Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ συνεδριάζει σήμερα για τη δεύτερη ενδεικτική ψηφοφορία γύρω από τον διορισμό της επόμενης ή του επόμενου Γενικού Γραμματέα, σε μια διαδικασία που διεξάγεται με φόντο τις βαθιές διαιρέσεις στους κόλπους του οργανισμού.
Πέντε γυναίκες και δύο άνδρες διεκδικούν μέχρι στιγμής τη διαδοχή του πορτογάλου διπλωμάτη Αντόνιο Γκουτέρες, 77 ετών, ο οποίος θα ολοκληρώσει στις 31 Δεκεμβρίου τη δεύτερη πενταετή θητεία του.
Τα 15 κράτη μέλη, που αναμένεται να ξεκινήσουν τη συνεδρίαση στις 10:00, ώρα Νέας Υόρκης, δηλαδή 17:00 ώρα Ελλάδας, θα ψηφίσουν μυστικά για κάθε υποψηφιότητα, επιλέγοντας αν την «ενθαρρύνουν», την «αποθαρρύνουν» ή αν «δεν εκφράζουν γνώμη».
Μετά την πρώτη τέτοια ενδεικτική διαδικασία, στις 30 Ιουλίου, η Ρεβέκα Γκρίνσπαν, πρώην αντιπρόεδρος της Κόστα Ρίκα και επικεφαλής της Διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για το Εμπόριο και την Ανάπτυξη (CNUCED στα γαλλικά, UNCTAD στα αγγλικά), 70 ετών, είχε συγκεντρώσει τις περισσότερες θετικές γνώμες.
Θα εδραιώσει αυτή τη θέση;
«Διπλωμάτες αναμένουν ότι η κατανομή των ψήφων θα παρουσιάσει διακυμάνσεις σε σύγκριση με την ψηφοφορία του Ιουλίου», σημείωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Ντάνιελ Φόρτι, αναλυτής του International Crisis Group.
Η διαδικασία αναμένεται να δείξει τόσο ποιοι ή ποια είναι τα φαβορί όσο και να αφήσει εκτός κάποιες υποψηφιότητες. «Είναι πολύ πιθανό πως μετά την ψηφοφορία, ορισμένοι θα συνειδητοποιήσουν πως η εκστρατεία τους έχει φτάσει στο τέλος του δρόμου», πρόσθεσε.
Η επιλογή νέας ή νέου Γενικού Γραμματέα έρχεται σε μια από τις πιο δύσκολες περιόδους στην ιστορία του Οργανισμού, που βρίσκεται αντιμέτωπος με αποδυνάμωση της πολυμερούς συνεργασίας, μόνιμους και αγεφύρωτους διχασμούς στο Συμβούλιο Ασφαλείας και πολύ σοβαρές οικονομικές δυσκολίες.
Υπό πίεση, κυρίως από τις ΗΠΑ του Ντόναλντ Τραμπ, που αμφισβητούν ολοένα και πιο συχνά τον ρόλο του και τη χρηματοδότησή του, ο ΟΗΕ δυσκολεύεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο σε μεγάλες διεθνείς υποθέσεις και συγκρούσεις, ενώ οι περικοπές της χρηματοδότησής του απειλούν τόσο τις ανθρωπιστικές αποστολές όσο και τις ειρηνευτικές του αποστολές.
Για να επικρατήσει σε μια διαδικασία που μπορεί να χρειαστεί εβδομάδες ή και μήνες ακόμη για να ολοκληρωθεί, η κάθε υποψήφια ή ο κάθε υποψήφιος χρειάζεται τουλάχιστον εννέα ψήφους και να μη δεχθεί βέτο από τα πέντε μόνιμα μέλη του ΣΑ, δηλαδή τις ΗΠΑ, τη Ρωσία, την Κίνα, τη Γαλλία και τη Βρετανία.
Το όνομα που θα προκύψει υποβάλλεται στη συνέχεια στη Γενική Συνέλευση, η οποία μέχρι σήμερα απλώς επικυρώνει την υποψηφιότητα που έχει εισηγηθεί το Συμβούλιο Ασφαλείας.
Υπάρχει παράδοση εναλλαγής με γεωγραφικά κριτήρια στο αξίωμα, αν και δεν τηρείται πάντοτε. Αυτή τη φορά η Λατινική Αμερική διεκδικεί τη θέση, γεγονός που εξηγεί και γιατί οι περισσότερες υποψηφιότητες προέρχονται από την περιοχή αυτή.
Πολλά κράτη πιέζουν επίσης να αναλάβει, για πρώτη φορά, γυναίκα Γενική Γραμματέας.
Η κυρία Γκρίνσπαν φαίνεται να διατηρεί προς το παρόν προβάδισμα έναντι της πρώην υπουργού Εξωτερικών της Γουιάνας, Κάρολαϊν Ροδρίγκες-Μπίρκετ, 52 ετών, και του αργεντινού διπλωμάτη και σημερινού επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), Ραφαέλ Γκρόσι, 65 ετών.
Υποψηφιότητες έχουν καταθέσει ακόμη η πρώην πρόεδρος της Χιλής Μισέλ Μπατσελέτ, 74 ετών, η διπλωμάτισσα από τον Ισημερινό Μαρία Φερνάντα Εσπινόσα, 61 ετών, ο πολιτικός και διπλωμάτης από την Ουγκάντα Ολάρα Οτούνου, 75 ετών, ο πρώην πρόεδρος της Σενεγάλης Μάκι Σαλ, 64 ετών, και η πρεσβεύτρια του Ισημερινού στη Γαλλία Ιβόν Μπάκι, 75 ετών.
Κανείς δεν διακινδυνεύει προβλέψεις, καθώς οι προτιμήσεις των κρατών μελών μοιάζουν ακόμη ιδιαίτερα φλου και απροσδιόριστες, ειδικά των πέντε μονίμων μελών που έχουν δικαίωμα βέτο.
«Θα μπορούσαν να υπάρξουν και νέες υποψηφιότητες», τόνισε χθες στον Τύπο ο Βασίλι Νεμπένζια, ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Ρωσίας στον ΟΗΕ.
«Αν για παράδειγμα –απλά κάνω μια υπόθεση αυτή τη στιγμή– έχουμε αδιέξοδο για κάποια υποψηφιότητα, κι αν καμιά άλλη δεν εξασφαλίζει επαρκή στήριξη, νομίζω μπορεί να δούμε να εμφανίζονται κι άλλες» υποψηφιότητες, εξήγησε.
ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ
