Με τον αριθμό των δολοφονιών να έχει πέσει αισθητά, πολλοί στη μεξικανική πολιτεία Σακατέκας πίστεψαν πως είχαν αφήσει πίσω τους τα πιο σκοτεινά χρόνια της βίας. Η υπόθεση με τα πέντε πτώματα σε γέφυρα τούς υπενθύμισε με τον πιο σκληρό τρόπο ότι η απειλή δεν έχει φύγει.
Τα πτώματα εντοπίστηκαν στην Πόσος ντε Γκαμπόα, μια κωμόπολη περίπου 5.000 κατοίκων στην κεντρική πολιτεία, από την οποία περνούν δρόμοι διακίνησης ουσιών.
Τα εγκλήματα των συμμοριών ήταν μέρος της καθημερινότητας πριν από μερικά χρόνια. Όμως η απότομη μείωση των ανθρωποκτονιών από πρόθεση, από τις 1.300 το 2022 στις 144 το 2025, σύμφωνα με επίσημες στατιστικές, είχε γεννήσει ελπίδες.
Οι ελπίδες αυτές διαλύθηκαν όταν, στις 18 Ιουλίου, βρέθηκαν τα πέντε θύματα: πρώην δήμαρχος, δημόσιοι λειτουργοί και επιχειρηματίες από άλλες περιοχές της Σακατέκας.
Και ύστερα, άλλα πέντε πτώματα εντοπίστηκαν στα περίχωρα.
Το Γαλλικό Πρακτορείο βρέθηκε στην Πόσος ντε Γκαμπόα, μια κοινότητα γνωστή για τα φασόλια που παράγει. Οι κάτοικοι παραμένουν φοβισμένοι, γυρίζουν στα σπίτια τους μόλις πέσει το σκοτάδι και αποφεύγουν να μιλήσουν για όσα συνέβησαν τον περασμένο μήνα.
«Σκοτώνουν για το τίποτα»
Τα καρτέλ Νέα Γενιά του Χαλίσκο και Σιναλόα, τα πιο ισχυρά στη χώρα, συγκρούονται για τον έλεγχο της περιοχής, που είναι καίρια για τη διακίνηση ναρκωτικών με προορισμό την αγορά των ΗΠΑ.
Η εισαγγελία ξεκίνησε έρευνα για την υπόθεση, ενώ η τοπική κυβέρνηση υποσχέθηκε «άμεση και αυστηρή αντίδραση», ζητώντας τη συνδρομή του στρατού και της Εθνικής Φρουράς.
Στον δρόμο που συνδέει την πρωτεύουσα της Σακατέκας με την Πόσος ντε Γκαμπόα υπήρχαν δύο περιπολίες, αλλά ούτε ίχνος από σημείο ελέγχου της αστυνομίας.
«Είμαστε ανάστατοι (…) είναι σαν να μην βρίσκεται κανένας εδώ. Αλλά πάντα υπάρχει κόσμος εδώ, πάντα», είπε κάτοικος που ζήτησε να μην κατονομαστεί για την ασφάλειά του. «Από τις 21:00, δεν βλέπεις πλέον ψυχή έξω».
«Όταν εξαφανίζουν κάποιον εδώ, τον σκοτώνουν», πρόσθεσε ο άνδρας, ο οποίος είπε πως έχασε αδερφό «με αυτόν τον τρόπο». Τα καρτέλ «σκοτώνουν για το τίποτα», καταγγέλλει.
Δεν είναι η πρώτη φορά που βρέθηκαν πτώματα κρεμασμένα στη γέφυρα, όπου έχουν επίσης εμφανιστεί επανειλημμένα πανό των narcos.
Σύμφωνα με πλανόδια πωλήτρια τροφίμων, τα πτώματα είχαν κρεμαστεί από τη γέφυρα ήδη πριν από τις 04:00.
«Δομική βία»
Η μακάβρια εικόνα θύμισε τα χειρότερα χρόνια της βίας στο Μεξικό, στον «πόλεμο κατά των ναρκωτικών» που ξεκίνησε το 2006. Εκείνη την περίοδο, εγκληματικές οργανώσεις εξέθεταν συχνά τα θύματά τους, κρεμώντας τα από γέφυρες ή εγκαταλείποντάς τα σε δημόσιους χώρους, για να τρομοκρατήσουν αντιπάλους, πολίτες και αρχές.
Για την πανεπιστημιακό Κριστέλα Τρέχο, δεν πρόκειται μόνο για σύγκρουση μεταξύ καρτέλ, αλλά για ένα ευρύτερο πρόβλημα όπου εμπλέκονται το οργανωμένο έγκλημα, θεσμοί του κράτους και ο ιδιωτικός τομέας.
«Αυτό οδηγεί και τροφοδοτεί αυτή τη δομική βία», εκτιμά.
Μετά τη φρίκη του Ιουλίου, η Σακατέκας έγινε νέο καυτό σημείο για την κυβέρνηση της προέδρου Κλαούδια Σέινμπαουμ, η οποία υποσχέθηκε ότι οι υπεύθυνοι θα συλληφθούν.
Η πρόεδρος της εθνικιστικής αριστεράς φαίνεται να έχει αφήσει πίσω της προ πολλού το credo «αγκαλιές, όχι πιστολιές» του προκατόχου και μέντορά της Αντρές Μανουέλ Λόπες Ομπραδόρ, ενώ η πολιτική της οδήγησε σε αύξηση των κατασχέσεων ναρκωτικών και των συλλήψεων σε ολόκληρη τη μεξικανική επικράτεια.
Διέταξε, επίσης, την ανάπτυξη του στρατού στις πολιτείες Σιναλόα και Μιτσοακάν, την ώρα που αντιμετωπίζει την απειλή του αμερικανού ομολόγου της Ντόναλντ Τραμπ να πάρει την πρωτοβουλία —να επέμβει— στο έδαφος του Μεξικού για να καταπολεμηθεί η διακίνηση ναρκωτικών.
ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ
