Σε νέο κύκλο έντασης έχουν εισέλθει οι αντικυβερνητικές διαδηλώσεις στην Αλβανία, με χιλιάδες φοιτητές, μαθητές και πολίτες να συγκεντρώνονται για έκτη συνεχόμενη ημέρα στα Τίρανα, ζητώντας την παραίτηση του πρωθυπουργού Έντι Ράμα.
Οι κινητοποιήσεις, που ξεκίνησαν με αιχμή τα προβλήματα στην εκπαίδευση, έχουν διευρυνθεί, καθώς η δυσαρέσκεια για τη διαφθορά, την ανεργία και τις αμφιλεγόμενες επενδύσεις εντείνει την αντιπαράθεση με την κυβέρνηση.
Οι συγκρούσεις με τις αστυνομικές δυνάμεις έχουν οδηγήσει σε τραυματισμούς και συλλήψεις, ενώ εκτεταμένες φθορές έχουν καταγραφεί σε δημόσια κτίρια και εμπορικά καταστήματα. Σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Υγείας, οι τραυματίες κατά τις πρώτες πέντε ημέρες των διαδηλώσεων ανέρχονται σε 272: 169 αστυνομικοί, 82 διαδηλωτές και 21 περαστικοί.
Ξηλώνουν τα πεζοδρόμια έξω από το πρωθυπουργικό γραφείο
Ενόψει νέων κινητοποιήσεων, το πρωί της Κυριακής (18/10) εκσκαφείς απομάκρυναν τις πλάκες των πεζοδρομίων έξω από το πρωθυπουργικό γραφείο στο κέντρο των Τιράνων. Η κίνηση αποσκοπεί στο να αποτρέψει τη χρήση των κυβόλιθων ως αυτοσχέδιων αντικειμένων ρίψης κατά των αστυνομικών και των κυβερνητικών κτιρίων, καθώς τις προηγούμενες ημέρες είχαν σημειωθεί ανάλογα περιστατικά.
Οι διαδηλωτές επιχείρησαν να διασπάσουν τον αστυνομικό κλοιό γύρω από το πρωθυπουργικό γραφείο, ενώ κατά τη διάρκεια της νύχτας είχαν προηγηθεί νέες συγκρούσεις. Σύμφωνα με τις αναφορές, η αστυνομία έκανε χρήση πλαστικών σφαιρών και προχώρησε σε επιπλέον συλλήψεις.
Στο στόχαστρο των επεισοδίων βρέθηκαν, μεταξύ άλλων, το Ανώτατο Δικαστήριο και η Κεντρική Τράπεζα της Αλβανίας, ενώ καταγράφηκαν φθορές και εμπρηστικές ενέργειες. Ζημιές υπέστησαν επίσης ιδιωτικές επιχειρήσεις, με σπασμένες βιτρίνες και καταστήματα κατεστραμμένα σε διάφορα σημεία της πρωτεύουσας.
Εκπαίδευση, διαφθορά και αιτήματα για παραίτηση
Στο επίκεντρο των κινητοποιήσεων βρίσκονται τα προβλήματα στα πανεπιστήμια, τα υψηλά δίδακτρα και η δυσαρέσκεια για το επίπεδο της εκπαίδευσης. Παράλληλα, οι διαδηλωτές καταγγέλλουν κυβερνητική διαφθορά, αναδεικνύουν την έλλειψη θέσεων εργασίας και ζητούν την αποχώρηση του Έντι Ράμα από την εξουσία.
Η οργή έχει ενισχυθεί και από καταγγελίες σχετικά με αμφιλεγόμενες τουριστικές επενδύσεις στα νότια παράλια της χώρας, μεταξύ των οποίων βρίσκεται και σχέδιο που συνδέεται με εταιρεία του Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρού του Ντόναλντ Τραμπ.
Η αστυνομία, από την πλευρά της, αιτιολόγησε την εμπλοκή των ειδικών δυνάμεων RENEA στις κινητοποιήσεις, υποστηρίζοντας ότι υπήρξε ενημέρωση για την παρουσία ένοπλων ατόμων μεταξύ των διαδηλωτών. Η συμμετοχή των ειδικών δυνάμεων είχε προκαλέσει αντιδράσεις, εντείνοντας την πολιτική αντιπαράθεση γύρω από τον τρόπο διαχείρισης των κινητοποιήσεων.
Ράμα: «Αυτό που αμφισβητείται είναι η πορεία προς την ΕΕ»
Ο Αλβανός πρωθυπουργός απέρριψε τα αιτήματα για παραίτησή του, υποστηρίζοντας ότι οι διαδηλώσεις δεν στρέφονται ουσιαστικά κατά της κυβέρνησης, αλλά απειλούν την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας.
«Δεν αμφισβητούμαι εγώ, δεν αμφισβητείται η κυβέρνηση, δεν αμφισβητείται η κυβερνητική πλειοψηφία ή το κόμμα που κέρδισε τις εκλογές, αυτό που αμφισβητείται είναι μια πορεία, μια αποστολή», δήλωσε σε ζωντανή μετάδοση μέσω Facebook.
Στη συνέχεια, κάλεσε τους πολίτες να αναλογιστούν τις επιλογές τους, θέτοντας το δίλημμα: «Οι Αλβανοί πρέπει να σκεφτούν πολύ καθαρά: Θέλουν αυτό, θέλουν εκείνο, ή θέλουν την ΕΕ;».
Ο Ράμα έχει αποδώσει τις κινητοποιήσεις σε ξένα συμφέροντα, ενώ υποστήριξε ότι οι Αρχές αναχαίτισαν drone που πετούσε πάνω από το πρωθυπουργικό γραφείο και, σύμφωνα με τον ίδιο, μετέφερε εμπρηστικό υλικό.
Ο αρχηγός του αντιπολιτευόμενου Δημοκρατικού Κόμματος, Σαλί Μπερίσα, απάντησε επικριτικά στις δηλώσεις του πρωθυπουργού, χαρακτηρίζοντάς τες μονόλογο που δεν συμβάλλει στην αποκατάσταση της σταθερότητας και της κανονικότητας στη χώρα.
Εκκλήσεις για ψυχραιμία και υπεύθυνες αποφάσεις
Μέσα στο κλίμα έντασης, έκκληση προς την πολιτική ηγεσία και όσους έχουν την ευθύνη των αποφάσεων απηύθυνε και ο Αρχιεπίσκοπος Τιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας Ιωάννης. Μετά τη θεία λειτουργία, κάλεσε τους αρμόδιους να ενεργήσουν με γνώμονα το κοινό συμφέρον.
«Προσευχόμαστε ο Θεός να φωτίσει όλους όσους έχουν την ευθύνη των αποφάσεων, ώστε να λαμβάνουν σοφές και ώριμες αποφάσεις στην υπηρεσία ολόκληρης της χώρας. Γιατί η Αλβανία ανήκει σε όλους. Όλοι όσοι ζουν εδώ είναι μέρος της και όλοι έχουν το δικαίωμα να συμμετέχουν στην οικοδόμησή της», ανέφερε.
Οι κινητοποιήσεις συνεχίζονται σε ένα ιδιαίτερα τεταμένο πολιτικό περιβάλλον, με την κυβέρνηση να απορρίπτει τα αιτήματα παραίτησης και την αντιπολίτευση να αμφισβητεί τη διαχείριση της κρίσης. Η έκταση των ζημιών και ο αριθμός των τραυματιών αποτυπώνουν τη σοβαρότητα της κατάστασης, ενώ παραμένει ανοιχτό το ερώτημα αν θα υπάρξει αποκλιμάκωση ή νέος γύρος συγκρούσεων.
