Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) έκρινε ότι πολιτιστικά έργα των οποίων τα πνευματικά δικαιώματα έχουν λήξει σε ορισμένα κράτη-μέλη μπορούν να δημοσιεύονται δωρεάν στο διαδίκτυο, ακόμα και αν παραμένουν προστατευμένα σε άλλες χώρες της ΕΕ. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η εφαρμογή αποτελεσματικών μέτρων γεωγραφικού αποκλεισμού (geoblocking), ώστε να αποφεύγεται η πρόσβαση από χρήστες σε κράτη όπου τα δικαιώματα ισχύουν.
Η απόφαση προήλθε από τη νομική διαμάχη γύρω από τη διαδικτυακή δημοσίευση των χειρογράφων της Άννας Φρανκ. Τα πνευματικά δικαιώματα των έργων της διαχειρίζεται το Ταμείο Άννας Φρανκ, το οποίο ιδρύθηκε το 1963 από τον πατέρα της, Ότο Φρανκ, μοναδικό επιζώντα της οικογένειας μετά τη ναζιστική κατοχή της Ολλανδίας.
Το 2021, το Ίδρυμα Άννας Φρανκ, ανεξάρτητος οργανισμός που διαχειρίζεται το μουσείο της Άννας Φρανκ στο Άμστερνταμ, δημοσίευσε δωρεάν στο διαδίκτυο επιστημονική έκδοση των χειρογράφων της. Τα έργα παραμένουν προστατευμένα στην Ολλανδία έως το 2037, ενώ σε άλλες χώρες, όπως το Βέλγιο, έχουν ήδη περάσει στο δημόσιο κτήμα.
Το Ίδρυμα είχε εφαρμόσει σύστημα γεωγραφικού αποκλεισμού που εμπόδιζε την πρόσβαση από χώρες όπου τα δικαιώματα ισχύουν. Ωστόσο, το Ταμείο Άννας Φρανκ προσέφυγε στη Δικαιοσύνη ζητώντας να σταματήσει η ηλεκτρονική διάθεση των έργων.
Το ΔΕΕ αποφάσισε ότι η δημοσίευση είναι νόμιμη, εφόσον ο ιστότοπος διαθέτει τεχνολογικά αποτελεσματικό σύστημα γεωγραφικού αποκλεισμού. Όπως τονίζεται στην απόφαση, το γεγονός ότι ο αποκλεισμός μπορεί να παρακαμφθεί μέσω υπηρεσιών εικονικού ιδιωτικού δικτύου (VPN) δεν σημαίνει ότι παύει να θεωρείται αποτελεσματικός, εφόσον ανταποκρίνεται στο υψηλότερο διαθέσιμο επίπεδο της σύγχρονης τεχνολογίας.
Το Δικαστήριο υπογραμμίζει ότι η ευθύνη για τυχόν παράνομη πρόσβαση στο έργο, εφόσον αποδειχθεί ότι δεν εφαρμόστηκαν επαρκή τεχνολογικά μέτρα προστασίας, βαρύνει τον φορέα που δημοσίευσε το έργο και όχι τον πάροχο της υπηρεσίας VPN που χρησιμοποιήθηκε για την παράκαμψη του γεωγραφικού αποκλεισμού. Αυτή η απόφαση αναμένεται να αποτελέσει σημαντικό προηγούμενο για τη διαχείριση των πνευματικών δικαιωμάτων στην ψηφιακή εποχή.
Πηγή περιεχομένου: in.gr
