Το κόστος της επιτυχίας της Αθήνας ανέδειξε ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας, περιγράφοντας την πρωτεύουσα ως βασικό κινητήρα της ελληνικής οικονομίας αλλά και ως πεδίο έντονων προκλήσεων. Η τοποθέτησή του έγινε στο συνέδριο «Διάλογοι για την Αθήνα: Από τον μύθο στη σύγχρονη πόλη», που διοργανώνει η εφημερίδα «Το Βήμα» στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Όπως σημείωσε, η Αθήνα είναι σήμερα ο σημαντικότερος οικονομικός πόλος της χώρας, με την Αττική να παράγει σχεδόν το μισό της εθνικής Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας.
Το οικονομικό αποτύπωμα της πρωτεύουσας παραμένει ιδιαίτερα ισχυρό. Η Αττική έχει το υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ, σχεδόν 30.000 ευρώ έναντι 21.000 ευρώ για το σύνολο της χώρας, συγκεντρώνει περίπου το ένα τρίτο των ακαθάριστων εθνικών επενδύσεων πάγιου κεφαλαίου και αντιστοιχεί σχεδόν στο 40% της συνολικής απασχόλησης. Η οικονομία της στηρίζεται επίσης σε ένα ευρύ πλέγμα δραστηριοτήτων του τριτογενούς τομέα, από το εμπόριο, τις μεταφορές και την εστίαση έως τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και τη διαχείριση ακινήτων.
Ιδιαίτερα ισχυρή είναι και η συμβολή του τουρισμού. Το 2025 η Αττική ήταν η περιφέρεια με τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα στην Ελλάδα, με τις ταξιδιωτικές εισπράξεις αυξημένες κατά 125,3% σε σχέση με το 2019 και τις επισκέψεις κατά 63,8%. Το μερίδιο της Αττικής στις ταξιδιωτικές εισπράξεις ανέβηκε από 14,7% το 2019 σε 25,8% το 2025.
Η εξέλιξη αυτή στηρίζει ένα ευρύ οικοσύστημα επιχειρήσεων, από τα ξενοδοχεία και την εστίαση έως το εμπόριο, τις μεταφορές, τον πολιτισμό και την αγορά ακινήτων.
Ωστόσο, ο Στουρνάρας τόνισε ότι η ίδια η δυναμική της πόλης δημιουργεί πλέον σοβαρές πιέσεις. Η συγκέντρωση πληθυσμού, επενδύσεων, επιχειρήσεων και επισκεπτών αυξάνει τη ζήτηση για κατοικία, μεταφορές, ενέργεια και υποδομές. Στην αγορά ακινήτων, οι τιμές των διαμερισμάτων αυξήθηκαν κατά 6,6% το 2025, ενώ στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 η ετήσια άνοδος ήταν 5%.
Η εικόνα αυτή, παρότι αποτυπώνει την επενδυτική δυναμική της Αθήνας, εντείνει το πρόβλημα της προσιτής στέγασης για νέους και νοικοκυριά χαμηλότερων και μεσαίων εισοδημάτων.
Το στεγαστικό, σύμφωνα με τον διοικητή της ΤτΕ, δεν είναι μόνο κοινωνικό ζήτημα. Η αύξηση του κόστους κατοικίας με ταχύτερο ρυθμό από τα εισοδήματα περιορίζει την κινητικότητα της εργασίας, δυσκολεύει τις επιχειρήσεις να προσελκύσουν εργαζομένους και ανεβάζει το κόστος διαβίωσης. Την ίδια ώρα, το κυκλοφοριακό επιβαρύνει την παραγωγικότητα, καθώς οδηγεί σε χαμένες παραγωγικές ώρες, υψηλότερο κόστος μετακίνησης και μεγαλύτερη ενεργειακή κατανάλωση.
νέος κύκλος επενδύσεων στις μητροπολιτικές υποδομές είναι, σύμφωνα με τον Στουρνάρα, η απάντηση, από το μετρό και τον προαστιακό έως τις δημόσιες συγκοινωνίες, τις ψηφιακές και ενεργειακές υποδομές, τα αντιπλημμυρικά έργα και το αστικό πράσινο. Παράλληλα, χρειάζονται μέτρα για να αυξηθεί η προσφορά κατοικίας.
Το μεγάλο στοίχημα, πρόσθεσε, δεν αφορά μόνο την Αθήνα. Η πρωτεύουσα πρέπει να λειτουργήσει ως επιταχυντής του παραγωγικού μετασχηματισμού ολόκληρης της χώρας, με περισσότερη καινοτομία, επενδύσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας και ισχυρότερη σύνδεση με την περιφέρεια.
Στόχος, όπως ανέφερε, δεν είναι μια ισχυρή Αθήνα και μια ασθενέστερη περιφέρεια, αλλά μια ανταγωνιστική μητρόπολη που θα λειτουργεί ως μοχλός για μια πιο παραγωγική και εξωστρεφή Ελλάδα.
