Έντονη συζήτηση στους εκκλησιαστικούς κύκλους προκάλεσε η έκθεση σε προσκύνηση της ζακέτας του Αγίου Παϊσίου στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου, στο Νέο Πετρίτσι Σερρών.
Η υποδοχή του κειμηλίου πραγματοποιήθηκε παρουσία του Μητροπολίτη Σιδηροκάστρου κ. Μακαρίου, ενώ πλήθος πιστών προσήλθε στον ναό, σχηματίζοντας ουρές για να το προσκυνήσει.
Σύμφωνα με το πρόγραμμα που είχε ανακοινώσει η Ιερά Μητρόπολη Σιδηροκάστρου, η ζακέτα παρέμεινε στον ναό έως το πρωί της Παρασκευής 10 Ιουλίου.
Η τελετή άνοιξε εκ νέου τη συζήτηση σχετικά με την προσκύνηση προσωπικών αντικειμένων αγίων, με ορισμένους θεολόγους να εκφράζουν σοβαρές επιφυλάξεις για τη συγκεκριμένη πρακτική.
«Η Εκκλησία πρέπει να θέσει όρια»
Ο θεολόγος Θεόδωρος Κυριακού χαρακτήρισε την προσκύνηση τέτοιων αντικειμένων «καθαρή ειδωλολατρία», υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για φαινόμενα στα οποία η Εκκλησία οφείλει να θέσει σαφή όρια.
Μιλώντας στην εκπομπή «Πρωινή Επιθεώρηση» του ραδιοφωνικού σταθμού Πολίτης, ανέφερε ότι ανάλογες πρακτικές υπήρχαν και στο παρελθόν, ωστόσο εκτίμησε ότι δεν μπορούν να συνεχίζονται χωρίς έλεγχο.
«Αντικείμενα που ανήκαν σε αγίους τίθενται σε προσκύνηση. Είναι ένας ανορθολογισμός και πρέπει κάπου η Εκκλησία να βάλει όρια», δήλωσε.
Σχολιάζοντας ειδικότερα την εικόνα των πιστών που περίμεναν να προσκυνήσουν τη ζακέτα, υποστήριξε ότι το περιστατικό «παραπέμπει σε εποχές του Μεσαίωνα».
«Δεν είναι απλώς υπερβολή, είναι καθαρή ειδωλολατρία», ανέφερε, προσθέτοντας ότι, κατά την άποψή του, ο ίδιος ο Άγιος Παΐσιος δεν θα ενέκρινε μια τέτοια πρακτική.
Κριτική και προς την Εκκλησία της Κύπρου
Ο Θεόδωρος Κυριακού άσκησε κριτική και στην Εκκλησία της Κύπρου, υπενθυμίζοντας παλαιότερη δήλωση του Αρχιεπισκόπου Γεωργίου ότι θα περιορίζονταν αντίστοιχα φαινόμενα.
Όπως υποστήριξε, μέχρι σήμερα δεν έχει υπάρξει κάποια ουσιαστική παρέμβαση ή σχετική ανακοίνωση από την Ιερά Σύνοδο.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στις συχνές μεταφορές και περιφορές λειψάνων, σημειώνοντας ότι τέτοιες πρακτικές δεν τιμούν, κατά την άποψή του, ούτε την Εκκλησία ούτε την κοινωνία.
Η διάκριση ανάμεσα στα λείψανα και τα προσωπικά αντικείμενα
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε και η διάκριση μεταξύ της παραδοσιακής προσκύνησης εικόνων και λειψάνων και της έκθεσης προσωπικών αντικειμένων αγίων, όπως ρούχα και υποδήματα.
Ο θεολόγος ανέφερε ότι η προσκύνηση λειψάνων και εικόνων αποτελεί παλαιά εκκλησιαστική παράδοση, η οποία, ωστόσο, διαμορφώθηκε σε διαφορετικές ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες.
Τάχθηκε επίσης κατά της περιφοράς κειμηλίων, υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να παραμένουν στους χώρους όπου φυλάσσονται.
Κατά τον ίδιο, οι μεταφορές τους εξυπηρετούν συχνά οικονομικούς σκοπούς, θέση που έχει προκαλέσει αντιδράσεις και διαφορετικές ερμηνείες στους κόλπους της Εκκλησίας.
«Η μόρφωση δεν περιορίζεται στα πτυχία»
Ερωτηθείς γιατί τέτοιες πρακτικές εξακολουθούν να προσελκύουν μεγάλο αριθμό πιστών, παρά την επιστημονική και τεχνολογική πρόοδο, ο Θεόδωρος Κυριακού υποστήριξε ότι η μόρφωση δεν σχετίζεται αποκλειστικά με τους ακαδημαϊκούς τίτλους.
«Η κοινωνική και πολιτισμική μόρφωση έχει να κάνει με μια γενικότερη στάση ζωής», ανέφερε, υποστηρίζοντας ότι η έννοια του πολιτισμού δεν εξαντλείται στις εκδηλώσεις, αλλά αποτυπώνεται κυρίως στον καθημερινό τρόπο ζωής.
