Οι τραπεζικές καταθέσεις στην Ελλάδα συνεχίζουν να ανεβαίνουν, με τα τελευταία στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος να δείχνουν αύξηση 8,58 δισ. ευρώ μόνο τον Ιούνιο για τον ιδιωτικό τομέα. Ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής διαμορφώθηκε στο 8,8%, επιβεβαιώνοντας την ενίσχυση της ρευστότητας στο τραπεζικό σύστημα.
Πίσω από αυτή την εικόνα, όμως, η πραγματικότητα για την πλειονότητα των πολιτών είναι διαφορετική. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία του Ταμείου Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ) για την κατανομή των τραπεζικών καταθέσεων, σχεδόν επτά στους δέκα ιδιώτες καταθέτες έχουν υπόλοιπο κάτω από 1.000 ευρώ, κάτι που δείχνει πόσο περιορισμένα παραμένουν τα περιθώρια αποταμίευσης στα ελληνικά νοικοκυριά. Την ίδια ώρα, τα τελευταία στοιχεία της Eurostat καταγράφουν ότι η αποταμίευση των ελληνικών νοικοκυριών παραμένει σε πτωτική πορεία και απέχει σημαντικά από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Η αντίθεση είναι ξεκάθαρη: οι συνολικές καταθέσεις αυξάνονται, αλλά η πλειονότητα των Ελλήνων εξακολουθεί να μην έχει ουσιαστικό οικονομικό απόθεμα.
Παρά τη βελτίωση στην αγορά εργασίας και τη σταδιακή άνοδο των μισθών, μεγάλο μέρος των αυξήσεων στα εισοδήματα απορροφάται από το υψηλότερο κόστος ζωής.
Έτσι, ολοένα και περισσότερα νοικοκυριά δαπανούν σχεδόν όλο το μηνιαίο εισόδημά τους για να καλύψουν τις βασικές ανάγκες, χωρίς να μένουν χρήματα για αποταμίευση. Αυτό εξηγεί γιατί η αύξηση των συνολικών τραπεζικών καταθέσεων δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη βελτίωση της οικονομικής θέσης της πλειονότητας των πολιτών.
Οι καταθέσεις αυξάνονται, αλλά όχι για όλους
Τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος δείχνουν ότι οι καταθέσεις κινούνται ανοδικά, με βασικό μοχλό τόσο τις επιχειρήσεις όσο και τα νοικοκυριά. Η εικόνα αυτή θα μπορούσε εύκολα να οδηγήσει στο συμπέρασμα ότι οι πολίτες αποταμιεύουν πλέον περισσότερα χρήματα.
Η πραγματικότητα, ωστόσο, είναι πιο σύνθετη. Η άνοδος των συνολικών καταθέσεων δεν σημαίνει ότι όλοι οι καταθέτες ενισχύουν τους λογαριασμούς τους με τον ίδιο ρυθμό. Αντίθετα, σημαντικό μέρος της αύξησης προέρχεται από τη συγκέντρωση ολοένα μεγαλύτερων ποσών σε σχετικά περιορισμένο αριθμό λογαριασμών, ενώ για τη μεγάλη μάζα των νοικοκυριών η δυνατότητα αποταμίευσης παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη.
Οι 7 στους 10 δεν διαθέτουν ούτε 1.000 ευρώ
Τα στοιχεία του Ταμείου Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ) είναι αποκαλυπτικά.
Στο τέλος του 2025, περίπου το 70% των ιδιωτών καταθετών διατηρούσε τραπεζικό υπόλοιπο έως 1.000 ευρώ. Ακόμη μεγαλύτερο είναι το ποσοστό όσων έχουν στην άκρη λίγες χιλιάδες ευρώ, κάτι που δείχνει ότι η μεγάλη πλειονότητα των νοικοκυριών δεν έχει σχηματίσει ουσιαστικό αποθεματικό για να αντέξει μια έκτακτη οικονομική δυσκολία.
Αντίθετα, ένα πολύ μικρό ποσοστό καταθετών συγκεντρώνει δυσανάλογα μεγάλο μέρος των συνολικών τραπεζικών καταθέσεων, επιβεβαιώνοντας τη μεγάλη συγκέντρωση του χρηματοοικονομικού πλούτου.
Η εικόνα αυτή δείχνει καθαρά ότι η βελτίωση των συνολικών μεγεθών δεν μοιράζεται ισόρροπα στην κοινωνία.
Με βάση τα ίδια στοιχεία, το 13% διαθέτει καταθέσεις από 1.000 έως 5.000 ευρώ, το 14% από 5.000 έως 50.000 ευρώ και το 1,5% από 50.000 έως 100.000 ευρώ.
Η Eurostat καταγράφει υποχώρηση της αποταμίευσης
Την ίδια εικόνα επιβεβαιώνουν και τα τελευταία στοιχεία της Eurostat για τον δείκτη αποταμίευσης των νοικοκυριών.
Η αδυναμία των ελληνικών νοικοκυριών να δημιουργήσουν αποταμιεύσεις αποτυπώνεται και στα στοιχεία της Eurostat για το πρώτο τρίμηνο του 2026. Ενώ το ποσοστό αποταμίευσης των νοικοκυριών στην Ευρωζώνη παρέμεινε αμετάβλητο στο 14,3% του διαθέσιμου εισοδήματος, στην Ελλάδα καταγράφηκε μία από τις μεγαλύτερες επιδεινώσεις μεταξύ των κρατών-μελών. Συγκεκριμένα, το ποσοστό αποταμίευσης των ελληνικών νοικοκυριών μειώθηκε κατά 3,7 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο, σημειώνοντας τη δεύτερη μεγαλύτερη πτώση στην Ευρωπαϊκή Ένωση μετά τη Ρουμανία.
Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι η πίεση στο διαθέσιμο εισόδημα παραμένει ισχυρή. Παρά την αύξηση των ονομαστικών μισθών και τη βελτίωση ορισμένων μακροοικονομικών δεικτών, η άνοδος του κόστους ζωής συνεχίζει να απορροφά μεγάλο μέρος του εισοδήματος των νοικοκυριών, περιορίζοντας σημαντικά τη δυνατότητα αποταμίευσης.
Παρά τη σταδιακή αποκλιμάκωση της ενεργειακής κρίσης, τα ελληνικά νοικοκυριά συνεχίζουν να αποταμιεύουν πολύ λιγότερο από τον μέσο Ευρωπαίο. Σε αρκετές περιόδους, μάλιστα, ο δείκτης αποταμίευσης στην Ελλάδα παραμένει αρνητικός, κάτι που σημαίνει ότι τα νοικοκυριά καταναλώνουν περισσότερα από το διαθέσιμο εισόδημά τους, είτε αξιοποιώντας προηγούμενες αποταμιεύσεις είτε αυξάνοντας τον δανεισμό τους.
Η εξέλιξη αυτή αντικατοπτρίζει τη συνεχιζόμενη πίεση από τον υψηλό πληθωρισμό των τελευταίων ετών, το αυξημένο κόστος στέγασης, τις ανατιμήσεις στα τρόφιμα και την άνοδο του κόστους βασικών υπηρεσιών.
Πίσω από τα θετικά μακροοικονομικά μεγέθη διαμορφώνεται μια λιγότερο αισιόδοξη εικόνα. Οι καταθέσεις αυξάνονται, αλλά η αποταμίευση παραμένει προνόμιο ενός σχετικά μικρού μέρους της κοινωνίας, ενώ για εκατομμύρια Έλληνες ακόμη και η διατήρηση ενός μικρού αποθεματικού παραμένει δύσκολη υπόθεση.
Πηγή: ΟΤ
Πηγή περιεχομένου: in.gr
