Ομόφωνα εγκρίθηκε από την Επιτροπή Φυσικών Πόρων (NAT) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών η γνωμοδότηση για τις δασικές πυρκαγιές, που συνέταξε ο γενικός γραμματέας της ΚΕΔΕ και μέλος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών Δημήτρης Καφαντάρης. Η συζήτηση έγινε στις 2 Οκτωβρίου 2026, στο Τολέδο της Ισπανίας.
Η γνωμοδότηση αναμένεται να επικυρωθεί τον Δεκέμβριο από την Ολομέλεια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών και βάζει στο επίκεντρο την ανάγκη για πιο ισχυρή και πιο ολοκληρωμένη ευρωπαϊκή πολιτική για τις δασικές πυρκαγιές, με έμφαση στην πρόληψη, την ετοιμότητα, τη συνεργασία και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των τοπικών κοινωνιών.
Ως εισηγητής, ο κ. Καφαντάρης υπογράμμισε την ανάγκη να υπάρξει μετάβαση από τη λογική της καταστολής στη διαχείριση του κινδύνου σε όλη τη διάρκεια του έτους, με τους δήμους και τις περιφέρειες να έχουν ουσιαστικό ρόλο στον ευρωπαϊκό σχεδιασμό.
«Οφείλουμε να μεταβούμε άμεσα από το σβήνω τη φωτιά στο διαχειρίζομαι τον κίνδυνο όλο τον χρόνο», σημείωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι η επιτυχία μιας σύγχρονης και αποτελεσματικής ευρωπαϊκής πολιτικής για τις δασικές πυρκαγιές δεν πρέπει να αποτυπώνεται μόνο σε αριθμούς, μέσα ή μηχανισμούς, αλλά στις καταστροφές που αποτρέπονται, στις κοινωνίες που γίνονται ασφαλέστερες και, κυρίως, στις ανθρώπινες ζωές που προστατεύονται.
Στην εισήγησή του ανέφερε ότι η νέα ευρωπαϊκή προσέγγιση πρέπει να καλύπτει ολόκληρο τον κύκλο: Πρόληψη, Ετοιμότητα, Αντιμετώπιση και Ανάκαμψη, με την πρόληψη στο επίκεντρο και ως μόνιμη πολιτική, όχι ως εποχική αντίδραση απέναντι στον κίνδυνο.
Παράλληλα, μίλησε για την ανάγκη προστασίας των δασών με έργα, ενίσχυσης της ανθεκτικότητας των οικοσυστημάτων, ένταξης του κινδύνου δασικών πυρκαγιών στον χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό, αξιοποίησης της σύγχρονης τεχνολογίας και λήψης αποφάσεων με βάση συγκρίσιμα και αξιόπιστα δεδομένα.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε στη σύνδεση της προστασίας των δασών με τη βιωσιμότητα της υπαίθρου, λέγοντας ότι «για να προστατεύσουμε τα δάση μας, πρέπει να κρατήσουμε ζωντανή την ύπαιθρό μας». Όπως επισήμανε, η εγκατάλειψη της υπαίθρου δεν είναι πλέον μόνο δημογραφικό ή αναπτυξιακό ζήτημα, αλλά και ζήτημα πολιτικής προστασίας.
Σε αυτό το πλαίσιο, τόνισε ότι οι άνθρωποι που διαχειρίζονται καθημερινά τη γη —γεωργοί, κτηνοτρόφοι, παραγωγοί δασοκομικών προϊόντων και τοπικές κοινωνίες— δεν είναι μέρος του προβλήματος, αλλά μέρος της λύσης. Γι’ αυτό, σημείωσε ότι η Κοινή Αγροτική Πολιτική πρέπει να ενισχύσει τον ρόλο τους και να συνοδευτεί από νέα χρηματοδοτικά εργαλεία για πρακτικές που συμβάλλουν στη διαχείριση και αποκατάσταση της φύσης, με ουσιαστική συμμετοχή των Τοπικών και Περιφερειακών Αρχών.
Κεντρικό σημείο της γνωμοδότησης είναι ο ρόλος της Τοπικής και Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης. Ο κ. Καφαντάρης τόνισε ότι οι δήμοι και οι περιφέρειες δεν μπορούν να βρίσκονται στο τέλος της αλυσίδας των αποφάσεων, αλλά πρέπει να συμμετέχουν ως ισότιμοι εταίροι στον σχεδιασμό, την εφαρμογή, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των πολιτικών για την πρόληψη και την αντιμετώπιση των δασικών πυρκαγιών.
Για την ΚΕΔΕ, η ενίσχυση της πρόληψης και της πολιτικής προστασίας συνδέεται άμεσα με την ασφάλεια των πολιτών, την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, τη βιωσιμότητα της υπαίθρου και την ανθεκτικότητα των πόλεων και των τοπικών κοινωνιών.
Παράλληλα, ο γενικός γραμματέας της ΚΕΔΕ πρότεινε να εξεταστεί η δημιουργία μιας Ευρωπαϊκής Συμμαχίας Τοπικών και Περιφερειακών Αρχών που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του κινδύνου, με στόχο την ανταλλαγή εμπειριών, καλών πρακτικών και αποτελεσματικών λύσεων απέναντι στις δασικές πυρκαγιές.
Κλείνοντας, υπογράμμισε ότι η γνωμοδότηση μπορεί να αποτελέσει το έρεισμα για μια σύγχρονη ευρωπαϊκή κουλτούρα πρόληψης και ανθεκτικότητας. «Με σύμμαχο τις τοπικές κοινωνίες, είναι βέβαιο ότι θα καταφέρουμε να γυρίσουμε σελίδα και να διαμορφώσουμε ένα βιώσιμο μέλλον. Ένα μέλλον όπως μας αξίζει», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Καφαντάρης.
