Eντός του πρώτου εξαμήνου του 2026 αναμένεται να προκηρυχθεί το έργο δημιουργίας του δεύτερου υπερυπολογιστή της Ελλάδας, ο οποίος θα εδρεύει στην πανεπιστημιούπολη της ΖΕΠ στην Κοζάνη και θα «κουμπώνει» με τον υπό δημιουργία υπερυπολογιστή «Δαίδαλος» στο Λαύριο και το εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης «Pharos», αναβαθμίζοντας σημαντικά την υπολογιστική ισχύ της χώρας και τις δυνατότητές της για επιστημονική και τεχνολογική εξέλιξη. Όπως γνωστοποιεί ο πρόεδρος του Εθνικού Δικτύου Υποδομών Έρευνας και Τεχνολογίας (ΕΔΥΤΕ Α. Ε.), Στέφανος Κόλλιας, πρόκειται για έργο εκτιμώμενου προϋπολογισμού περίπου 40 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένης της επένδυσης στο «πράσινο» κέντρο δεδομένων, που θα δημιουργηθεί επίσης στο campus του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Το πρότζεκτ θα υλοποιηθεί υπό τον συντονισμό της ΕΔΥΤΕ Α.Ε. και εντάσσεται στη στρατηγική ευρωπαϊκή πρωτοβουλία EuroHPC (European High Performance Computing), χρηματοδοτούμενο κυρίως από το Σχέδιο Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης Δυτικής Μακεδονίας (ΣΔΑΜ) και το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Εξετάζεται το ενδεχόμενο ο υπερυπολογιστής της Δυτικής Μακεδονίας, ο οποίος θα είναι βελτιστοποιημένος για χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ), να διαχειρίζεται και ευαίσθητα δεδομένα, όπως εκείνα του κλάδου της υγείας. Ο υπερυπολογιστής θα στεγαστεί σε ειδικούς οικίσκους στην πανεπιστημιούπολη και θα αξιοποιεί την τηλεπικοινωνιακή υποδομή της ΕΔΥΤΕ. Ο πρόεδρος της ΕΔΥΤΕ επισημαίνει ότι η πρόσβαση ερευνητών και φοιτητών στον υπερυπολογιστή θα είναι άμεση και δωρεάν, ενώ το ίδιο θα ισχύει για τις startups και μικρομεσαίες επιχειρήσεις για τα πρώτα τρία χρόνια. Σύντομα αναμένεται να μπει σε λειτουργία το γραφείο front-end της PHAROS ΑΕ στον «Δημόκριτο», το οποίο θα εκκινήσει συνεργασίες με εταιρείες μέχρι τον Μάρτιο.
Θέσεις εργασίας και αλλαγή παραγωγικού μοντέλου
Μέσα στην άνοιξη αναμένονται οι τεχνικές προδιαγραφές για τον νέο υπερυπολογιστή στη Δυτική Μακεδονία και τα συνοδά του συστήματα. Ο αντιπεριφερειάρχης Διαφάνειας, Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης και Ψηφιακού Μετασχηματισμού, Αναστάσιος Ραφαηλίδης, σημειώνει ότι «στο τέλος του 2025 έγινε συνάντηση με τη διαχειριστική αρχή του ΣΔΑΜ για την οριστικοποίηση τεχνικών λεπτομερειών». Στόχος είναι μέσα στο 2026 να κατατεθεί η πρόταση στο ΔΑΜ και να προχωρήσει η εγκατάσταση.
Ο υπερυπολογιστής θα εγκατασταθεί στη νέα πανεπιστημιούπολη του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και θα συνδεθεί με το πράσινο κέντρο δεδομένων. Θα στεγαστεί σε ειδικούς προκατασκευασμένους οικίσκους, διασφαλίζοντας την γρήγορη προώθηση και την εύρυθμη λειτουργία του.
Σχετικά με τις θέσεις εργασίας, ο κ. Ραφαηλίδης εκτιμά ότι θα δημιουργηθούν περίπου 50 θέσεις εργασίας στον υπερυπολογιστή και το πράσινο κέντρο δεδομένων, επισημαίνοντας την σημασία της προσέλκυσης επενδύσεων στην περιοχή. «Στόχος αυτής της πρωτοβουλίας είναι η προσέλκυση επενδύσεων, η τόνωση του τοπικού οικοσυστήματος έρευνας και καινοτομίας», υπογραμμίζει.
Όταν δεκάδες εταιρείες επιδιώκουν συνεργασίες με ένα hub ψηφιακής καινοτομίας
Ο αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, Νικόλαος Πλόσκας, αναφέρει ότι το Πανεπιστήμιο είναι προσανατολισμένο στην πράσινη ενέργεια και τον ψηφιακό μετασχηματισμό. Ο κόμβος SYNERGiNN Hub λειτουργεί ήδη με μεγάλη ζήτηση υπηρεσιών από 63 επιχειρήσεις. Ο στόχος είναι να φτάσουν οι συμβάσεις τις 200 έως τον Ιούνιο του 2027, καλύπτοντας όλο τον κύκλο καινοτομίας.
