«Το Αλκαζάρ στη Θεσσαλονίκη» ανήκει πλέον στους πολίτες και στους επισκέπτες της πόλης, τόνισε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη στην αποψινή τελετή απόδοσης του τεμένους Χαμζά Μπέη στο κοινό. Το μνημείο, που είχε καλυφθεί από σκαλωσιές για σχεδόν 40 χρόνια, ανοίγει επίσημα από αύριο, Κυριακή.
Η κ. Μενδώνη είπε ότι για το υπουργείο Πολιτισμού είναι «μέρα χαράς», καθώς αποδίδεται στους Θεσσαλονικείς ένα ακόμη έργο. Υπογράμμισε επίσης πως η αποκατάσταση του Αλκαζάρ «μεταμορφώνει» την περιοχή, μαζί με τα αρχαία του σταθμού Βενιζέλου.
«Ο σταθμός Βενιζέλου είναι πλέον ο ωραιότερος σταθμός σε ευρωπαϊκό μετρό και έχει δημιουργήσει μια σχολή στην αρχαιολογία και την αρχιτεκτονική. Έρχεται, λοιπόν, να συνδυαστεί με την αποκατάσταση του Αλκαζάρ. Βγαίνοντας κανείς από το μετρό κοιτάει προς τα πάνω. Είναι τρεις γενιές Θεσσαλονικέων που θυμούνται αυτό το μνημείο μόνο με σκαλωσιές», ανέφερε η υπουργός, ευχαριστώντας τον δήμαρχο Θεσσαλονίκης Στέλιο Αγγελούδη για τη βοήθειά του στα προβλήματα που προέκυψαν στην αποκατάσταση, αλλά και τον υφυπουργό Υποδομών Νίκο Ταχιάο, καθώς οι μελέτες χρηματοδοτήθηκαν από το μετρό.
Η κ. Μενδώνη πρόσθεσε ότι με την αποκατάσταση του Χαμζά Μπέη το υπουργείο Πολιτισμού «τελειώνει έναν πρώτο κύκλο έργων στη Θεσσαλονίκη για να ανοίξει ο επόμενος». Αναφέρθηκε στα έργα των τελευταίων 4 – 5 χρόνων, λέγοντας πως «όχι μόνο ομορφαίνουν την πόλη, αλλά στην πραγματικότητα μας διδάσκουν την ιστορία μας, γιατί χωρίς τη σωστή γνώση του παρελθόντος δεν μπορείς να οικοδομήσεις ένα στέρεο μέλλον».
Η αναπληρώτρια προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης, Τάνια Πρωτοψάλτη, σημείωσε στην εκδήλωση ότι η αποκατάσταση του μνημείου δεν σημαίνει μόνο τη διάσωση ενός σημαντικού μνημείου. Όπως είπε, είναι ταυτόχρονα «μια ουσιαστική πράξη διαφύλαξης της ιστορικής μνήμης και ανάδειξης της πολυπολιτισμικής ταυτότητας της Θεσσαλονίκης, μιας πόλης που διαμορφώθηκε μέσα από τη συνύπαρξη διαφορετικών πολιτισμών, θρησκειών και κοινοτήτων».
Από την πλευρά του, ο Θεμιστοκλής Βλαχούλης, προϊστάμενος της Διεύθυνσης Αναστήλωσης Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων, μίλησε για ένα «δύσκολο έργο» που υλοποιήθηκε με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης, ενώ η Μαρία Μερτζάνη, προϊσταμένη της Διεύθυνσης Συντήρησης Αρχαίων και Νεωτέρων Μνημείων, επισήμανε πως «μετά από τόσα χρόνια που το μνημείο ήταν υποστυλωμένο επιστρέφει και πάλι στην πόλη».
Ο πρόεδρος του Δ.Σ. του MOMus- Μητροπολιτικού Οργανισμού Μουσείων Εικαστικών Τεχνών Θεσσαλονίκης, Επαμεινώνδας Χριστοφιλόπουλος, υπογράμμισε ότι ο χώρος θα φιλοξενεί περιοδικές εκθέσεις και πολιτιστικές εκδηλώσεις συμβατές με την ιστορία και τον χαρακτήρα του μνημείου, με ευθύνη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης και του MOMus.
Η ιδέα, όπως είπε, είναι ο χώρος να αποκτήσει εκθεσιακή δραστηριότητα που θα προσελκύσει νέο κοινό και θα επιστρέψει «στη ζωή της πόλης όχι μόνο ως αρχαιολογικός χώρος, αλλά και ως ένα ζωντανό κομμάτι της σύγχρονης εικαστικής σκηνής». Η αρχή γίνεται με την έκθεση «Θεσσαλονίκη: Το αποτύπωμα της μετάβασης» (1960 – 1980) μέσα από τις φωτογραφίες του Pete Marifoglou, την οποία επισκέφθηκε η κ. Μενδώνη.
Στην αποψινή εκδήλωση έδωσαν, μεταξύ άλλων, το «παρών» ο υπουργός Μαργαρίτης Σχοινάς, οι υφυπουργοί Νίκος Ταχιάος, Σταύρος Καλαφάτης, Κώστας Γκιουλέκας και Άννα Ευθυμίου, οι βουλευτές Δημήτρης Κούβελας, Θεόδωρος Καράογλου, Φάνης Παπάς, Ράνια Θρασκιά, ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης, ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Φιλόθεος, ο Μητροπολίτης Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Βαρνάβας και άλλοι.
Τι περιλαμβάνει η πρώτη έκθεση
Η πρώτη έκθεση που φιλοξενείται με το άνοιγμα του Αλκαζάρ είναι μια οπτική περιήγηση στη Θεσσαλονίκη των δεκαετιών 1960 – 1980. Μέσα από τον ασπρόμαυρο φακό του Θεσσαλονικιού Pete Marifoglou και εικόνες που παρουσιάζονται για πρώτη φορά στο κοινό, η πόλη αποτυπώνεται ως ένας ζωντανός οργανισμός σε μετάβαση, όπου το παραδοσιακό συνυπάρχει και συγκρούεται με το καινούργιο.
Η έκθεση εξελίσσεται σε τρεις θεματικές ενότητες που συνθέτουν το μωσαϊκό της μεταπολεμικής πρωτεύουσας της Μακεδονίας. Πρόκειται για την εμπορική φυσιογνωμία και αγορά, την καθημερινότητα των ανθρώπων και τα μνημεία στον σύγχρονο αστικό ιστό.
Ποιες μέρες θα είναι ανοιχτό το Αλκαζάρ
Το τέμενος Χαμζά Μπέη βρίσκεται στη συμβολή των οδών Εγνατίας και Βενιζέλου και είναι ο παλαιότερος ισλαμικός ευκτήριος οίκος της Θεσσαλονίκης. Οικοδομήθηκε το 1467 από την κόρη του στρατιωτικού διοικητή Χαμζά Μπέη, ενώ αργότερα, στην περίστυλη αυλή του, λειτούργησε για δεκαετίες ο κινηματογράφος Αλκαζάρ, όνομα που επικράτησε στη συλλογική μνήμη.
Το μνημείο προστατεύεται ως ιστορικό και αρχαιολογικό μνημείο από το 1926 και πλέον, μετά την αποκατάστασή του, επιστρέφει στη ζωή της Θεσσαλονίκης ως ένας ακόμη χώρος πολιτισμού στο ιστορικό κέντρο της πόλης.
Από αύριο, Κυριακή, το Αλκαζάρ θα είναι ανοιχτό για το κοινό από τις 10 το πρωί έως τις 6 το απόγευμα, εκτός από τις Δευτέρες. Η είσοδος θα είναι δωρεάν για τις πρώτες δύο εβδομάδες λειτουργίας του χώρου, ενώ στη συνέχεια θα ισχύει χαμηλό εισιτήριο.
