Ο Ντόναλντ Τραμπ θέλει να δώσει «χώρο» για να διεξαχθούν συνομιλίες με το Ιράν, δήλωσε χθες ο πρεσβευτής του στον ΟΗΕ, με φόντο την αναστολή των αμερικανικών βομβαρδισμών και την πτώση των τιμών του πετρελαίου.
«Αυτό που κάνει ο πρόεδρος (των ΗΠΑ Τραμπ) αυτή τη στιγμή (…) είναι πως αφήνει χώρο για διαπραγματεύσεις. Οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται», δήλωσε χθες Κυριακή ο Μάικ Γουόλτς στο Fox News, επισημαίνοντας πάντως ότι ο ρεπουμπλικάνος δεν έχει κλείσει οριστικά την πόρτα σε νέα κλιμάκωση, όπως είχε απειλήσει προ ημερών την Τεχεράνη: «διατηρεί όλες τις επιλογές στο τραπέζι».
Οι βομβαρδισμοί των ΗΠΑ στο Ιράν ανεστάλησαν από το βράδυ της Παρασκευής, έπειτα από δύο εβδομάδες πληγμάτων χωρίς προηγούμενο μετά την κατάπαυση του πυρός τον Απρίλιο.
Από την άλλη πλευρά, το Ιράν δεν ανακοίνωσε καμία επίθεση εναντίον αμερικανικών βάσεων σε μοναρχίες του Κόλπου, συμμάχους της Ουάσιγκτον, ενώ δεν κηρύχθηκε κανένας νυχτερινός συναγερμός στις χώρες αυτές.
«Καθώς η στρατηγική μας βασίζεται ουσιαστικά στην ανταπόδοση, διακόψαμε επίσης τις επιχειρήσεις μας», σχολίασε ο εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού, Μοχαμάντ Ακραμινιά.
Στις χρηματαγορές επικράτησε ανακούφιση, όπως έδειξε η υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου τις πρώτες πρωινές ώρες: σχεδόν δύο ώρες μετά την έναρξη των συναλλαγών, το βαρέλι του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, διεθνής ποικιλία αναφοράς, υποχωρούσε σχεδόν 5% γύρω στα 92 δολάρια, ενώ για λίγο έπεσε ακόμη και κάτω από τα 90. Παράλληλα, η αντίστοιχη αμερικανική ποικιλία West Texas Intermediate (WTI) κινούνταν επίσης πτωτικά, περί τα 84 δολάρια.
Καθώς ο πόλεμος οδεύει να συμπληρώσει (σ.σ. αύριο Τρίτη) πέντε μήνες, ο αμερικανικός Τύπος αναφέρεται σε ελλείψεις πυρομαχικών κρίσιμης σημασίας.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times, που επικαλέστηκε δύο πηγές με γνώση του θέματος, η κυβέρνηση Τραμπ ανησυχεί για τη μείωση των αποθεμάτων πυρομαχικών για τα αντιαεροπορικά συστήματα Patriot και για άλλα συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας που προστατεύουν κράτη της περιοχής.
Ο αμερικανικός στρατός διαθέτει «όλα όσα χρειάζεται για να διεξαγάγει αυτή την εκστρατεία με όλη την απαιτούμενη αποτελεσματικότητα», αντέτεινε ο Μάικ Γουόλτς, προσθέτοντας ότι στη Μέση Ανατολή αναπτύσσονται «περαιτέρω πόροι».
Υποστήριξη του Νετανιάχου
Κατά την άποψη της Τεχεράνης, οι ΗΠΑ βρίσκονται σε «δύσκολη και ασταθή» κατάσταση και ενδέχεται να αναζητούν «νέα στρατηγική», όπως είπε ο Μοχαμάντ Ακραμινιά.
Δύο ημέρες πριν από την επίσκεψη στην Ουάσιγκτον του Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο οποίος τάσσεται σταθερά υπέρ σκληρής γραμμής απέναντι στην Τεχεράνη, ο εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού προειδοποίησε τους Αμερικανούς ότι, αν «αφεθούν να εξαπατηθούν ξανά» από τον ισραηλινό πρωθυπουργό και «επιμείνουν να συνεχίσουν τον πόλεμο, ειδικά με αεροπορικά πλήγματα», η σύρραξη «θα επεκταθεί γεωγραφικά».
Ο κ. Νετανιάχου από την πλευρά του είπε πως «υποστηρίζει πλήρως τις προσπάθειες» του Ντόναλντ Τραμπ να βάλει τέλος στις υποτιθέμενες φιλοδοξίες της Τεχεράνης να αποκτήσει πυρηνικό οπλοστάσιο — το Ιράν διαψεύδει εδώ και δεκαετίες ότι έχει τέτοια πρόθεση. «Αν μπορούσαμε να καταλήξουμε σε αυτό χωρίς μάχες υψηλής έντασης θα ήταν καλό», δήλωσε χθες στο Fox News.
Στην ιρανική πρωτεύουσα, που γενικά δεν υπέστη βομβαρδισμούς μετά την επανέναρξη των εχθροπραξιών στις αρχές Ιουλίου, η ζωή έμοιαζε να επιστρέφει σε πιο φυσιολογικούς ρυθμούς, με τα παραδοσιακά μποτιλιαρίσματα και τη ζέστη να ταλαιπωρούν τους κατοίκους, διαπίστωσε ομάδα του Γαλλικού Πρακτορείου επιτόπου.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή άρχισε την 28η Φεβρουαρίου, με τους αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν, και στοίχισε τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους, κυρίως στην Ισλαμική Δημοκρατία και στον Λίβανο. Κλόνισε επίσης την παγκόσμια οικονομία, λόγω της διακοπής της κυκλοφορίας πλοίων στο στενό του Ορμούζ, ανάμεσα στο Ιράν και την αραβική χερσόνησο, από όπου διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνεται σε παγκόσμια κλίμακα.
Η Τεχεράνη, που έχει κλείσει το θαλάσσιο πέρασμα στρατηγικής σημασίας και προτίθεται να προχωρήσει στην επιβολή τελών διέλευσης παρά την εναντίωση της Ουάσιγκτον, ανακοίνωσε πως διεξήγαγε την Παρασκευή και προχθές Σάββατο νέες συνομιλίες με το Ομάν, στην άλλη όχθη του στενού, για τη μελλοντική διαχείρισή του.
Νέο μέτωπο
Η καταρχήν συμφωνία —το «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ»— που υπέγραψαν τη 17η Ιουνίου η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη και προέβλεπε κύκλο ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων διάρκειας 60 ημερών κατέρρευσε πριν συμπληρωθεί ένας μήνας από τότε που τέθηκε σε ισχύ.
Το στενό του Ορμούζ, που άνοιξε για μερικές ημέρες χάρη στη συμφωνία, ανακοινώθηκε από το Ιράν ότι είναι ξανά κλειστό. Έξι πλοία που προσπάθησαν να το διασχίσουν χωρίς άδεια της Τεχεράνης σταματήθηκαν τις προηγούμενες 24 ώρες, σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση. Σε αντίποινα, οι ΗΠΑ επέβαλαν εκ νέου αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών στον Κόλπο.
Χθες το ιρανικό πρακτορείο Defa Press, που ειδικεύεται στις στρατιωτικές υποθέσεις, μετέδωσε —και το μετέδωσαν και άλλα ΜΜΕ— ότι πετρελαιοφόρο δεξαμενόπλοιο χτυπήθηκε από νάρκη, αφού «απέκλινε» από τη μόνη πορεία που επιτρέπει η Τεχεράνη, κατά μήκος των ιρανικών ακτών. Η πληροφορία δεν έχει επιβεβαιωθεί από άλλες πηγές μέχρι στιγμής.
Παρότι φάνηκε να αποκαθίσταται σχετική ηρεμία στον Κόλπο για δύο ημέρες, οι εχθροπραξίες εντάθηκαν στο νέο μέτωπο του πολέμου: εκεί όπου αναμετρώνται η Σαουδική Αραβία και οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης, που πρόσκεινται στο Ιράν.
Ο έλεγχος των υεμενίτικων αιθέρων ήταν αυτός που άναψε το φιτίλι, τη 13η Ιουλίου: η Τεχεράνη έστειλε στη Σανάα αεροσκάφος με αντιπροσωπεία των ανταρτών χωρίς να ζητήσει άδεια από το Ριάντ, όπως συνηθίζεται τα τελευταία δέκα χρόνια, οδηγώντας σε βομβαρδισμούς που αποδόθηκαν στο σουνιτικό βασίλειο στο αεροδρόμιο της υεμενίτικης πρωτεύουσας.
Σε αντίποινα, οι Χούθι κήρυξαν ναυτικό αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας, έβαλαν στο στόχαστρο πετρελαιοφόρα δεξαμενόπλοιά της και, για πρώτη φορά από το 2022, στόχους στην επικράτειά της. Επιτέθηκαν το Σάββατο κυρίως σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του βασιλείου.
ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ
