Αναλυτική εξέταση των ανισοτήτων στις συντάξεις στην Ευρώπη με εστίαση στην περίπτωση της Ελλάδας. Μεγάλες ανισότητες στις συντάξεις αναδεικνύουν τα πρόσφατα στοιχεία της Eurostat, υποδεικνύοντας ότι οι διαφορές είναι τεράστιες μεταξύ των χωρών της Ευρώπης, με το υψηλότερο ποσό να ξεπερνά δέκα φορές το χαμηλότερο. Ενώ οι δημόσιες οικονομίες πιέζονται λόγω γήρανσης του πληθυσμού, οι συνταξιούχοι δεν είναι όλοι ίσοι· κάποιοι απολαμβάνουν σημαντικά καλύτερες συνθήκες διαβίωσης από άλλους.
Στην Ευρώπη, οι συντάξεις συνιστούν τη βασική πηγή εισοδήματος για τους ηλικιωμένους, με περίπου τα δύο τρίτα του εισοδήματός τους να προέρχονται από κρατικές παροχές, κυρίως μέσω συντάξεων και επιδομάτων. Παρόλα αυτά, οι ηλικιωμένοι άνω των 65 ετών λαμβάνουν κατά μέσο όρο μόλις το 86% του εισοδήματος του συνολικού πληθυσμού στις 28 ευρωπαϊκές χώρες. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, αυτό το ποσοστό υποχωρεί κάτω από το 70% σε χώρες της Βαλτικής, ενώ σε μεγάλες οικονομίες όπως το Βέλγιο, η Δανία και η Ελβετία είναι ακόμα χαμηλότερο, φθάνοντας κάτω από το 80%.
Η μέση ετήσια σύνταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2023 ανήλθε σε 17.321 ευρώ. Οι συντάξεις ποικίλλουν σημαντικά από χώρα σε χώρα, με το ποσό να κυμαίνεται από 3.377 ευρώ στην Τουρκία έως 38.031 ευρώ στην Ισλανδία. Στην ΕΕ, οι συντάξεις κυμαίνονται από 4.479 ευρώ στη Βουλγαρία έως 34.413 ευρώ στο Λουξεμβούργο. Σημαντική είναι η παρατήρηση ότι η Ελλάδα, αν και είναι κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, υστερεί κατά περίπου 4.500 ευρώ ετησίως σε σύγκριση με τον μέσο όρο της ΕΕ.
Η Ελλάδα έχει υψηλές δαπάνες για συντάξεις ως ποσοστό του ΑΕΠ, αλλά αντιμετωπίζει επίσης ένα από τα υψηλότερα ποσοστά φτώχειας στους συνταξιούχους. Η αναλογία αυτή είναι ανησυχητική, καθώς ενώ μεγάλο μέρος των κοινωνικών δαπανών κατευθύνεται προς τις συντάξεις, οι συνταξιούχοι συνεχίζουν να πλήττονται από οικονομική δυσπραγία. Οι ανισότητες αυτές καθιστούν επιτακτική τη διερεύνηση του ρόλου των οικογενειών στην υποστήριξη των ηλικιωμένων συγγενών.
Η σύγκριση των συνταξιοδοτικών συστημάτων είναι περίπλοκη, καθώς οι διαφορές μεταξύ τους επηρεάζουν άμεσα την κατανομή των συντάξεων. Οι χώρες με ισχυρά διανεμητικά συστήματα τείνουν να προσφέρουν υψηλότερες συντάξεις, ενώ σε χώρες με μικρότερα ή λιγότερο καθορισμένα συστήματα, οι συνταξιούχοι συχνά βρίσκονται σε δεινότερη κατάσταση.
Η ανάγκη για καλύτερες πολιτικές που να προλαμβάνουν την φτώχεια στους ηλικιωμένους είναι επιτακτική, καθώς οι συντάξεις συχνά δεν είναι επαρκείς για την κάλυψη των βασικών αναγκών τους, παρά τη σημαντική χρηματοδότηση που δίνεται σε αυτές. Η στρατηγική του σχεδιασμού των συνταξιοδοτικών συστημάτων πρέπει να επαναξιολογηθεί, προκειμένου να εξασφαλίσει μια αξιοπρεπή ζωή για τους συνταξιούχους στην Ευρώπη.
in.gr
