Η Γερμανία, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο εξετάζουν το ενδεχόμενο μιας νέας διπλωματικής κίνησης με στόχο την επανεκκίνηση των συνομιλιών για τον πόλεμο στην Ουκρανία, καθώς εκτιμούν ότι οι συνθήκες στο πεδίο ενδέχεται να δημιουργούν διαφορετικά δεδομένα για το Κίεβο.
Όπως μεταδίδει το Bloomberg, διπλωματικοί κύκλοι από τις τρεις χώρες βρίσκονται σε επαφή με την ουκρανική πλευρά, διερευνώντας αν θα μπορούσε να ανοίξει ένας δίαυλος απευθείας συνομιλιών με τη Ρωσία. Παρότι οι συζητήσεις βρίσκονται ακόμη σε αρχικό στάδιο και τίποτα δεν έχει «κλειδώσει», καταγράφεται μια αυξανόμενη εκτίμηση ότι η πορεία του πολέμου ίσως να μην είναι πλέον στατική.
Πίεση στη Μόσχα και ασταθής ισορροπία
Σύμφωνα με ευρωπαϊκές αναλύσεις, η Ρωσία αντιμετωπίζει ολοένα πιο σύνθετες προκλήσεις, τόσο στο μέτωπο όσο και στο εσωτερικό της οικονομίας της. Η γραμμή των επιχειρήσεων παραμένει σε μεγάλο βαθμό αμετάβλητη, όμως οι απώλειες συνεχίζονται, ενώ οι ουκρανικές επιχειρήσεις με drones εντός ρωσικού εδάφους φαίνεται να έχουν αυξήσει την αποτελεσματικότητά τους, με χαρακτηριστικά παραδείγματα πρόσφατα χτυπήματα ακόμη και σε περιοχές όπως η Αγία Πετρούπολη.
Την ίδια στιγμή, πληροφορίες από διεθνή μέσα αναφέρουν ότι υπάρχουν και ενδείξεις προβληματισμού μέσα στον ρωσικό κρατικό μηχανισμό για το οικονομικό βάρος της σύγκρουσης, με εκτιμήσεις ότι οι δαπάνες δεν μπορούν να συνεχίσουν επ’ αόριστον χωρίς επιπτώσεις.
Ο χειμώνας ως κρίσιμο σημείο
Ένα ακόμη στοιχείο που επηρεάζει τις ευρωπαϊκές συζητήσεις είναι ο φόβος για κλιμάκωση ενόψει του χειμώνα. Δυτικές εκτιμήσεις αναφέρουν ότι η Μόσχα θα μπορούσε να εντείνει τις επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές και μεγάλες πόλεις, επαναφέροντας μια τακτική πίεσης προς τον άμαχο πληθυσμό.
Υπό αυτό το πρίσμα, ορισμένες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες θεωρούν ότι ένα παράθυρο διπλωματικής κινητικότητας πριν από τη νέα χειμερινή περίοδο ίσως να προσφέρει ευκαιρία για έστω περιορισμένη αποκλιμάκωση.
Καμία πίεση προς τον Ζελένσκι
Παρά τις διεργασίες, ξεκαθαρίζεται πως καμία πρωτοβουλία δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς τη σύμφωνη γνώμη της ουκρανικής ηγεσίας. Η ευρωπαϊκή στάση, όπως περιγράφεται, είναι ότι δεν τίθεται θέμα πίεσης προς τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι για διαπραγματεύσεις που δεν θεωρεί αποδεκτές.
Αντίθετα, το ζητούμενο είναι να φανεί αν υπάρχει έδαφος για ουσιαστική εμπλοκή της Ρωσίας σε συνομιλίες χωρίς προαπαιτούμενα που θα ανέτρεπαν τις ουκρανικές θέσεις. Στο πλαίσιο αυτό, αναμένονται νέες επαφές μεταξύ Κιρ Στάρμερ, Εμανουέλ Μακρόν και Φρίντριχ Μερτς.
Σκεπτικισμός για τις προθέσεις της Μόσχας
Ωστόσο, δεν συμμερίζονται όλοι την ίδια αισιοδοξία. Πολλοί αξιωματούχοι θεωρούν ότι η Ρωσία εξακολουθεί να επιδιώκει στρατιωτική υπεροχή και δεν έχει δείξει ουσιαστική διάθεση συμβιβασμού. Υποστηρίζουν ότι οι ρωσικές απαιτήσεις παραμένουν ιδιαίτερα υψηλές και περιλαμβάνουν όρους που το Κίεβο δύσκολα θα μπορούσε να αποδεχθεί.
Για τον λόγο αυτό, υπάρχουν φωνές που υποστηρίζουν ότι η έμφαση πρέπει να παραμείνει στην ενίσχυση της ουκρανικής άμυνας και στη διατήρηση της πίεσης μέσω κυρώσεων, αντί για πρόωρη επαναφορά στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Μια Ευρώπη που δοκιμάζει τον ρόλο της
Πέρα από τις άμεσες εξελίξεις, η πρωτοβουλία αυτή δείχνει και κάτι ευρύτερο: την προσπάθεια της Ευρώπης να αποκτήσει πιο αυτόνομο ρόλο στη διαχείριση της σύγκρουσης. Μέχρι σήμερα, οι περισσότερες πρωτοβουλίες είχαν περάσει μέσα από τις Ηνωμένες Πολιτείες, με περιορισμένη πρόοδο.
Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι αν το επόμενο διάστημα θα αποδειχθεί κατάλληλο για μια πραγματική στροφή στη διπλωματία ή αν ο πόλεμος θα συνεχίσει να κινείται στη λογική της φθοράς, χωρίς άμεση προοπτική συμφωνίας.
