Η Βραζιλία βρίσκεται σήμερα στις κάλπες για μια κρίσιμη επιλογή, με τη μεγάλη αναμέτρηση Λούλα – Μπολσονάρου να κρίνει αν ο αριστερός ηγέτης θα συνεχίσει για τέσσερα ακόμη χρόνια ή αν η δεξιά θα επιστρέψει στην εξουσία.
Ο Λουίς Ινάσιου Λούλα ντα Σίλβα, που την ερχόμενη εβδομάδα θα κλείσει τα 81, δίνει την τελευταία του μάχη και ελπίζει να ανατρέψει τα δεδομένα στον δεύτερο γύρο.
Με 45% των ψήφων έναντι 47% του αντιπάλου του, τερμάτισε δεύτερος μετά τον μεγαλύτερο γιο του ακροδεξιού πρώην προέδρου Ζαΐχ Μπολσονάρου (2019-2022).
Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δίνουν 51% στον γερουσιαστή και 49% στον απερχόμενο πρόεδρο, με τη διαφορά να βρίσκεται μέσα στο περιθώριο στατιστικού λάθους.
Περίπου 160 εκατομμύρια ψηφοφόροι θα αποφασίσουν αν η Βραζιλία θα μείνει ένα από τα τελευταία προπύργια της αριστεράς στη Λατινική Αμερική ή αν θα ακολουθήσει το κύμα της δεξιάς στην περιοχή, το οποίο ενθαρρύνει ο Ντόναλντ Τραμπ.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, ωστόσο, δεν τάχθηκε ρητά υπέρ του γιου του συμμάχου του, Ζαΐχ Μπολσονάρου.
Ο πρώην αρχηγός του κράτους εκτίει 27ετή ποινή κατ’ οίκον για απόπειρα παραμονής στην εξουσία μετά την αποτυχία της επανεκλογής του το 2022.
Ο Λούλα, που επιδιώκει τέταρτη μη συναπτή θητεία, παρουσιάζεται ως υπέρμαχος της δημοκρατίας απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες και τις εμπορικές και διπλωματικές πιέσεις τους.
Ο 45χρονος Φλάβιου Μπολσονάρου έχει υποσχεθεί ότι θα σκληρύνει τη μάχη κατά της εγκληματικότητας και θα μειώσει τις δημόσιες δαπάνες.
«Αρκετά, είναι καιρός για αλλαγή», δήλωσε ο Ζοάου Πάουλου, 37 ετών, το Σάββατο, σε συγκέντρωση υποστηρικτών του Μπολσονάρου στο Μπέλο Οριζόντε, στη νοτιοανατολική Βραζιλία.
Ο υιός Μπολσονάρου εμφανίζεται πιο μετριοπαθής από τον πατέρα του, παρότι διεκδικεί την ίδια ώρα την κληρονομιά του. Υποσχέθηκε ότι, αν εκλεγεί, η πρώτη του κίνηση θα είναι να τον απελευθερώσει.
Μεταξύ των δύο γύρων, το σύνθημα «Ποτέ ξανά Μπολσονάρου» ακούστηκε έντονα στα μαζικά συλλαλητήρια της αριστεράς.
Οι διαδηλωτές υπενθύμισαν τη χαοτική διαχείριση της πανδημίας Covid-19 από τον πρώην πρόεδρο, την καταστροφή του δάσους του Αμαζονίου και τη διακοπή δημόσιων προγραμμάτων.
Υπό τον Λούλα, η αποψίλωση του μεγαλύτερου τροπικού δάσους στον κόσμο έφτασε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων δεκαετιών.
Ωστόσο, ενώ το καιρικό φαινόμενο El Niño ευνόησε την εκδήλωση πυρκαγιών που προκάλεσαν ασφυξία στις πόλεις της Αμαζονίας, η κλιματική αλλαγή αναφέρθηκε ελάχιστα στη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας.
Κατά την τρίτη θητεία του Λούλα, η ανεργία κατέγραψε ιστορική πτώση και ο πληθωρισμός υποχώρησε σχετικά.
Όμως οι ψηφοφόροι διαμαρτύρονται για το κόστος διαβίωσης και έχουν αγανακτήσει με τη βία.
Παρότι τα δημόσια οικονομικά είναι στο κόκκινο, ο ηγέτης της αριστεράς ανακοίνωσε μέσα στην προεκλογική εκστρατεία δέσμη κοινωνικών μέτρων, ορισμένα από τα οποία είναι ιδιαίτερα κοστοβόρα.
Ωστόσο, η κληρονομιά των κοινωνικών προγραμμάτων του, που έβγαλαν εκατομμύρια Βραζιλιάνους από το φάσμα της πείνας, παραμένει μεγάλη.
«Ακόμη κι αν ορισμένοι μιλάνε για ελεημοσύνη, για εμάς ήταν τεράστια βοήθεια. Επειδή όποιος υπέφερε από την πείνα ξέρει ότι δεν πρέπει να θεωρούμε αυτά τα προγράμματα δεδομένα», δήλωσε ο Ουόλτερ ντος Σάντος, 56 ετών, που ζει στη βορειοανατολική περιφέρεια της Βραζιλίας, προπύργιο και γενέτειρα του απερχόμενου προέδρου.
Μετά τον πρώτο γύρο, ο Λούλα αναθεώρησε τη στρατηγική του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αυτός που περιφρονούσε ακόμη και το κινητό τηλέφωνο, μεταστράφηκε και έγινε βασιλιάς της σέλφι.
Η άγρια μάχη στις πλατφόρμες ενέπλεξε τη Meta.
Η μητρική εταιρία του WhatsApp, του Facebook και του Instagram κατηγορήθηκε από το στρατόπεδο του προέδρου ότι ευνοεί τον αντίπαλό του μέσω χειραγώγησης των αλγορίθμων.
Ο αμερικανικός τεχνολογικός κολοσσός το διέψευσε, αναγνωρίζοντας ωστόσο ότι υπήρξαν τεχνικά προβλήματα σε βάρος του Λούλα.
Όποιος κι αν είναι ο νικητής, τα επόμενα χρόνια δεν προβλέπεται να υπάρξει πολιτική ηρεμία.
Αν κερδίσει η αριστερά, θα έχει να αντιμετωπίσει τέσσερα χρόνια με ένα εχθρικό Κογκρέσο και απειλές, εκτιμά ο αναλυτής Τόμας Τράουμαν μετά τη συντηρητική παλίρροια στις βουλευτικές εκλογές.
Αν κερδίσει η ακροδεξιά, θα είναι μια κυβέρνηση αντιποίνων, που θα στραφεί εναντίον του Ανώτατου Δικαστηρίου, σύμφωνα με τον αναλυτή. Ο Φλάβιου Μπολσονάρου θέλει να απομακρύνει τον δικαστή Αλεσάντρ τζι Μοράις, ο οποίος είχε την υπόθεση κατά του πατέρα του.
