Μηδενική πρόοδος στην ευρωπαϊκή πορεία για τη Σερβία και το Κόσοβο καταγράφουν οι ετήσιες εκθέσεις προόδου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το 2026. Στην περίπτωση της Σερβίας, η Κομισιόν μιλά για οπισθοδρόμηση σε τέσσερις βασικούς πυλώνες: τη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης, την ελευθερία της έκφρασης, την εκπαίδευση και την εξωτερική πολιτική.
Παράλληλα, η Επιτροπή εκφράζει έντονη ανησυχία για την αυξανόμενη πόλωση στην κοινωνία και τις αδυναμίες στη λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών. Ειδικά για την εξωτερική πολιτική, σημειώνει ότι το Βελιγράδι εξακολουθεί να εμφανίζει χαμηλά ποσοστά ευθυγράμμισης με την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας της ΕΕ, κυρίως επειδή αρνείται να επιβάλει κυρώσεις στη Ρωσία.
Σε ό,τι αφορά τον διάλογο με την Πρίστινα, η ΕΕ ζητά από τη Σερβία να πάψει να αντιτίθεται στην ένταξη του Κοσόβου σε διεθνείς οργανισμούς και να εφαρμόσει τη Συμφωνία της Οχρίδας (2023). Ασκεί επίσης σκληρή κριτική για την απουσία λογοδοσίας των υπευθύνων για τα αιματηρά επεισόδια στο χωριό Μπάνισκα τον Σεπτέμβριο του 2023.
Οι Βρυξέλλες αφήνουν πάντως ένα παράθυρο αισιοδοξίας για τη Σερβία, επισημαίνοντας ότι οι πρόσφατες βουλευτικές εκλογές και ο σχηματισμός της νέας κυβέρνησης δίνουν την ευκαιρία για ένα νέο ξεκίνημα και για αναστροφή των αρνητικών τάσεων.
Η έκθεση για το Κόσοβο επικεντρώνεται στην παρατεταμένη θεσμική παράλυση, η οποία, όπως αναφέρει, έχει εγκλωβίσει τη χώρα και έχει εμποδίσει την προώθηση των απαραίτητων μεταρρυθμίσεων. Η Κομισιόν διαπιστώνει μηδενική πρόοδο στο κράτος δικαίου και περιορισμένα αποτελέσματα στη μάχη κατά της διαφθοράς.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν και τα στοιχεία για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, με την έκθεση να υπογραμμίζει επιθέσεις εναντίον δημοσιογράφων, ορισμένες από τις οποίες προέρχονται ακόμη και από στελέχη της κυβέρνησης. Στον οικονομικό τομέα, η περιορισμένη πρόοδος στην ενέργεια εξακολουθεί να λειτουργεί ως εμπόδιο για την ανάπτυξη.
Στο ζήτημα του διαλόγου, η ΕΕ επικρίνει την Πρίστινα για την άρνησή της να προχωρήσει στη συγκρότηση της Ένωσης Σερβικών Δήμων (ZSO). Οι Βρυξέλλες καλούν το Κόσοβο να ξεκινήσει τη διαδικασία με βάση τις δεσμεύσεις του και ξεκαθαρίζουν ότι το καθεστώς των σερβικών δομών πρέπει να λυθεί μέσω διαλόγου και όχι με μονομερείς ή ασυντόνιστες ενέργειες.
