Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προωθεί ένα μπουκέτο δράσεων για την εξοικονόμηση ενέργειας στα κτίρια, με βασικό μηχανισμό τα προγράμματα τύπου «Εξοικονομώ», καθώς και με εξειδικευμένες δράσεις για ευάλωτα νοικοκυριά, ευάλωτους φοιτητές και ειδικές κατηγορίες κτιρίων. Εξελίξεις στον τομέα αναμένονται τις επόμενες εβδομάδες με αφορμή την ενσωμάτωση της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για την Ενεργειακή Απόδοση των Κτιρίων (EPBD – 2024/1275) στο εθνικό δίκαιο. Οι διαδικασίες αυτές θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τον Μάιο του 2026.
Σχεδιάζεται νέο πρόγραμμα εξοικονόμησης, το οποίο αφορά στην ενεργειακή ανακαίνιση περίπου 60.000 κτιρίων κατοικίας και την εγκατάσταση περίπου 380.000 νέων συστημάτων θέρμανσης. Αυτό θα ενισχύσει την αγορά, διευκολύνοντας τη διαδικασία ενεργειακής αναβάθμισης και την εφαρμογή των νέων προδιαγραφών που προβλέπει η Οδηγία.
Πηγές του ΥΠΕΝ ανέφεραν ότι η εφαρμογή των νέων ευρωπαϊκών κανόνων δεν μπορεί και δεν πρόκειται να γίνει με οριζόντιο ή τιμωρητικό τρόπο, καθώς πάνω από το 50% των κατοικιών στη χώρα έχει κατασκευαστεί πριν το 1980, χωρίς σύγχρονες ενεργειακές προδιαγραφές. Το ζήτημα αυτό συζητήθηκε και κατά τη συνάντηση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας με εκπροσώπους της ΠΟΜΙΔΑ.
Ο Υπουργός τόνισε ότι το Υπουργείο ακούει τους προβληματισμούς και τις προτάσεις της ΠΟΜΙΔΑ, προχωρώντας σε νομοθετικές και διοικητικές πρωτοβουλίες που αφορούν την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων.
Η Οδηγία θέτει ως στόχο τη μείωση της χρήσης πρωτογενούς ενέργειας κατά 16% έως το 2030 και κατά 20-22% έως το 2035, με έμφαση στην ανακαίνιση του 43% των κτιρίων με τις χειρότερες επιδόσεις.
Αναφορικά με τη δομή των νέων προγραμμάτων ενεργειακής αναβάθμισης, οι πηγές αναφέρουν ότι θα υπάρχει οικονομική και τεχνική στήριξη, ιδιαίτερα για ευάλωτα νοικοκυριά, καθώς και δυνατότητα χρήσης πρόσθετων δεικτών, όπως οι εκπομπές CO₂.
Τα προγράμματα «Εξοικονομώ» θα αποτελούν τον βασικό μηχανισμό υλοποίησης των ευρωπαϊκών στόχων, διασφαλίζοντας ότι το βάρος της μετάβασης δεν θα μετακυληθεί στους πολίτες, αλλά οι νέες απαιτήσεις θα συνδέονται με επιχορηγήσεις και απλοποιημένες διαδικασίες.
Στους διαθέσιμους πόρους για ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών θα υπολογίζεται και ποσό ύψους 2 δισ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, το οποίο θα υλοποιηθεί από το 2026 έως το 2032.
Η επενδυτική δράση για την Ανακαίνιση κλειστών ιδιωτικών ακινήτων θα παρέχει χρηματοδότηση σε ιδιοκτήτες για τη λειτουργική και ενεργειακή τους αναβάθμιση, με την υποχρέωση μίσθωσης σε ευάλωτα νοικοκυριά και φοιτητές.
Επιπλέον, θα παρέχεται δωρεάν υπηρεσία από πιστοποιημένους Μηχανικούς, προκειμένου να στηριχθούν ευάλωτα νοικοκυριά που δεν μπορούν να καλύψουν τη δαπάνη έκδοσης Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης.
