Το υπουργείο Πολιτισμού προχωρά σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για την αναβάθμιση του Αρχαιολογικού Μουσείου Κιλκίς, με εκσυγχρονισμό του υπάρχοντος κτηρίου, μελέτες, επανέκθεση των συλλογών και επέκταση σε όμορο οικόπεδο που παραχωρήθηκε από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης στο ΥΠΠΟ. Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ξεπερνά τα 3.500.000 ευρώ, χωρίς να υπολογίζεται το κόστος του νέου κτηρίου.
Η χρηματοδότηση προέρχεται από 2.300.000 ευρώ του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης του Υπουργείου Πολιτισμού και από 1.100.000 ευρώ του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος «Κεντρική Μακεδονία» – ΕΣΠΑ 2021-2027, ενώ από εθνικούς πόρους του υπουργείου καλύπτεται και το σύνολο των αναγκαίων μελετών, μαζί με εκείνες για την επέκταση του Μουσείου. Ήδη έχουν εγκριθεί οι προμελέτες -αρχιτεκτονική, ειδική αρχιτεκτονική διαμόρφωσης περιβάλλοντος χώρου, στατική και ηλεκτρομηχανολογική- για το νέο κτήριο και η επόμενη φάση τους βρίσκεται σε εξέλιξη.
Παρεμβάσεις υπέρ ασφάλειας
Με αφορμή την επανέκθεση του Μουσείου δρομολογούνται οι απαραίτητες παρεμβάσεις για την ασφάλεια των σημαντικών αρχαιολογικών εκθεμάτων του. Ανάμεσά τους βρίσκεται ο Κούρος της Ευρωπού, για τον οποίο προβλέπεται ειδική στατική μελέτη στήριξης και αντισεισμικής προστασίας, ώστε να εκτεθεί και να προστατευθεί με ασφάλεια.
Στόχος του συνολικού έργου είναι να δημιουργηθεί ένας σύγχρονος πολιτιστικός χώρος για ολόκληρη την περιοχή και να βελτιωθεί συνολικά η εμπειρία των επισκεπτών. Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, ανέφερε ότι το υπουργείο υλοποιεί στο Κιλκίς ένα συνεκτικό και πολυεπίπεδο σχέδιο για την αναβάθμιση του Αρχαιολογικού Μουσείου και την ανάδειξη του σημαντικού πολιτιστικού αποθέματος της περιοχής.
Όπως σημείωσε, με τον σχεδιασμό της επέκτασης, τον εκσυγχρονισμό του υφιστάμενου Μουσείου και την επανέκθεση των συλλογών, δημιουργείται ένα σύγχρονο μουσείο με αναβαθμισμένες υποδομές, νέους εκθεσιακούς και αποθηκευτικούς χώρους και σύγχρονες υπηρεσίες για το κοινό. Η παρέμβαση εντάσσεται, όπως είπε, στην πολιτική του Υπουργείου Πολιτισμού για σύγχρονα, βιώσιμα, προσβάσιμα και ενεργειακά αποδοτικά μουσεία, που λειτουργούν αναζωογονητικά για τις τοπικές κοινωνίες.
Η ίδια πρόσθεσε ότι στόχος είναι το Αρχαιολογικό Μουσείο Κιλκίς να αναδείξει με σύγχρονο τρόπο τον αρχαιολογικό πλούτο της περιοχής, να υποδέχεται περισσότερους επισκέπτες και να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της τοπικής κοινωνίας. Παράλληλα, όπως τόνισε, δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στην προστασία των αρχαιολογικών τεκμηρίων που θα επανεκτεθούν με την ολοκλήρωση των έργων στο υφιστάμενο κτήριο.
Για τον Κούρο της Ευρωπού, ένα από τα σημαντικότερα και πλέον εμβληματικά εκθέματα του Μουσείου και το μοναδικό σχεδόν ακέραιο άγαλμα κούρου που έχει βρεθεί στη Μακεδονία, η υπουργός ανέφερε ότι απαιτείται ειδική αντιμετώπιση λόγω της ευαισθησίας των περιοχών στήριξής του. Η εγκεκριμένη λύση προβλέπει σύγχρονο σύστημα σεισμικής μόνωσης και διακριτικής συγκράτησης, χωρίς επεμβάσεις στο μάρμαρο.
Επέκταση Αρχαιολογικού Μουσείου Κιλκίς
Σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, η μελέτη για την επέκταση του Αρχαιολογικού Μουσείου Κιλκίς αφορά τον σχεδιασμό ενός νέου κτηρίου, το οποίο θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς το υπάρχον, διατηρώντας παράλληλα την αυτοτέλειά του. Η επέκταση προβλέπεται στο όμορο οικόπεδο του Μουσείου, που παραχωρήθηκε κατά κυριότητα από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης στο Υπουργείο Πολιτισμού και έχει εμβαδόν 2.224 τ.μ..
Η μελέτη του νέου κτηρίου και του περιβάλλοντος χώρου εκπονήθηκε με βάση το εγκεκριμένο κτηριολογικό πρόγραμμα για την επέκταση του Αρχαιολογικού Μουσείου Κιλκίς, τους ισχύοντες όρους δόμησης για το ακίνητο και το εν εξελίξει έργο αναβάθμισης του όμορου υφιστάμενου κτηρίου του Μουσείου.
Ανάπτυξη σε τρία επίπεδα
Το νέο κτήριο, με μεικτό εμβαδόν περίπου 860 τ.μ., αναπτύσσεται σε τρία επίπεδα. Στο υπόγειο θα βρίσκονται αρχαιολογικές αποθήκες, dataroom, χώροι ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων και μηχανοστασίων. Στο ισόγειο προβλέπονται χώρος υποδοχής, αίθουσα περιοδικών εκθέσεων, χώροι εξυπηρέτησης κοινού, όπως αναψυκτήριο και χώροι υγιεινής, μαζί με W.C. ΑμεΑ, καθώς και βιβλιοθήκη-αναγνωστήριο-αρχειοθήκη και γραφεία.
Στον όροφο θα στεγαστούν τα γραφεία προσωπικού της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κιλκίς, μαζί με χώρο συνεδριάσεων και χώρους υγιεινής προσωπικού.
Ο Κούρος της Ευρωπού και η ιστορία του
Πρόκειται για ανδρόμορφο άγαλμα φυσικού μεγέθους, ύψους 1,86 μέτρων, σημαντικό δείγμα της ύστερης αρχαϊκής περιόδου, κατασκευασμένο από θασίτικο μάρμαρο. Απεικονίζει γυμνή ανδρική μορφή σε μετωπική στάση, με το αριστερό πόδι ελαφρώς προτεταμένο και απλοποιημένη απόδοση των ανατομικών χαρακτηριστικών του.
Ανακαλύφθηκε το 1968 στην Ευρωπό και εκτέθηκε στο Αρχαιολογικό Μουσείο Κιλκίς. Το 1978 αρχαιοκάπηλοι τεμάχισαν το άγαλμα για να το κλέψουν, αφαιρώντας τελικά μόνο την κεφαλή του, η οποία εντοπίστηκε αργότερα στο εξωτερικό και επαναπατρίστηκε το 1981, πριν το άγαλμα αποκατασταθεί και επανεκτεθεί στο Μουσείο.
Ο Κούρος της Ευρωπού διατηρεί καλή συνολικά δομική κατάσταση, παρά τις φθορές στις μαρμάρινες επιφάνειες και τις παλαιότερες επεμβάσεις αποκατάστασης. Τα σημαντικότερα προβλήματα εντοπίζονται στις περιοχές στήριξης, όπου υπάρχουν ρηγματώσεις και αποκολλήσεις, με αποτέλεσμα μειωμένη αντοχή σε πλευρικές και σεισμικές καταπονήσεις.
Για τον λόγο αυτό χρειάστηκαν πρόσθετα μέτρα προστασίας. Η εγκεκριμένη λύση προβλέπει σεισμική μόνωση του βάθρου με επιφάνειες ολίσθησης και διακριτική, αντιστρέψιμη συγκράτηση του γλυπτού, χωρίς επέμβαση στο αυθεντικό υλικό.
Στόχος είναι να περιοριστούν οι σεισμικές καταπονήσεις, ειδικά στις ευάλωτες περιοχές των αστραγάλων, και να διασφαλιστεί η προστασία του Κούρου από νέες φθορές. ΦΩΤΟ ΥΠΠΟ
![]()
