Επιστολή προς τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο απέστειλε ο πρόεδρος του Αμερικανικού Ελληνικού Ινστιτούτου (AHI), Νικ Λαρυγγάκης, με αφορμή τις τελευταίες εξελίξεις γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τη διευκρινιστική τοποθέτηση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, το οποίο χαρακτήρισε την επικύρωσή του «μη εποικοδομητική και προκλητική» ενέργεια, σημειώνοντας ότι η αμερικανική θέση παραμένει αμετάβλητη.
Χαιρετίζοντας τη διευκρίνιση αυτή, ο κ. Λαρυγγάκης ζητά από την Ουάσιγκτον να προχωρήσει ένα βήμα παραπέρα και να επαναβεβαιώσει καθαρά τις πάγιες αμερικανικές θέσεις για το διεθνές δίκαιο και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Συγκεκριμένα, το AHI ζητά από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ:
– Να επαναβεβαιώσει δημόσια ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν μπορεί να θίξει τα δικαιώματα της Ελλάδας βάσει του διεθνούς δικαίου, καθώς η χώρα δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στη συγκεκριμένη συμφωνία.
– Να επαναλάβει ρητά ότι τα νησιά, συμπεριλαμβανομένων της Κρήτης και των Δωδεκανήσων, δικαιούνται γενικά θαλάσσιες ζώνες, σύμφωνα με τους εφαρμοστέους κανόνες του διεθνούς δικαίου.
– Να συνεχίσει να στηρίζει μια συνεπή προσέγγιση στις θαλάσσιες διαφορές στην Ανατολική Μεσόγειο, με βάση το διεθνές δίκαιο, που θα ενισχύει την περιφερειακή σταθερότητα και θα διασφαλίζει την απαραίτητη ασφάλεια δικαίου για τις εμπορικές επενδύσεις και την ενεργειακή ανάπτυξη.
Στην επιστολή γίνεται ειδική αναφορά στις προηγούμενες αμερικανικές τοποθετήσεις, κυρίως σε εκείνες του 2020, σύμφωνα με τις οποίες το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν μπορεί να επηρεάσει νομικά τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τρίτων κρατών, μεταξύ αυτών και της Ελλάδας.
Ο πρόεδρος του AHI υπογραμμίζει επίσης ότι η αποσαφήνιση των αμερικανικών θέσεων έχει ιδιαίτερη σημασία και για τα ίδια τα συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών, λόγω της στρατηγικής σημασίας της Κρήτης, της παρουσίας της αμερικανικής βάσης στη Σούδα και των ενεργειακών επενδύσεων στην ευρύτερη περιοχή.
Όπως επισημαίνει, μια καθαρή και σταθερή αμερικανική στάση θα περιόριζε την αβεβαιότητα, θα ενίσχυε τον σεβασμό στα δικαιώματα των συμμάχων των ΗΠΑ και θα προστάτευε τα εμπορικά συμφέροντα και τα συμφέροντα ασφαλείας της Ουάσιγκτον στην Ανατολική Μεσόγειο.
