Η Φιλαρμόνια Ορχήστρα Αθηνών ανακοίνωσε στις 21 Σεπτεμβρίου τη λειτουργία του πρώτου Στούντιο Όπερας, ενός διετούς κύκλου που έρχεται να καλύψει ένα διαχρονικό κενό στην προετοιμασία νέων λυρικών καλλιτεχνών.
Με υπεύθυνο προγράμματος και κύριο διδάσκοντα τον αρχιμουσικό Ηλία Βουδούρη, η Φιλαρμόνια συνεχίζει την πορεία της στην ενίσχυση της ελληνικής μουσικής ζωής, δίνοντας έμφαση στην ελληνική μελική παράδοση και στο ρεπερτόριο που έχει σε κάποιον βαθμό παραμεληθεί.
Το διετές πρόγραμμα της ΦΟΑ, που ανοίγει τη δέκατη, επετειακή της διαδρομή, χωρίζεται σε τέσσερα τετράμηνα και απευθύνεται σε νέους λυρικούς καλλιτέχνες που θέλουν να εμβαθύνουν στη μελέτη ρόλων.
Το Στούντιο Όπερας θα είναι το μοναδικό στην Ελλάδα και ένα από τα λίγα αντίστοιχα προγράμματα διεθνώς που θα προσφέρει μαθήματα με συμφωνική ορχήστρα. Κάθε ακαδημαϊκό έτος θα ολοκληρώνεται με συναυλία ή παράσταση όπερας από τους συμμετέχοντες.
Μιλώντας στον Γιώργη-Βύρωνα Δάβο, ο κ. Βουδούρης εξήγησε την ανάγκη δημιουργίας του εργαστηρίου και το κενό που καλείται να καλύψει στην εκπαίδευση των επίδοξων λυρικών ερμηνευτών. «Σήμερα», ανέφερε, «οι διπλωματούχοι νέοι καλλιτέχνες – μονωδοί διδάσκονται να τραγουδούν κυρίως τις άριες των έργων, χωρίς να έχουν ολοκληρωμένη γνώση της όπερας (ντουέτα, τερτσέτα, κουαρτέτα, ρετσιτατίβι και γενικά μεγάλα ανσάμπλ). Δεν τους παρέχεται η δυνατότητα ερμηνείας ενός ολόκληρου ρόλου όπερας ούτε η ευκαιρία πρακτικής εξάσκησης, όπως γίνεται στην προετοιμασία μιας παραγωγής όπερας – με κορεπετίτορα και μαέστρο. Επιπλέον, δεν εξασκούνται στην οικονομία την ώρα που τραγουδούν. Οικονομία δυνάμεων, δηλαδή φωνητικών και σωματικών δυνάμεων και στοχεύσεων, πού είναι η κορύφωση, πού θα πρέπει να τα δώσουν όλα και σε ποια σημεία μπορούν να εξοικονομήσουν δυνάμεις. Είναι μια οικονομία για τη διάρκεια ενός ρόλου».
Τα μαθήματα θα γίνονται στις σύγχρονες εγκαταστάσεις της Ορχήστρας στον Άλιμο, στην οδό Πυθαγόρα 8. Με την παρουσία της έμπειρης ορχήστρας της Φιλαρμόνια, οι μαθητευόμενοι θα έχουν τη δυνατότητα να μελετούν με επαγγελματική ορχήστρα, προσομοιώνοντας τις απαιτήσεις μιας καριέρας στο λυρικό πεδίο και αποκτώντας πολύτιμη εμπειρία σε τεχνικό και ψυχολογικό επίπεδο. Τα μαθήματα του Στούντιο Όπερας θα γίνονται και με πιάνο, όπως στην κλασική διδασκαλία των ωδείων, αλλά και με ορχήστρα, ώστε οι λυρικοί τραγουδιστές να μάθουν να συνεργάζονται με τον μουσικό προετοιμαστή και τους αρχιμουσικούς και να τραγουδούν με ορχήστρα. Έτσι θα μελετούν ολοκληρωμένες σκηνές και ρόλους και όχι μόνο μεμονωμένες άριες, ενώ με την καθοδήγηση του Ηλία Βουδούρη θα διδαχθούν τη συνολική διαχείριση ενός ρόλου και την εργασία σε συνθήκες αντίστοιχες με μια πραγματική παραγωγή όπερας, όπως συμβαίνει στις λυρικές σκηνές του κόσμου στις οποίες φιλοδοξούν να εργαστούν.
Όπως υπογράμμισε ο κ. Βουδούρης, «οι νέοι μονωδοί σπάνια έχουν τη δυνατότητα να τραγουδήσουν με μια επαγγελματική ορχήστρα. Αυτό όμως είναι ένα σημαντικό κομμάτι για την απόκτηση μιας σφαιρικής γνώσης και ολοκληρωμένης πρακτικής εξάσκησης γι’ αυτούς. Ενώ δηλαδή έχουν κάνει πάρα πολύ καλές σπουδές, δεν έχουν την εμπειρία που απαιτείται για να αναλάβουν έναν ρόλο σε μια όπερα».
Ο έμπειρος αρχιμουσικός έχει διαμορφώσει το πρόγραμμα αξιοποιώντας την πολύχρονη εμπειρία του ως διευθυντής ορχήστρας της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, αλλά και ως διευθυντής συμφωνικού ρεπερτορίου στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Το Εργαστήριο Διεύθυνσης Ορχήστρας και το Στούντιο Όπερας στοχεύουν να μεταδώσουν αυτή την εμπειρία σε μια νεότερη γενιά αρχιμουσικών και τραγουδιστών, με τρόπο που ανταποκρίνεται στις σύγχρονες επαγγελματικές απαιτήσεις και αποφεύγει λάθη και παραλείψεις που εμφανίζονται συχνά σε νέους καλλιτέχνες.
Αναφερόμενος στους στόχους του Στούντιο Όπερας, ο κ. Βουδούρης είπε ότι «έχει στόχο την πρακτική εξάσκηση των νέων καλλιτεχνών σε συνθήκες προετοιμασίας όπερας, δηλαδή με επαγγελματίες κορεπετίτορα, αρχιμουσικό και ορχήστρα.
Η συμμετοχή των νέων μονωδών στο Studio όπερας θα τους βοηθήσει να μαθαίνουν έναν ρόλο συνολικά και όχι αποσπασματικά, ενώ θα έχουν την ευκαιρία να τον ερμηνεύσουν με μια επαγγελματική ορχήστρα (ΦΟΑ). Με αυτόν τον τρόπο θα ενισχύσουν την επαγγελματική τους κατάρτιση και, όταν επιλεγούν για κάποιο ρόλο είτε στην Εθνική μας Όπερα είτε σε άλλη σκηνή, θα είναι σε θέση να ανταποκριθούν πιο αποτελεσματικά στις απαιτήσεις του».
Παράλληλα, ο κ. Βουδούρης ρωτήθηκε και για την εικόνα του λυρικού χώρου στην Ελλάδα.
«Ο λυρικός χώρος στη χώρα μας προοδεύει», σημείωσε. «Ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια έχει μια σημαντική ανοδική πορεία, τόσο ως προς τις παραγωγές – όπερες, συναυλίες – όσο και ως προς τον αριθμό και την ποιότητα των νέων Ελλήνων καλλιτεχνών. Αυτό είναι πολύ ελπιδοφόρο, αλλά παράλληλα ανεβάζει τον πήχη σε ό,τι αφορά την προσπάθεια που πρέπει να καταβάλουν οι νέοι καλλιτέχνες, ώστε να ανταποκριθούν επάξια στις νέες συνθήκες και βέβαια στον ανταγωνισμό με καλλιτέχνες του εξωτερικού. Σε αυτό ακριβώς φιλοδοξεί να συμβάλει και το Στούντιο Όπερας».
Για τους ενδιαφερόμενους, οι αναλυτικοί όροι και προϋποθέσεις συμμετοχής στο Στούντιο Όπερας είναι διαθέσιμοι στην ιστοσελίδα της ορχήστρας.
Στούντιο Όπερας https://www.apho.gr/innerpage/515/gr?category=99
![]()
