Ο Άρης Μαραγκόπουλος, με σταθερό πολιτικό προσανατολισμό που δεν υπαγορεύει δογματικά την τέχνη του, επιστρέφει με το λογοτεχνικό κόμικ και εντάσσεται σε μια τάση που κερδίζει έδαφος τα τελευταία χρόνια στους πεζογράφους με διαφορετικές αφετηρίες.
Το «Τερατώδης κ. Μπεν» (εκδόσεις Τόπος) αφηγείται τη σκληρή και πικρή ιστορία ενός αδιανόητου τέρατος, από εκείνα που απασχολούν σήμερα μυθιστοριογράφους, σκηνοθέτες και παραγωγούς ταινιών και τηλεοπτικών σειρών. Από την εποχή της Μαίρης Σέλεϊ και του Φρανκενστάιν, το τέρας εμφανίζεται ως θύμα της προχωρημένης τεχνολογίας, που μετατρέπει τους ανθρώπους σε αδηφάγες οντότητες ικανές να καταστρέφουν ό,τι υπάρχει γύρω τους. Και από τον Φρανκενστάιν, αλλά και από τις πολλές εκδοχές του μυθιστορήματος της Σέλεϊ που ακολούθησαν στη λογοτεχνία και στον κινηματογράφο, το τέρας ζητά μάταια δικαίωση για την πτώση του σε σκοτεινούς και απειλητικούς τόπους και για τον παράλογο, τελικά αθέλητο, εκτροχιασμό του – σε αυτή την κατεύθυνση κινείται, με λόγο και εικόνες υψηλής πολιτικής, ποτέ καταγγελτικής, φόρτισης, και ο Μαραγκόπουλος.
Η αφήγηση μεταφέρεται στη δεκαετία του 1970 και στη δικτατορία των συνταγματαρχών. Τότε ο Μπεν μπλέκεται με τις αμερικανικές υπηρεσίες, οι οποίες μέσα από μια σειρά πειραματικών επεμβάσεων τον μεταμορφώνουν σε κάτι σαν αετό ή, χειρότερα, σε ένα παράξενο είδος ελάσματος που παρακολουθεί αόρατο τους στόχους των εντολέων του και είναι έτοιμο να τους αφανίσει ανά πάσα στιγμή. Και τους αφανίζει: χωρίς δισταγμούς, χωρίς καρδιά και χωρίς ψυχή, χωρίς έλεος.
Σε μια περίοδο έντονων συγκρούσεων για το μέλλον της ρομποτικής και με την τεχνητή νοημοσύνη ήδη παρούσα στην καθημερινότητα, ο Μαραγκόπουλος γράφει και σχεδιάζει μια εικονογραφημένη νουβέλα βασισμένη σε λιτά σκιαγραφήματα και σε επεξεργασμένες ασπρόμαυρες ή έγχρωμες φωτογραφίες, μπαίνοντας και ο ίδιος τόσο στη μυθοπλασία όσο και στα καρέ του Τερατώδους κ. Μπεν. Το ζήτημα, όμως, δεν είναι μόνο η μοχθηρή πολιτική βούληση των μυστικών υπηρεσιών ούτε τα εξαμβλώματα που μπορεί να παραγάγει η υπερτεχνολογία.
Όπως είχε ειπωθεί και πιο πάνω, ο Μαραγκόπουλος δεν αφήνει ποτέ το πολιτικό περιεχόμενο της γραφής του να εμποδίσει τη λογοτεχνική της λειτουργία. Έτσι, το βάρος της νουβέλας πέφτει στη σωματική και στη διανοητική κακοποίηση του ήρωα, στην ισοπέδωση του νου και των συναισθημάτων του και στην παραχάραξη της συνείδησης και της υπόστασής του, που τελικά θα τον αποκόψει από τα χέρια του καλύτερου φίλου του και από την αγκαλιά της γυναίκας που τον αγαπά. Ένα τέρας του οποίου το τερατώδες γνώρισμα είναι η μοναξιά και η υπαρξιακή ερήμωση. Ένα τέρας που, πέρα από την πολιτική και την τεχνολογία που το απειλούν με αφανισμό -έναν αφανισμό που παίρνει απτή μορφή-, φτάνει στον εσωτερικό διχασμό και στη διάσπαση, αποκτώντας έναν διπλό και οριστικά κατακερματισμένο εαυτό, εγκαταλελειμμένο στον πανικό και στο χάος.
Β. Χατζηβασιλείου
*Φωτογραφία από το εξώφυλλο του βιβλίου που παραχώρησαν στο ΑΠΕ- ΜΠΕ οι εκδόσεις Τόπος
