Με αφορμή την κακοκαιρία στην Κρήτη, η ΕΛΑΣ θέτει πέντε ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο λειτούργησε ο κρατικός μηχανισμός. Παρά τις συνεδριάσεις της Επιτροπής Εκτίμησης Κινδύνου, τις προειδοποιήσεις μέσω του 112, τους περιορισμούς μετακινήσεων, τους απεγκλωβισμούς και τις παρεμβάσεις για την αποκατάσταση της πρόσβασης στις πληγείσες περιοχές, επισημαίνει ότι λείπει κάθε αναφορά στον θάνατο του 80χρονου κτηνοτρόφου στις Καρίνες Ρεθύμνου, που εντοπίστηκε νεκρός σε χείμαρρο κοντά στο ποιμνιοστάσιό του, αφού παρασύρθηκε από τα νερά και τα φερτά υλικά.
Όταν ο πρωθυπουργός δηλώνει πως πρώτη προτεραιότητα είναι η ανθρώπινη ζωή, η μη αναφορά στη ζωή που χάθηκε δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη. Ο τομέας Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας του κόμματος της Αμαλίας σημειώνει ότι έτσι γίνεται ακόμη πιο ορατή η απόσταση ανάμεσα στην επικοινωνιακή εικόνα της κυβερνητικής κινητοποίησης και στην πραγματικότητα που βίωσαν οι πληγέντες.
Πέντε ερωτήματα της ΕΛΑΣ
Η έγκαιρη προειδοποίηση και η κινητοποίηση των δυνάμεων, αναφέρει, είναι η τελευταία γραμμή άμυνας όταν το επικίνδυνο φαινόμενο έχει ήδη ξεκινήσει. Από μόνες τους δεν δείχνουν ότι η χώρα διαθέτει ολοκληρωμένη πολιτική πρόληψης και ανθεκτικότητας, ενώ η πραγματική πρόληψη αρχίζει πολύ νωρίτερα.
Η ΕΛΑΣ καλεί την κυβέρνηση να απαντήσει συγκεκριμένα:
• Ποια αντιπλημμυρικά έργα είχαν κριθεί αναγκαία και ποια υλοποιήθηκαν;
• Υπήρχαν επικαιροποιημένα και επιχειρησιακά εφαρμόσιμα σχέδια σε Δήμους και Περιφέρεια;
• Είχαν πραγματοποιηθεί πραγματικές ασκήσεις με βάση συγκεκριμένα σενάρια πλημμύρας;
• Είχαν διασφαλιστεί σαφείς αρμοδιότητες, επαρκές προσωπικό, μηχανήματα και μέσα;
• Ποια ειδική πρόβλεψη υπήρχε για απομονωμένους οικισμούς, περιοχές με περιορισμένες οδούς διαφυγής και ανθρώπους χωρίς πρόσβαση σε ιδιωτικό μεταφορικό μέσο;
Κραυγή αγωνίας για την Κρήτη
Η ανακοίνωση αναφέρει επίσης ότι η επίσκεψη ενός κυβερνητικού κλιμακίου μετά την καταστροφή δεν εγγυάται την ταχεία και δίκαιη αποκατάσταση. Υποστηρίζει ακόμη πως το κυβερνητικό παρελθόν χαρακτηρίζεται από πολυετείς εκκρεμότητες, παραπέμποντας στην αυτοψία που πραγματοποίησε τον Μάρτιο του 2026 ο Συνήγορος του Πολίτη, όταν ανέδειξε καθυστερήσεις που συνέχιζαν να καταγράφονται περισσότερα από τεσσεράμισι χρόνια μετά τον σεισμό της 27ης Σεπτεμβρίου 2021.
Σύμφωνα με το κείμενο, κάτοικοι παρέμεναν σε κοντέινερ, σχολικές δομές λειτουργούσαν σε προσωρινές εγκαταστάσεις και κατεδαφίσεις επικίνδυνων κτιρίων εξακολουθούσαν να εκκρεμούν. Αντίστοιχες καθυστερήσεις, προστίθεται, καταγράφονται στο Δαμάσι, στη Σάμο και στη Βόρεια Εύβοια. Στη Θεσσαλία, τρία χρόνια μετά τον Daniel, έχουν ολοκληρωθεί περίπου το 40% των σημείων παρέμβασης στο οδικό δίκτυο, ενώ για τα υπόλοιπα προβλέπεται να ολοκληρωθούν έως το 2029.
Η ΕΛΑΣ υποστηρίζει ότι αυτές οι πολυετείς εκκρεμότητες αποκαλύπτουν την ανικανότητα της κυβέρνησης και την αναποτελεσματικότητα των υπηρεσιών που εποπτεύει στην έγκαιρη αποκατάσταση των ζημιών και στη στήριξη των πληγέντων. Η επίκληση της γραφειοκρατίας, σημειώνει, δεν απαλλάσσει την κυβέρνηση από την ευθύνη να την αντιμετωπίσει, ενώ η Κρήτη δεν πρέπει να προστεθεί ξανά στον μακρύ κατάλογο περιοχών όπου τις εξαγγελίες άμεσης στήριξης ακολουθούν χρόνια αναμονής, διοικητικά εμπόδια και ημιτελή έργα.
Η χώρα, αναφέρει, χρειάζεται μια κυβέρνηση της ΕΛΑΣ που θα οικοδομήσει ένα οργανωμένο, αποτελεσματικό και κοινωνικά δίκαιο κράτος, το οποίο δεν θα εμφανίζεται εκ των υστέρων για να διαχειριστεί επικοινωνιακά την καταστροφή, αλλά θα επενδύσει στην πρόληψη και θα εγγυάται την ταχεία, πλήρη και δίκαιη αποκατάσταση των πληγέντων, με δεσμευτικά χρονοδιαγράμματα και δημόσια λογοδοσία. Μια κυβέρνηση που θα υπηρετεί τις ανάγκες της κοινωνικής πλειοψηφίας και όχι τα προνόμια και τα συμφέροντα μιας οικονομικής ολιγαρχίας.
