Σε νέα περίοδο πολιτικής αβεβαιότητας περνά το Βέλγιο μετά το αδιέξοδο για τον πολυετή ομοσπονδιακό προϋπολογισμό, με τον πρωθυπουργό Μπαρτ Ντε Βέβερ να αναμένεται σήμερα στο βασιλικό ανάκτορο για να υποβάλει την παραίτησή του στον βασιλιά Φίλιππο.
Η εξέλιξη αυτή τοποθετεί στο επίκεντρο την κυβερνητική κρίση και τις επόμενες πολιτικές αποφάσεις.
Η συνάντηση του Ντε Βέβερ με τον βασιλιά αναμένεται να κρίνει τα επόμενα βήματα, καθώς παραμένει ανοιχτό αν ο μονάρχης θα αποδεχθεί την παραίτηση ή αν θα ζητήσει από τον πρωθυπουργό να συνεχίσει τις προσπάθειες για συμφωνία, δίνοντας νέα προθεσμία στους κυβερνητικούς εταίρους.
Σύμφωνα με τη γαλλόφωνη εφημερίδα «Le Soir», η συνεδρίαση του περιορισμένου υπουργικού συμβουλίου (Kern) το βράδυ της Κυριακής ολοκληρώθηκε λίγο μετά τα μεσάνυχτα χωρίς συμφωνία, παρά τις πολύωρες διαβουλεύσεις και τις νέες προτάσεις που κατέθεσε ο πρωθυπουργός. Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρισκόταν η αναζήτηση περίπου 10 δισ. ευρώ έως το 2029, ώστε να περιοριστεί το δημοσιονομικό έλλειμμα και να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών.
Η συνάντηση του Ντε Βέβερ με τον βασιλιά αναμένεται να καθορίσει τις επόμενες πολιτικές εξελίξεις, καθώς παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο ο μονάρχης είτε να αποδεχθεί την παραίτηση είτε να ζητήσει από τον πρωθυπουργό να συνεχίσει τις προσπάθειες για την επίτευξη συμφωνίας, δίνοντας νέα προθεσμία στους κυβερνητικούς εταίρους.
Όπως σημειώνει η «Le Soir», κανένας από τους αντιπροέδρους της κυβέρνησης δεν επιθυμούσε τη διακοπή των διαπραγματεύσεων, καθώς εξακολουθούσαν να θεωρούν ότι ένας συμβιβασμός ήταν εφικτός. «Ο Μπαρτ πηγαίνει στον βασιλιά αύριο, ελπίζω ότι αυτό θα προκαλέσει ένα ηλεκτροσόκ στους εταίρους, μια αλλαγή νοοτροπίας και μια τελευταία προσπάθεια για συμφωνία μεταξύ Δευτέρας και Τρίτης. Διαφορετικά, θα πρόκειται για βαθιά κρίση», ανέφερε χαρακτηριστικά ένας από τους αντιπροέδρους της κυβέρνησης, σύμφωνα με την εφημερίδα.
Το βασικό σημείο τριβής μεταξύ των πέντε κομμάτων του κυβερνητικού συνασπισμού Arizona (N-VA, MR, Les Engagés, CD&V και Vooruit) αφορά την κατανομή των δημοσιονομικών βαρών και, ειδικότερα, την ισορροπία μεταξύ περικοπών δαπανών και αύξησης των φορολογικών εσόδων. Διαφωνίες για φόρους και περικοπές εξακολουθούν να κρατούν ανοιχτή τη διαπραγμάτευση.
Οι κυβερνητικοί εταίροι διαφώνησαν κυρίως για τον τρόπο κατανομής των βαρών, με το φιλελεύθερο MR να απορρίπτει την αύξηση του ΦΠΑ και να ζητά μεγαλύτερη έμφαση στις περικοπές δαπανών, ενώ το σοσιαλιστικό Vooruit και οι κεντρώοι Les Engagés επέμεναν σε μεγαλύτερη φορολόγηση των υψηλών εισοδημάτων και των μεγάλων περιουσιών. Ανάμεσα στις προτάσεις που συζητήθηκαν ήταν η αύξηση της φορολόγησης των υπεραξιών και των χρηματιστηριακών συναλλαγών. Σύμφωνα με τη «Le Soir», οι Engagés και το MR επιχείρησαν να περιορίσουν τη δημοσιονομική προσπάθεια στα 8 δισ. ευρώ αντί των 10 δισ. που ζητούσε ο πρωθυπουργός, χωρίς αποτέλεσμα.
Ο Ντε Βέβερ προειδοποίησε για τον κίνδυνο υποβάθμισης της πιστοληπτικής αξιολόγησης του Βελγίου αν δεν υπάρξει συμφωνία, επισημαίνοντας τις οικονομικές συνέπειες που θα είχε μια περαιτέρω επιδείνωση των δημόσιων οικονομικών. Παράλληλα, απέρριψε την προσφυγή στο σύστημα των προσωρινών δωδεκατημορίων, το οποίο θα επέτρεπε στη χώρα να ξεκινήσει το 2027 χωρίς εγκεκριμένο νέο προϋπολογισμό.
Παρά το αδιέξοδο, η άμεση πτώση της κυβέρνησης δεν θεωρείται δεδομένη. Όπως επισημαίνει η «Le Soir», στους κόλπους του κυβερνητικού συνασπισμού εξακολουθεί να υπάρχει η εκτίμηση ότι μπορεί να επιτευχθεί συμβιβασμός, εφόσον οι πολιτικοί εταίροι δείξουν μεγαλύτερη διάθεση υποχωρήσεων.
Ο Ντε Βέβερ αποχώρησε από το γραφείο του περίπου στις 2:30 τα ξημερώματα, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας βαθύτερης πολιτικής κρίσης, η έκβαση της οποίας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις αποφάσεις του βασιλιά και την πορεία των διαπραγματεύσεων τις επόμενες ώρες.
