Η Ανταρκτική, κάποτε μια εύκρατη και πράσινη ήπειρος, πάγωσε πριν από περίπου 34 εκατομμύρια χρόνια και καλύφθηκε από το μεγαλύτερο κάλυμμα πάγου στον πλανήτη, με πάχος που σε ορισμένες περιοχές φτάνει τα πέντε χιλιόμετρα. Αντίθετα, η Αρκτική παρέμεινε ελεύθερη από πάγο για επιπλέον 25 εκατομμύρια χρόνια.
Η χρονική αυτή διαφορά ανάμεσα στους δύο πόλους έχει απασχολήσει τους επιστήμονες για χρόνια, αλλά μια νέα μελέτη στο περιοδικό Science φαίνεται να ρίχνει φως στο μυστήριο.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η Ανταρκτική πάγωσε πρώτη λόγω μιας γεωλογικής διαδικασίας που είχε ξεκινήσει δεκάδες εκατομμύρια χρόνια νωρίτερα, δημιουργώντας την Οροσειρά Γκαρμπούτσεφ στην Ανατολική Ανταρκτική. Το υψηλό υψόμετρο επέτρεψε τη σταδιακή συσσώρευση πάγου, ακόμα και όταν η μέση θερμοκρασία της Γης ήταν πέντε βαθμούς Κελσίου υψηλότερη από σήμερα.
Η Ανταρκτική ήταν κάποτε μέρος της υπερηπείρου Γκοντβάνα, που περιλάμβανε και άλλες ηπείρους. Η διάσπαση της Γκοντβάνα, που ξεκίνησε πριν από περίπου 160 εκατομμύρια χρόνια, οδήγησε σε πτώση της θερμοκρασίας παγκοσμίως.
Η μελέτη αναφέρει ότι οι τεκτονικές αλλαγές δημιούργησαν κύματα στον γήινο μανδύα, τα οποία, φτάνοντας στην Αυστραλία, απέσπασαν υλικό και ανύψωσαν το έδαφος, δημιουργώντας την Οροσειρά Γκαρμπούτσεφ. Αυτή η διαδικασία επέτρεψε τη σταθεροποίηση του πάγου, καθώς το ψύχος σε μεγάλα υψόμετρα εμπόδισε την τήξη του χιονιού.
Αντίθετα, στην Αρκτική, οι παγετώνες εμφανίζονταν και υποχωρούσαν για τα τελευταία 50 εκατομμύρια χρόνια, χωρίς να σχηματίζουν μόνιμο στρώμα πάγου. Μόνο πριν από 10 εκατομμύρια χρόνια, η θερμοκρασία έπεσε αρκετά για να επιτρέψει τη συσσώρευση πάγου στην επιφάνεια του Αρκτικού Ωκεανού.
Σήμερα, οι πολικοί πάγοι αντιμετωπίζουν σοβαρές απειλές από την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, με ορισμένες μελέτες να προειδοποιούν για την πιθανή κατάρρευση των πάγων στην Ανατολική Ανταρκτική, η οποία περιέχει αρκετό νερό για να ανεβάσει τη στάθμη των ωκεανών κατά πάνω από 50 μέτρα μέσα σε μερικούς αιώνες.
Πηγή περιεχομένου: in.gr
