Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι η ενεργειακή μετάβαση της Ευρώπης δεν μπορεί να ολοκληρωθεί χωρίς την πυρηνική ενέργεια.
Μια νέα συζήτηση για το ενεργειακό μέλλον της χώρας άνοιξε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης από το Παρίσι, στο πλαίσιο της 2ης Συνόδου για την Πυρηνική Ενέργεια, θέτοντας για πρώτη φορά επίσημα το ενδεχόμενο διερεύνησης της πυρηνικής τεχνολογίας στο ελληνικό ενεργειακό σύστημα. Η παρέμβασή του σηματοδοτεί μια σημαντική μετατόπιση στη στρατηγική συζήτηση για την ενέργεια στην Ελλάδα, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη επαναξιολογεί τον ρόλο της πυρηνικής ενέργειας.
Ιστορικά η Ελλάδα ακολούθησε διαφορετική ενεργειακή πορεία συγκριτικά με πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Αν και το ενδεχόμενο αξιοποίησης πυρηνικής ενέργειας είχε εξεταστεί ήδη από τις δεκαετίες του 1960 και του 1970, η χώρα μας δεν προχώρησε ποτέ σε τέτοιου είδους επενδύσεις. Ο βασικός λόγος ήταν το υψηλό κόστος αλλά και η διαθεσιμότητα φθηνού λιγνίτη, ο οποίος για δεκαετίες αποτέλεσε τη βασική πηγή ηλεκτροπαραγωγής. Είναι χαρακτηριστικό ότι πριν από περίπου 20 χρόνια, περισσότερο από το μισό της ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας προερχόταν από λιγνίτη. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, το ενεργειακό τοπίο έχει αλλάξει σημαντικά. Η Ελλάδα έχει επενδύσει δυναμικά στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, κυρίως στην αιολική και την ηλιακή. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα σήμερα, πάνω από το 50% της ηλεκτροπαραγωγής να προέρχεται από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, εξέλιξη που έχει μειώσει σε σημαντικό βαθμό την εξάρτηση από ορυκτά καύσιμα και έχει ενισχύσει την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας. Παράλληλα, η Ελλάδα έχει μετατραπεί από καθαρό εισαγωγέα σε εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας στην ευρύτερη περιοχή.
«Στρατηγικό λάθος η απομάκρυνση της Ευρώπης από την πυρηνική τεχνολογία»
Παρά την πρόοδο αυτή, ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι η ενεργειακή μετάβαση της Ευρώπης δεν μπορεί να ολοκληρωθεί χωρίς την πυρηνική ενέργεια. Όπως τόνισε, η απομάκρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την πυρηνική τεχνολογία τα προηγούμενα χρόνια αποτέλεσε ένα σημαντικό στρατηγικό λάθος. Είναι χαρακτηριστικό ότι μέσα σε δύο δεκαετίες η παραγωγή πυρηνικής ενέργειας στην ΕΕ μειώθηκε κατά 276 TWh, ποσότητα που δεν έχει ακόμη αναπληρωθεί από άλλες πηγές ενέργειας.
Η αλλαγή αυτή στην ευρωπαϊκή ενεργειακή πολιτική γίνεται ολοένα και πιο εμφανής. Χώρες που ήδη διαθέτουν πυρηνικούς σταθμούς σχεδιάζουν νέους αντιδραστήρες, ενώ άλλες επανεξετάζουν την απόφαση να εγκαταλείψουν την πυρηνική ενέργεια. Στη συζήτηση αυτή πρωταγωνιστεί η Γαλλία, η οποία διατηρεί ένα από τα μεγαλύτερα πυρηνικά προγράμματα στον κόσμο.
Συγκροτείται διυπουργική επιτροπή
Σε αυτό το πλαίσιο, η ελληνική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα συγκροτήσει υπουργική επιτροπή υψηλού επιπέδου που θα εξετάσει τη δυνατότητα αξιοποίησης των μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων, γνωστών ως SMRs. Πρόκειται για νέας γενιάς πυρηνικούς αντιδραστήρες μικρότερης ισχύος, οι οποίοι θεωρούνται ασφαλέστεροι, ταχύτεροι στην κατασκευή και οικονομικότεροι σε σχέση με τα παραδοσιακά πυρηνικά εργοστάσια. Η διερεύνηση αυτής της τεχνολογίας συνδέεται και με την αυξανόμενη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας που αναμένεται τα επόμενα χρόνια.
Η πυρηνική ενέργεια ως μέρος της ενεργειακής λύσης
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στη ναυτιλία, έναν τομέα όπου η Ελλάδα κατέχει πρωταγωνιστικό ρόλο παγκοσμίως. Η πυρηνική ενέργεια, όπως σημείωσε ο πρωθυπουργός, θα μπορούσε να αποτελέσει μελλοντικά μέρος της λύσης για την απανθρακοποίηση των θαλάσσιων μεταφορών, καθώς η τεχνολογία αυτή χρησιμοποιείται ήδη επί δεκαετίες σε στρατιωτικά πλοία. Παρά τις τεχνολογικές εξελίξεις, η πυρηνική ενέργεια εξακολουθεί να προκαλεί έντονες συζητήσεις στην κοινή γνώμη. Για τον λόγο αυτό, η κυβέρνηση επιδιώκει έναν ανοιχτό και νηφάλιο διάλογο για το ζήτημα, χωρίς ιδεολογικές αγκυλώσεις. Ιδιαίτερα σε μια περίοδο γεωπολιτικών και ενεργειακών ανακατατάξεων, είναι προφανές πως η Ελλάδα επιδιώκει να διαδραματίσει ενεργό ρόλο στη νέα ενεργειακή πραγματικότητα της Ευρώπης, κρατώντας ανοιχτές όλες τις επιλογές για το μέλλον.
