικών αξιώσεων.
Σε αυτό το πλαίσιο, αρμόδιες πηγές σημειώνουν την ανάγκη να διατηρηθούν οι χαμηλοί τόνοι και στα ΜΜΕ, αφού οι ισορροπίες είναι ιδιαίτερα λεπτές και ο φαύλος κύκλος των δημοσιευμάτων, που ανατροφοδοτούνται ανάμεσα σε Αθήνα και Άγκυρα, δεν είναι δύσκολο να δημιουργήσει ένα εκρηκτικό κλίμα που θα υποχρεώσει και τους πολιτικούς να το ακολουθήσουν.
Την Τρίτη πάντως οι τόνοι στα τουρκικά ΜΜΕ ήταν αισθητά χαμηλότεροι, δείχνοντας πως το αρνητικό κλίμα έτεινε προς εκτόνωση.
Το επόμενο στάδιο που θα κρίνει τις εξελίξεις είναι η αναχώρηση του πλοίου από το λιμάνι του Ηρακλείου, που θα βάλει και οριστικό τέλος στα σενάρια. Το πλοίο αναμένεται να κατευθυνθεί νοτιοανατολικά της Καρπάθου και έως τα 12 ναυτικά μίλια της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Υπενθυμίζεται ότι το Abeille Marengo θα επανακινήσει τις έρευνές του από εκεί που σταμάτησαν το 2024, όταν και οι αντίστοιχες εργασίες στην Κάσο είχαν ολοκληρωθεί.
Σε κάθε περίπτωση, αυτό στο οποίο επιμένουν αρμόδιες πηγές είναι ότι κάποια στιγμή θα πρέπει να υπάρξει η απαραίτητη ισορροπία στα εθνικά θέματα και να βρεθεί ένα modus vivendi, ώστε Ελλάδα και Τουρκία να μπορούν να συνεννοηθούν και να μη δημιουργούνται εντυπώσεις που υποδαυλίζουν πολεμικό κλίμα ακόμη και σε θέματα όπως η πόντιση ενός καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης.
Με τις Ένπλες Δυνάμεις να παραμένουν σε ετοιμότητα, για κάθε ενδεχόμενο.
