Η ένταση στο στενό του Ορμούζ οδήγησε σε νέα άνοδο τις τιμές του πετρελαίου, μετά την ανακοίνωση του Ιράν ότι επιτέθηκε σε περισσότερα από δέκα πλοία που προσπαθούσαν να περάσουν τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια δίοδο. Παράλληλα, η Τεχεράνη προανήγγειλε ότι θα διευρύνει τον τομέα όπου θα απαιτείται άδεια για τη διέλευση πλοίων.
Η Τεχεράνη δικαιολόγησε τις επιθέσεις ως αντίποινα για τους αμερικανικούς βομβαρδισμούς της Τρίτης εναντίον πέντε ιρανικών πετρελαιοφόρων δεξαμενόπλοιων και απηύθυνε νέα προειδοποίηση προς τον αντίπαλό της.
Το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν υποστήριξε ότι οι επιθέσεις των ΗΠΑ σε ιρανικά εμπορικά πλοία συνιστούν «προφανή απειλή για την περιφερειακή και διεθνή ειρήνη και ασφάλεια», επικαλούμενο το δικαίωμα στη «νόμιμη άμυνα».
Οι Φρουροί της Επανάστασης, το ισχυρό στρατιωτικό σώμα του Ιράν, ανέφεραν ότι στην περιοχή του Κόλπου στοχοποίησαν δύο αμερικανικά πολεμικά, οκτώ πετρελαιοφόρα και άλλα δέκα εμπορικά πλοία που επιχειρούσαν να περάσουν το στενό του Ορμούζ. Η Τεχεράνη είχε κλείσει de facto τη δίοδο όταν ξέσπασε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, με τους αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας την 28η Φεβρουαρίου.
Η βρετανική υπηρεσία ενημέρωσης για την ασφάλεια της ναυτιλίας UKMTO, που υπάγεται στο υπουργείο Άμυνας, έκανε λόγο για πλοία που τυλίχθηκαν στις φλόγες σε διαφορετικά σημεία, χωρίς να διευκρινίσει αν υπήρξαν θύματα ή περιβαλλοντικές επιπτώσεις.
Χθες βράδυ, η ιρανική κρατική τηλεόραση μετέδωσε ότι σημειώθηκε έκρηξη στο νότιο τμήμα της χώρας, κοντά στο στενό, χωρίς να δώσει εξηγήσεις για τα αίτια.
Για τους παράγοντες της αγοράς του μαύρου χρυσού, πρόκειται για «νέα κλιμάκωση», σημείωσε ο Άρνε Λόμαν Ράσμουσεν, αναλυτής της Global Risk Management.
Πριν ξεσπάσει ο πόλεμος, η κυκλοφορία στο στενό ήταν ελεύθερη, όμως πλέον το Ιράν απαιτεί από τα πλοία να εξασφαλίζουν άδεια για να το διασχίσουν, κάτι που απορρίπτουν οι κυβερνήσεις των ΗΠΑ και κρατών της περιοχής.
Την Κυριακή η Τεχεράνη ανακοίνωσε τη δημιουργία, μέσα σε «μερικές ημέρες», νέας «απαγορευμένης ζώνης» κοντά στη θαλάσσια οδό. Οι Φρουροί διευκρίνισαν χθες ότι η ζώνη θα εκτείνεται σε τμήμα του Κόλπου του Ομάν και της Αραβικής θάλασσας, προειδοποιώντας ότι κάθε πλοίο που εισέρχεται χωρίς άδεια θα εκτίθεται σε κυρώσεις.
Από την πλευρά του, ο αμερικανικός στρατός επιβάλλει αποκλεισμό στα λιμάνια του Ιράν στον Κόλπο, σε απάντηση για το κλείσιμο του Ορμούζ.
Από τη στιγμή που ξέσπασε ο πόλεμος, η κίνηση έχει σχεδόν παραλύσει στη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται σοβαρά προβλήματα στις διεθνείς αγορές ενέργειας και να εκτινάσσονται συχνά οι τιμές του αργού.
Χθες η τιμή του βαρελιού του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας κατέγραψε άνοδο 3,4% στα 101,21 δολάρια, περνώντας για πρώτη φορά από τον Ιούλιο το συμβολικό όριο των 100 δολαρίων.
Ανοδικά κινήθηκε και η αντίστοιχη αμερικανική ποικιλία West Texas Intermediate, η οποία σημείωσε άνοδο 3,25% και διαμορφώθηκε στα 96,05 δολάρια.
Έξι και πλέον μήνες μετά την έναρξη του πολέμου, ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προέβλεψε χθες ότι θα τελειώσει «αμέσως μετά» τις βουλευτικές εκλογές του μέσου της δεύτερης θητείας του, στις αρχές Νοεμβρίου.
Οι Ιρανοί, που «δεν μπορούν να αντέξουν για πολύ ακόμα», προσπαθούν «απεγνωσμένα» να επηρεάσουν την έκβαση των εκλογών στις ΗΠΑ, υποστήριξε ο ρεπουμπλικάνος.
Λίγες ώρες νωρίτερα, οι Φρουροί της Επανάστασης είχαν τονίσει ότι ο πόλεμος θα τελειώσει όταν η Ουάσιγκτον σταματήσει να απειλεί το Ιράν και αποδεχτεί τις βασικές απαιτήσεις του.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται να «απέχει από οποιαδήποτε νέα απειλή», να «αποσύρει τις δυνάμεις του ισραηλινού στρατού από τον Λίβανο», να «βάλει τέλος στον αποκλεισμό της Υεμένης», να «αποδεσμεύσει τους παγωμένους ιρανικούς πόρους (αξίας) 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων» και να «αποφύγει οποιαδήποτε ανάμιξη στις πυρηνικές και βαλλιστικές δυνατότητες» της χώρας.
Ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου, του οποίου ο στρατός συμμετείχε στην πρώτη φάση του πολέμου από τα τέλη Φεβρουαρίου, υποστήριξε χθες ότι η Ισλαμική Δημοκρατία βρίσκεται στα πρόθυρα κατάρρευσης. «Μένει ακόμη δουλειά να γίνει», είπε, προσθέτοντας πως «το κύριο καθήκον είναι να ανατραπεί το τρομοκρατικό καθεστώς στο Ιράν» και ότι «είμαστε πολύ κοντά» στην επίτευξη του στόχου, λίγες εβδομάδες πριν από τις κρίσιμες για την πολιτική του επιβίωση βουλευτικές εκλογές στο Ισραήλ.
Την ώρα που το ιρανικό πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας τροφοδοτεί εδώ και δεκαετίες εντάσεις με τη Δύση, το αμερικανικό Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Μελετών (CSIS) ανέφερε ότι οι κατασκευαστικές εργασίες εντείνονται τον τελευταίο χρόνο στο όρος Κολάνγκ, στο κεντρικό τμήμα της ιρανικής επικράτειας, όπου οι ΗΠΑ υποψιάζονται ότι θα φιλοξενηθεί υπόγεια πυρηνική εγκατάσταση, με τον πρόεδρο Τραμπ να έχει απειλήσει πως μπορεί να βομβαρδιστεί το όρος το προσεχές διάστημα.
Χθες, το διοικητικό συμβούλιο του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) ψήφισε υπέρ της παραπομπής του ιρανικού φακέλου στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, εξαιτίας της «αθέτησης» των υποχρεώσεων της Τεχεράνης.
Η καταρχήν συμφωνία, το λεγόμενο μνημόνιο κατανόησης, που υπέγραψαν οι πρόεδροι των ΗΠΑ και του Ιράν στα μέσα Ιουνίου και θεωρητικά άνοιγε τον δρόμο για τον τερματισμό του πολέμου, κατέρρευσε τον Ιούλιο. Από τότε, η διαδικασία των διαπραγματεύσεων παραμένει σε αδιέξοδο.
