Ρολόι της ομιλίας που μετρά τη γήρανση στη φωνή ανέπτυξαν ερευνητές του Πανεπιστημίου Adolfo Ibáñez στο Σαντιάγο της Χιλής, όπως ανέφεραν στο επιστημονικό περιοδικό Science Advances. Το νέο σύστημα αξιολογεί εκατοντάδες χαρακτηριστικά της φωνής και της ομιλίας, όπως τον τόνο και την ταχύτητα του λόγου, για να εκτιμήσει τη βιολογική γήρανση.
Την αξία του έδειξαν τα πρώτα στοιχεία, καθώς η ανάλυση μόλις τεσσάρων λεπτών ομιλίας είχε ισχυρή προγνωστική σημασία. Με το νέο ρολόι, οι ερευνητές υπολόγισαν το χάσμα λόγου και ηλικίας, δηλαδή τη διαφορά ανάμεσα στη βιολογική ηλικία ενός ατόμου, όπως την προέβλεπε το ρολόι της ομιλίας, και στη χρονολογική του ηλικία.
Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι τα μεγάλα χάσματα ανάμεσα στη χρονολογική ηλικία και στον λόγο συνδέονταν με γνωστικά προβλήματα, όπως αυτά που εμφανίζονται στα άτομα με άνοια. Το εύρημα αυτό δείχνει ότι το νέο ρολόι μπορεί να γίνει χρήσιμο εργαλείο για να εκτιμάται αν ένα άτομο γερνά ταχύτερα από το αναμενόμενο.
«Θεωρούμε ότι το εργαλείο μας έχει τεράστια προγνωστική αξία, καθώς μπορεί να δώσει αποτελέσματα αναλύοντας μόλις τέσσερα λεπτά καταγραφής ομιλίας», σημείωσε ο νευροεπιστήμονας Αγκουστίν Ιμπάνιεθ από το Πανεπιστήμιο Adolfo Ibáñez, κύριος συγγραφέας της μελέτης.
Για να δημιουργήσουν το ρολόι της ομιλίας, ο Ιμπάνιεθ και οι συνεργάτες του κατέγραψαν 2.928 ισπανόφωνους ομιλητές από την Αργεντινή, τη Χιλή, την Κολομβία, το Μεξικό και το Περού. Στην ομάδα συμμετείχαν τόσο υγιή άτομα όσο και άτομα με ήπια γνωστική διαταραχή, με νόσο Αλτσχάιμερ και άλλες μορφές άνοιας.
Μηχανική μάθηση χρησιμοποίησαν οι ερευνητές για να εξαγάγουν από τις καταγραφές της ομιλίας των συμμετεχόντων περισσότερα από 700 χαρακτηριστικά που μπορούν να αλλάξουν εξαιτίας της γήρανσης και της άνοιας, μεταξύ των οποίων ο τόνος και το εύρος του λεξιλογίου. Στη συνέχεια χρησιμοποίησαν τα δεδομένα για να εκπαιδεύσουν το μοντέλο του ρολογιού της ομιλίας, ώστε να μπορεί να προβλέψει τη βιολογική ηλικία κάθε συμμετέχοντα.
Συνολικά, το ρολόι της ομιλίας μπόρεσε να ξεχωρίσει τους υγιείς εθελοντές από εκείνους που είχαν κάποια μορφή γνωστικής διαταραχής. Για παράδειγμα, κατηγοριοποίησε τα άτομα με γνωστικά προβλήματα ως γηραιότερα από ό,τι θα αναμενόταν με βάση τη χρονολογική ηλικία τους, αναλύοντας μόνο την ομιλία τους.
Σε γενικό επίπεδο, τα υγιή άτομα φάνηκε, με βάση την ομιλία τους, ότι είχαν βιολογική ηλικία που αντιστοιχούσε στη χρονολογική τους ηλικία.
Οι κύριοι παράγοντες πρόβλεψης της γήρανσης ήταν ο ρυθμός με τον οποίο κάθε άτομο μιλούσε και έκανε παύσεις, καθώς και οι λέξεις που χρησιμοποιούσε για να εκφράσει αυτό που ήθελε. Αυτά φάνηκε να συνδέονται περισσότερο με πιο αργή γήρανση. Αντίθετα, ο τόνος της φωνής και το συναισθηματικό περιεχόμενο του λόγου ήταν οι καλύτεροι παράγοντες πρόβλεψης ταχύτερης γήρανσης.
Για να ελέγξουν περαιτέρω την αξία του ρολογιού τους, οι ερευνητές πήραν δείγματα αίματος από τους συμμετέχοντες στη μελέτη και μέτρησαν τα επίπεδα μιας πρωτεΐνης που ονομάζεται p-tau217 και η οποία αποτελεί ορόσημο της νόσου Αλτσχάιμερ. Μέτρησαν επίσης τη μεθυλίωση του DNA των εθελοντών και τους υπέβαλαν σε απεικονιστικές εξετάσεις του εγκεφάλου.
Η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε ότι το μεγαλύτερο χάσμα ανάμεσα στην ομιλία και στην ηλικία συνδεόταν με αυξημένα επίπεδα της p-tau217. Παράλληλα, οι απεικονίσεις του εγκεφάλου και οι μετρήσεις της μεθυλίωσης έδειξαν πως τα άτομα που είχαν γηραιότερη ομιλία σε σύγκριση με τη χρονολογική ηλικία τους ήταν πράγματι πιο γηρασμένα βιολογικά από όσο έγραφε η ταυτότητά τους.
Αυτό, σύμφωνα με τους ερευνητές, αποδεικνύει την αξία του ρολογιού της ομιλίας, το οποίο δίνει τα ίδια αποτελέσματα με άλλα ρολόγια της βιολογικής γήρανσης μόνο μέσω της ανάλυσης λίγων λεπτών ομιλίας.
Παρά τα ενθαρρυντικά πρώτα αποτελέσματα, απαιτούνται μακροπρόθεσμες μελέτες για να αποδειχθεί αν πράγματι το ρολόι της ομιλίας μπορεί να προβλέψει νόσους σε βάθος χρόνου. Αυτό σκοπεύει να κάνει και η ομάδα του δρος Ιμπάνιεθ, όπως είπε ο ίδιος. «Κάνουμε ήδη πολλά επόμενα βήματα», σημείωσε ο ερευνητής.
