Η ζωή του γιατρός Δημήτρης Φωκάς και η σχέση του με τους Έλληνες κατοίκους της Ίμβρου βρίσκονται στο επίκεντρο του τουρκικού ντοκιμαντέρ «Seal» («Σφραγίδα»), που παρουσιάστηκε στο 37ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Άγκυρας, στο πλαίσιο του Εθνικού Διαγωνισμού Ντοκιμαντέρ.
Η ταινία, σε σκηνοθεσία Ντενίζ Ντεβρέζ, καταγράφει τη ζωή του γιατρού Φωκά, μιας ιδιαίτερα αγαπητής φυσιογνωμίας της τοπικής κοινωνίας, μέσα από τις μαρτυρίες των Ελλήνων γειτόνων του στην Ίμβρο. Το ενδιαφέρον της δεν μένει μόνο στη βιογραφία του, αλλά επεκτείνεται και στη σχέση των εναπομεινάντων κατοίκων με το νησί.
Ο Δημήτρης Φωκάς ήταν για πολλά χρόνια ο μοναδικός γιατρός της Ίμβρου: αφού ολοκλήρωσε τις σπουδές του, γύρισε στη γενέτειρά του και ανέλαβε την περίθαλψη των κατοίκων του νησιού.
Αρνήθηκε να εγκαταλείψει την Ίμβρο κατά τις απελάσεις του 1964: Η ταινία παραπέμπει στις πολιτικές του τουρκικού κράτους σε βάρος του ελληνικού πληθυσμού, οι οποίες, όπως αναφέρεται στην επίσημη παρουσίαση, οδήγησαν σε απώλεια περιουσιών, βία και αναγκαστική μετανάστευση. Έτσι, η ελληνική κοινότητα περιορίστηκε από περίπου 8.000 σε 200 ανθρώπους.
Στη συζήτηση που ακολούθησε την προβολή, το Σάββατο 14 Νοεμβρίου, στον κινηματογράφο Μπουγιουλού Φενέρ, στην Άγκυρα, ο σκηνοθέτης ανέφερε ότι στόχος του ήταν να αναδείξει τη βαθιά συναισθηματική σχέση των κατοίκων που έχουν απομείνει στο νησί με τον τόπο τους.
Σύμφωνα με την παρουσίαση του φεστιβάλ, ο Ντεβρέζ θέλησε μέσα από το ντοκιμαντέρ να κάνει ορατό το ισχυρό αίσθημα του ανήκειν και την αγάπη που εξακολουθούν να νιώθουν οι εναπομείναντες κάτοικοι της Ίμβρου για την ιδιαίτερη πατρίδα τους.
Ο Ντενίζ Ντεβρέζ είχε ασχοληθεί και στο παρελθόν με την ιστορία της Ίμβρου, μέσα από το πρώτο του ντοκιμαντέρ, «Γι’ αυτούς είναι η Ίμβρος» («Onlar İçin İmroz»), παραγωγής 2023 και διάρκειας περίπου 15 λεπτών. Η ταινία καταγράφει τις διώξεις, τον εκτοπισμό και τις τραυματικές εμπειρίες της ελληνικής κοινότητας του νησιού μετά την όξυνση του Κυπριακού τη δεκαετία του 1960, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις μαρτυρίες των κατοίκων και στη διατήρηση της ιστορικής μνήμης.
Το πρώτο ντοκιμαντέρ, που παρουσιάστηκε στο ελληνικό φεστιβάλ αρχαιολογικών ταινιών «Αγών», ανέδειξε την προσήλωση των Ιμβρίων στην ιστορική ονομασία του τόπου τους, παρά την επίσημη μετονομασία του σε Γκιοκτσέαντά. Η ταινία συμμετείχε σε πολυάριθμα διεθνή φεστιβάλ και απέσπασε διακρίσεις, αποτελώντας τον πρόδρομο του νεότερου ντοκιμαντέρ «Φωκάς», με το οποίο ο Τούρκος σκηνοθέτης επιστρέφει στην ιστορία της ελληνικής κοινότητας της Ίμβρου.
Ο Εθνικός Διαγωνισμός Ντοκιμαντέρ του 37ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Άγκυρας πραγματεύεται ζητήματα πολιτιστικής μνήμης, κοινωνίας και περιβάλλοντος.
![]()
