Η δημοκρατία επιβιώνει μόνο μέσω της προθυμίας των πολιτών να την υπερασπιστούν, τόνισε ο Γενικός Πρόξενος των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη Μάθιου Χάγκενγκρουμπερ, χαιρετίζοντας την περιοδεύουσα έκθεση «Ιδρύοντας τη Δημοκρατία στην Ελλάδα και την Αμερική» στο American Space Thessaloniki, στον χώρο του Eduact. Ο ίδιος υπογράμμισε και τον δεσμό Ελλάδας – Ηνωμένων Πολιτειών, τονίζοντας πως έχει ρίζες στην κοινή ιστορία και κοιτά προς το κοινό μέλλον.
Η Θεσσαλονίκη είναι ο δεύτερος σταθμός της έκθεσης «Making Democracy in Greece and America», η οποία εγκαινιάστηκε την περασμένη εβδομάδα στη Στοά του Αττάλου, στην Αρχαία Αγορά της Αθήνας, από την πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Ελλάδα Κίμπερλι Γκίλφοϊλ και την υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη. Η έκθεση παρουσιάζει τη διαδρομή των δημοκρατικών ιδεών από την αρχαία Αθήνα έως την Αμερικανική Επανάσταση και την Ελληνική Επανάσταση του 1821, καθώς και τους σύγχρονους δεσμούς Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών.
Ο κ. Χάγκενγκρουμπερ σημείωσε ότι η 250ή επέτειος από τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας δεν είναι μόνο αφορμή για αναδρομή στην αμερικανική ιστορία, αλλά και ευκαιρία να αναδειχθεί η συνέχεια των δημοκρατικών αρχών.
Με ένα μόνο φύλλο περγαμηνής και 56 υπογραφές, η Αμερική ξεκίνησε το μεγαλύτερο πολιτικό ταξίδι στην ανθρώπινη ιστορία, είπε ο γενικός πρόξενος των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη, μεταφέροντας τη φράση που χρησιμοποίησε ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για τη 250ή επέτειο της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας των Ηνωμένων Πολιτειών, και πρόσθεσε:
«Καθώς ο Πρόεδρος Τραμπ προκάλεσε τους Αμερικανούς να προσβλέπουν στα επόμενα 250 χρόνια, το κάνουμε κατανοώντας ότι αυτές οι αρχές δεν μπορούν απλώς να θαυμάζονται ως ιστορία. Πρέπει να συνεχίζονται από κάθε νέα γενιά».
Ο κ. Χάγκενγκρουμπερ στάθηκε ιδιαίτερα στον συμβολισμό της Ελλάδας ως τόπου εορτασμού της αμερικανικής επετείου, καθώς, όπως είπε, «δεν υπάρχει πιο κατάλληλο μέρος» από «τη γενέτειρα των δημοκρατικών ιδεών, που συνεχίζουν να διαμορφώνουν τον τρόπο με τον οποίο οι ελεύθεροι λαοί κυβερνούν τον εαυτό τους».
Αναφερόμενος στην Αμερικανική Ανεξαρτησία, σημείωσε ότι στις 4 Ιουλίου 1776 οι ιδρυτές των Ηνωμένων Πολιτειών, ως «σοβαροί μελετητές της ιστορίας και του κλασσικού κόσμου», διατύπωσαν καινοτόμες και επαναστατικές ιδέες που εξακολουθούν να αποτελούν βασικά στοιχεία της αμερικανικής πολιτικής παράδοσης και αποτυπώνονται στις φράσεις: «Η κυβέρνηση αντλεί την εξουσία της από τον λαό. Η ελευθερία είναι θεμελιώδες δικαίωμα. Οι ελεύθεροι πολίτες φέρουν την ευθύνη να διαμορφώσουν το μέλλον τους».
Ο κ. Χάγκενγκρουμπερ συνέχισε λέγοντας: «Και οι πρώτες λέξεις του Συντάγματος των ΗΠΑ είναι: “Εμείς ο λαός”. Αυτές οι λέξεις απηχούν την ιδέα ότι η εξουσία πηγάζει από τον ίδιο τον λαό, από εμάς τους ίδιους».
Ο γενικός πρόξενος των ΗΠΑ συνέδεσε αυτές τις αρχές με την αρχαία ελληνική πολιτική σκέψη και την επιρροή που άσκησε στους Αμερικανούς πατέρες του έθνους.
«Όταν οι Έλληνες εξεγέρθηκαν για ανεξαρτησία το 1821, απέβλεπαν σε μια νεαρή αμερικανική δημοκρατία που είχε ήδη κερδίσει τη δική της ελευθερία» υπογράμμισε ο Γενικός Πρόξενος των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη και πρόσθεσε: «Παράλληλα, οι Αμερικανοί, με τη σειρά τους, στράφηκαν στην Ελλάδα, στη γη της οποίας η ιστορία είχε εμπνεύσει τη δική μας, και συσπειρώθηκαν για τον ελληνικό σκοπό».
Ο κ. Χάγκενγκρουμπερ υπέδειξε ως χαρακτηριστικά εκθέματα το ζεύγος πινάκων που παρουσιάζει τον Τζορτζ Ουάσινγκτον να διασχίζει τον ποταμό Ντέλαγουερ και τη Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα να κυβερνά το πλοίο της προς το Ναύπλιο, αλλά και την αλληλογραφία του Τόμας Τζέφερσον με τον Αδαμάντιο Κοραή, με αντικείμενο την εκπαίδευση, τη συνταγματική διακυβέρνηση και την πολιτική ελευθερία.
«Είναι πραγματικά δύο επαναστάσεις, ένα κοινό πνεύμα», υπογράμμισε ο κ. Χάγκενγκρουμπερ.
Ο Γενικός Πρόξενος των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο συμβολικό νήμα που συνδέει τον Επιτάφιο του Περικλή, τον επικήδειο λόγο του Περικλή προς τιμήν των πεσόντων της Αθήνας κατά τον Πελοποννησιακό Πόλεμο, με την ομιλία του Αβραάμ Λίνκολν στο Γκέτισμπεργκ για τα θύματα του Αμερικανικού Εμφυλίου.
«Χωρισμένες μεταξύ τους με περισσότερα από 2.000 χρόνια, και οι δύο (ομιλίες) μας υπενθυμίζουν ότι η δημοκρατία επιβιώνει μόνο μέσω της προθυμίας των πολιτών να την υπερασπιστούν και να την ανανεώσουν».
Από την πλευρά της, η εκπρόσωπος της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα Ιώ Βικτοράτου εξήγησε ότι η έκθεση δεν αντιμετωπίζει τη δημοκρατία ως μια αφηρημένη πολιτική ιδέα, αλλά ξεκινά από τον πραγματικό χώρο στον οποίο αναπτύχθηκαν οι θεσμοί της αθηναϊκής δημοκρατίας.
«Ξεκινά με έναν πραγματικό τόπο, την αρχαία αγορά, όπου οι θεσμοί της αθηναϊκής δημοκρατίας απέκτησαν χώρο, κτίρια, διαδικασίες και υλική υπόσταση», ανέφερε, εξηγώντας ότι η έκθεση ακολουθεί στη συνέχεια «το μακρύ ταξίδι» των δημοκρατικών αρχών από την αρχαία Αθήνα έως την Αμερικανική και την Ελληνική Επανάσταση και, τελικά, μέχρι τις σύγχρονες σχέσεις Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών.
Τον γενικό πρόξενο προσφώνησε ο πρόεδρος του Eduact Κώστας Βασιλείου, επισημαίνοντας το σπουδαίο έργο του Eduact και του American Space Thessaloniki και της Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Ελλάδα, ενώ ευχαρίστησε την Πρεσβεία των ΗΠΑ στην Ελλάδα για τη διοργάνωση της Έκθεσης, το Υπουργείο Πολιτισμού για τη στήριξη του και τον Γενικό Πρόξενο των ΗΠΑ στη Θεσσαλονίκη για την αποψινή παρουσία του στην εκδήλωση.
Η έκθεση διοργανώνεται από την Πρεσβεία των ΗΠΑ στην Ελλάδα σε συνεργασία με την Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα, με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας για τον παγκόσμιο εορτασμό των 250 χρόνων από τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ.
Η έκθεση θα παραμείνει έως τις 2 Οκτωβρίου στη Θεσσαλονίκη και στη συνέχεια θα μεταφερθεί στη Βέροια, την Ξάνθη, την Κέρκυρα, τη Σπάρτη και τον Πειραιά.
