Τεκτονικές γεωπολιτικές αλλαγές και πλήρη υποχώρηση του Διεθνούς Δικαίου βλέπει ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, σε ομιλία του στο Munk School of Global Affairs and Public Policy του Πανεπιστημίου του Τορόντο, με θέμα «Ο ερχομός μιας νέας γεωπολιτικής περιόδου». Υπογράμμισε ότι, αυτή τη στιγμή, η ισχύς θα επικρατεί έναντι των αρχών.
Στο Τορόντο ο ΥΠΕΞ Γ. Γεραπετρίτης: συνάντηση με Έλληνες και Καναδούς επιχειρηματίες
Τορόντο: Ο Γιώργος Γεραπετρίτης συνάντησε την ελληνική κοινότητα
Στο Τορόντο ο Γεραπετρίτης: συνάντηση με τον Αρχιεπίσκοπο Καναδά
«Κάθε τι που θα μπορούσε να πάει στραβά, στην ουσία πήγε πράγματι στραβά», είπε, σημειώνοντας πως ίσως αυτή είναι η χειρότερη περίοδος για να βρίσκεται κανείς στη θέση του υπουργού Εξωτερικών μιας μικρομεσαίας χώρας όπως η Ελλάδα. Θύμισε επίσης ότι η χώρα είχε το προνόμιο να είναι μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας ως εκλεγμένο μέλος και πρόσθεσε: «Αν γνώριζα ότι θα βρισκόμασταν σε μια τόσο ταραχώδη περίοδο, προφανώς δεν θα είχαμε θέσει υποψηφιότητα και δεν θα είχαμε κάνει εκστρατεία για να γίνουμε μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας».
Ο υπουργός ανέφερε ότι για πρώτη φορά μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο συντρέχουν σωρευτικά και ταυτόχρονα μια σειρά από συνθήκες. «Βιώνουμε ορισμένες τεκτονικές γεωπολιτικές αλλαγές και η πιο εντυπωσιακή είναι το γεγονός ότι παρατηρούμε μια πλήρη υποχώρηση του Διεθνούς Δικαίου και της πολυμέρειας», τόνισε.
«Η ισχύς ουσιαστικά καθίσταται το κρίσιμο στοιχείο, ενώ η διεθνής αρχιτεκτονική ασφάλειας που βασίζεται σε κανόνες, πάνω στην οποία οικοδομήθηκε ο κόσμος μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, υποχωρεί», είπε, περιγράφοντας μια νέα πραγματικότητα στις διεθνείς σχέσεις.
Παράλληλα, σημείωσε ότι δημιουργούνται νέες και διαπεριφερειακές συμμαχίες, ενώ η γεωγραφία χάνει τον ρόλο της ως βασικού παράγοντα στη διπλωματία. Ως παράδειγμα έφερε την Ευρώπη, η οποία εξελίσσεται σε «Ευρώπη plus» για να εντάξει τον Καναδά ως τον πρώτο συνδεδεμένο εταίρο.
«Δεν υπάρχει ούτε ένα γεγονός που να λαμβάνει χώρα σήμερα στη γεωπολιτική και να είναι περιορισμένο γεωγραφικά. Βλέπουμε ένοπλες συγκρούσεις να εξαπλώνονται. Στην πραγματικότητα, έχουμε τον μεγαλύτερο αριθμό ένοπλων συγκρούσεων παγκοσμίως από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Έχουμε περισσότερες από 60 ένοπλες συγκρούσεις», ανέφερε.
Επισήμανε επίσης ότι για πρώτη φορά υπάρχει μείζον ζήτημα ενεργειακής ανασφάλειας εξαιτίας όσων συμβαίνουν στον Κόλπο, στην Ερυθρά Θάλασσα και τώρα στη Σαουδική Αραβία. Ταυτόχρονα, όπως είπε, υπάρχει και ζήτημα επισιτιστικής ανασφάλειας, αν δει κανείς τι συμβαίνει στην Ουκρανία, όπου ο διάδρομος σιτηρών έχει ουσιαστικά καταρρεύσει, ενώ την ίδια ώρα υπάρχει λειψυδρία.
Ακόμη, σημείωσε ότι ο κόσμος βρίσκεται μέσα σε μια βιομηχανική επανάσταση, με την Τεχνητή Νοημοσύνη να κυριαρχεί στην τεχνολογική ζωή και να διαμορφώνει τις πολιτικές προσλήψεις. «Πρόκειται να δούμε κάποιες πραγματικά παράδοξες προεκλογικές εκστρατείες», είπε, προσθέτοντας πως στις οκτώ εκλογικές αναμετρήσεις που αναμένονται στην Ευρώπη την επόμενη χρονιά, η Τεχνητή Νοημοσύνη θα κυριαρχήσει. «Όλοι το αναμένουμε, αλλά δεν διαθέτουμε τα μέσα για να κερδίσουμε αυτό το φαινόμενο».
Ο κ. Γεραπετρίτης ανέφερε ακόμη ότι έχει αλλάξει πλήρως ο τρόπος επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων, καθώς σχεδόν το 90% λαμβάνει πλέον την πληροφόρησή του μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, θυσιάζοντας την ακεραιότητα της πληροφορίας προς όφελος της ταχύτητας και της αμεσότητας.
«Οι συνέπειες είναι αρκετά προφανείς. Βλέπουμε την άνοδο νέων δυνάμεων, οι οποίες αναδύονται πλέον ως εναλλακτική στο παλαιό καθεστώς, σε μια εποχή που έχει παρέλθει. Και βλέπουμε νέους θεσμούς να αναδύονται από τους παραδοσιακούς οργανισμούς που υποχωρούν», είπε, θέτοντας το ερώτημα αν το σημερινό καθεστώς είναι μια μεταβατική περίοδος ή η νέα κατάσταση των διεθνών σχέσεων.
«Αυτή τη στιγμή, προσπαθούμε και πάλι να βρούμε τον προσανατολισμό μας προς μια νέα εποχή. Είναι απολύτως σαφές ότι η ισχύς διαδραματίζει έναν πολύ κυρίαρχο ρόλο και ότι δεν διαθέτουμε τα εργαλεία για να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά αυτό το φαινόμενο», υπογράμμισε.
Ο ίδιος είπε ότι αύριο μεταβαίνει στη Νέα Υόρκη για την Εβδομάδα Υψηλού Επιπέδου της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών και πρόσθεσε πως «όλοι αισθανόμαστε ότι τα Ηνωμένα Έθνη βρίσκονται σήμερα σε πολύ κακή κατάσταση», καθώς δεν έχουν καταφέρει στην πράξη να παράγουν οποιοδήποτε ουσιαστικό ψήφισμα σχετικά με τις 61 ένοπλες συγκρούσεις που αντιμετωπίζουμε σήμερα παγκοσμίως.
«Δεν έχουμε ούτε ένα ψήφισμα σχετικά με την Ουκρανία, ούτε ένα ψήφισμα εδώ και πέντε χρόνια. Δεν θα μπορούσαμε να έχουμε, διότι οποιοδήποτε ψήφισμα θα καταδίκαζε, λίγο έως πολύ, την Ρωσία για τον επιθετικό πόλεμο, ενώ η Ρωσία διαθέτει δικαίωμα βέτο και, έτσι, τελικά, δεν είχαμε κανένα ψήφισμα», σημείωσε. «Έχουμε εισέλθει στην εποχή του παράδοξου του βέτο».
Υπενθύμισε ακόμη ότι και εντός ΕΕ, κάθε ένα από τα 27 κράτη μέλη διαθέτει μεμονωμένο δικαίωμα βέτο, με αποτέλεσμα στην Ευρώπη να μην έχει ληφθεί μια αποτελεσματική απόφαση για την Ουκρανία.
«Το βέτο εντός της ΕΕ χρησιμοποιήθηκε προκειμένου να προστατεύσει τους ανίσχυρους, τα λιγότερο ισχυρά κράτη. Ήταν το μέσο των πιο αδύναμων, προκειμένου να μπορούν να απορρίπτουν τη βούληση των ισχυρών κρατών. Για να μπορούν τα μικρά κράτη να σταθούν μόνα τους απέναντι στη βούληση των άλλων κρατών», επισήμανε. Το αποτέλεσμα, τόνισε, είναι αδράνεια.
Ο υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι φαίνεται να οδηγούμαστε στην ιδέα της στρατηγικής αυτονομίας και ότι πρέπει να αυξήσουμε τις αμυντικές δαπάνες, προσθέτοντας ότι είναι πιθανό αυτό να αποτελεί το τέλος της παραδοσιακής μεταπολεμικής διεθνούς αρχιτεκτονικής ασφάλειας.
«Τώρα είναι η στιγμή τα κράτη να διαμορφώσουν ισχυρές συμμαχίες και να εκφράσουν συλλογικές ανησυχίες», ανέφερε. «Το ζήτημα, όμως, είναι ότι ακόμη δεν έχουμε βρει τα κατάλληλα εργαλεία και, κατά πάσα πιθανότητα, την επόμενη εβδομάδα, μετά τη Γενική Συνέλευση, θα συζητάμε και πάλι για τη χαμένη ευκαιρία να επανεξετάσουμε και να αναζωογονήσουμε τα Ηνωμένα Έθνη».
Η ισχύς θα επικρατεί έναντι των αρχών, κατέληξε, λέγοντας: «Εμπιστευθήκαμε τα Ηνωμένα Έθνη. Η αλήθεια είναι ότι ο Οργανισμός δεν ανταποκρίθηκε. Αυτή τη στιγμή δεν διαθέτουμε εναλλακτική λύση και, μέχρι να βρούμε μια εναλλακτική, η ισχύς θα επικρατεί έναντι των αρχών».
ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ
