Με τα πυροσβεστικά αεροσκάφη να μην μπορούν να επιχειρήσουν στην πυρκαγιά της Αττικοβοιωτίας λόγω των αναταράξεων από τους ισχυρούς ανέμους των τελευταίων ημερών, τη μάχη με τις φλόγες έδωσαν τα ελικόπτερα κατάσβεσης, οι μονάδες των Δασοκομάντος και οι αντιπυρικές παρεμβάσεις που είχαν γίνει γύρω από το Πόρτο Γερμενό την προηγούμενη τριετία μέσω του προγράμματος καθαρισμών Antinero.
«Ωστόσο», σύμφωνα με αρμόδιες κυβερνητικές πηγές, «η ένταση και η ταχύτητα με την οποία εξαπλώθηκε η megafire στη Βοιωτία και την Αττική ήταν τόσο μεγάλη που οι φλόγες σε πολλά σημεία κατάφεραν να ξεπεράσουν ένα εκτενές πλέγμα αντιπυρικών, σύμφωνα με μία πρώτη αντιπαραβολή των δορυφορικών εικόνων από την πληγείσα περιοχή».
Όπως προκύπτει από τον κατάλογο των συμβάσεων για το Antinero, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, στις δασικές εκτάσεις που περιβάλλουν το Πόρτο Γερμενό γίνονταν συστηματικά από το 2023 έως το 2025 καθαρισμοί δασών και δασικών δρόμων από εύφλεκτη βιομάζα, κλαδεύσεις ή κοπές δέντρων και θάμνων, αραιώσεις βλάστησης και διανοίξεις νέων αντιπυρικών ζωνών ή συντήρηση υφιστάμενων σε εκτάσεις που έχουν καεί το τελευταίο τριήμερο.
Συνολικά έγιναν εννέα προσκλήσεις και το τελικό κόστος ξεπέρασε τα 19,1 εκατομμύρια ευρώ, ενώ καλύφθηκαν «όλοι οι άξονες προσέγγισης του οικισμού: περιοχές ευθύνης του δασαρχείου Μεγάρων στα νότια, περιοχές ευθύνης του δασαρχείου Αιγάλεω στα ανατολικά και περιοχές ευθύνης του δασαρχείου Θήβας στα βόρεια».
«Οι μεγαλύτερες αντιπυρικές παρεμβάσεις, περίπου το ήμισυ της δαπάνης, έγιναν πέρυσι, ενώ από τις δημόσιες συμβάσεις προκύπτει ότι μόνο το 2025 έγιναν τρία έργα καθαρισμού, κλάδευσης, φρυγάνευσης ή υλοτομίας που, συνολικά, αφορούσαν περισσότερα από 2.000 στρέμματα», εξηγούν.
Ο «κρίσιμος ρόλος» των Erickson και τα σημεία ανεφοδιασμού
Πέρα από τις παρεμβάσεις που έγιναν στο πλαίσιο του Antinero, στελέχη του υπουργείου Πολιτικής Προστασίας σημείωσαν ότι κοντά στην Οινόη και τη Βενίζα, σε απόσταση λίγων χιλιομέτρων από το Πόρτο Γερμενό, έχουν τοποθετηθεί τρεις μεταλλικές δεξαμενές χωρητικότητας 25 έως 100 κυβικών μέτρων, οι οποίες επιτρέπουν «τον ταχύ και συνεχή ανεφοδιασμό των ελικοπτέρων Erickson».
Σε αντίθεση με τα πυροσβεστικά αεροπλάνα, όπως ανέφεραν, «τα Erickson έχουν τη δυνατότητα να επιχειρούν παρά τους ισχυρούς ανέμους που πνέουν αυτές τις μέρες και συγκαταλέγονται στα αποτελεσματικότερα εναέρια μέσα δασοπυρόσβεσης παγκοσμίως».
Οι ίδιες πηγές επισήμαναν ότι «χάρη στην εγκατάσταση των δεξαμενών διατηρήθηκε μία βασική δυνατότητα προσβολής της φωτιάς από αέρος, παρά την απουσία των αεροπλάνων», προσθέτοντας ότι η Ελλάδα είναι μία από τις χώρες που έχουν επενδύσει ιδιαίτερα στην απόκτηση και μίσθωση τέτοιων ελικοπτέρων. Η δράση των Erickson αποτυπώνεται και σε βίντεο επιχειρησιακής θερμικής κάμερας, όπου φαίνεται η αλλαγή θερμοκρασίας όταν το ελικόπτερο ρίχνει το φορτίο του στη φωτιά.
Φωτιές μίας νέας εποχής
Υπενθυμίζεται ότι οι μέγα πυρκαγιές, megafires, κατηγορία στην οποία φαίνεται να εντάσσεται η φωτιά στη Βοιωτία, έχουν σημαντικές ποιοτικές διαφορές από τα πύρινα μέτωπα που εκδηλώνονταν πριν γίνουν αισθητές οι συνέπειες της κλιματικής κρίσης.
Οι megafires εξαπλώνονται ταχύτατα, καίγοντας την ξερή βλάστηση που έχει χαμηλό ποσοστό υγρασίας λόγω των πολύ υψηλών θερμοκρασιών και της έλλειψης βροχοπτώσεων. Συχνά μαίνονται με μεγάλη ένταση, σε πολύ υψηλές θερμοκρασίες και εκπέμποντας υψηλό θερμικό φορτίο, με αποτέλεσμα να μειώνεται η αποτελεσματικότητα των παραδοσιακών μέσων πυρόσβεσης, εξηγούν στελέχη του Υπουργείου.
Οι megafires μπορούν, επίσης, να υπερβούν άλλοτε αποτελεσματικές αντιπυρικές ζώνες, συχνά εκτοξεύοντας καύτρες σε αποστάσεις πολλών εκατοντάδων μέτρων. Στις μεγάλες φετινές πυρκαγιές στην Ισπανία και τη Γαλλία, οι πυροσβέστες διαπίστωσαν ότι οι φλόγες συχνά ξεπερνούσαν με ταχύτητα μεικτές ζώνες, όπου συνυπάρχουν περιποιημένες καλλιέργειες, κενά εδάφη και καθαρισμένα δάση. Οι ζώνες αυτές συνήθως επιβραδύνουν ή σταματούν μία φωτιά μικρότερης κλίμακας.
Μέχρι τα μέσα της προηγούμενης εβδομάδας, οι καμένες εκτάσεις στην ΕΕ από την αρχή του έτους ξεπερνούσαν τα 4,6 εκατομμύρια στρέμματα, αριθμός υπερδιπλάσιος του μέσου όρου της προηγούμενης 20ετίας, σύμφωνα με τη βάση δεδομένων της υπηρεσίας Copernicus, ενώ η Ευρώπη είναι η ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρος στον κόσμο.
