Τελικά, οι «Λέοντες του Ατλαντα» ή εκείνοι της Τεράνγκα θα στεφθούν πρωταθλητές Αφρικής; Δέκα μήνες μετά τον τελικό του Κυπέλλου Εθνών Αφρικής του 2025, το Διαιτητικό Δικαστήριο Αθλητισμού (CAS) εξετάζει σήμερα (8/10) την έφεση της Σενεγάλης κατά της απονομής του τροπαίου στην εθνική ομάδα του Μαρόκου.
Στις ελβετικές όχθες της λίμνης της Γενεύης, το ανώτατο δικαστήριο του αθλητισμού θα επιχειρήσει να ξεκαθαρίσει μια πρωτοφανή διαμάχη, καθώς καμία εθνική ομάδα δεν έχει χάσει ποτέ τίτλο που κέρδισε στο γήπεδο με αυτόν τον τρόπο. Θα χρειαστεί χρόνος για να γίνουν γνωστά τόσο τα επιχειρήματα που παρουσιάστηκαν όσο και το αποτέλεσμα, αφού η ακρόαση θα διεξαχθεί κεκλεισμένων των θυρών, έπειτα από αίτημα των δύο πλευρών, ενώ η ημερομηνία της απόφασης παραμένει άγνωστη.
Μετά από έναν τελικό με δραματική εξέλιξη, η συζήτηση έχει ήδη ανοίξει και συνδέει μια νομική μάχη για τις θεμελιώδεις αρχές του αθλητισμού και της διαιτησίας με ερωτήματα γύρω από τη διακυβέρνηση του ποδοσφαίρου. «Αυτή η υπόθεση πρέπει να εξετασθεί σε ένα ευρύτερο πλαίσιο», δήλωσε στο AFP ο Τιμπό Ούλριχ, ερευνητής αθλητικού δικαίου στο Πανεπιστήμιο της Λωζάνης. Πέρα από την αφρικανική ήπειρο, η άρση της τιμωρίας του Αμερικανού Φολαρίν Μπαλογκάν χωρίς δικαιολογία κατά τη διάρκεια του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2026 έχει ενισχύσει τις υποψίες για «πολιτικές αποφάσεις» από τα πειθαρχικά όργανα.
Στις 18 Ιανουαρίου στο Ραμπάτ, η Σενεγάλη στέφθηκε πρωταθλήτρια Αφρικής νικώντας το Μαρόκο (1-0) στην παράταση, σε ένα ματς που εξελίχθηκε μέσα σε χάος: αμφισβητώντας πέναλτι που δόθηκε στο Μαρόκο στις καθυστερήσεις και τελικά χάθηκε από τον Μπραχίμ Ντίαζ, μεγάλος αριθμός Σενεγαλέζων παικτών εγκατέλειψε τον αγωνιστικό χώρο και επέστρεψε δεκαπέντε λεπτά αργότερα.
Μετά από έφεση της Μαροκινής Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας, η Επιτροπή Εφέσεων της CAF αποφάσισε στις 17 Μαρτίου ότι η Σενεγάλη είχε χάσει με 3-0, επικαλούμενη τα άρθρα 82 και 84 των κανονισμών της AFCON, που απαγορεύουν «την έξοδο από το γήπεδο πριν από την προγραμματισμένη λήξη του αγώνα χωρίς την άδεια του διαιτητή». Η Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία της Σενεγάλης (FSF) κατήγγειλε «την πιο κραυγαλέα διοικητική ληστεία στην ιστορία του αθλήματός μας», παρουσίασε μάλιστα το τρόπαιο στους οπαδούς της διασποράς στο Stade de France στα τέλη Μαρτίου, προτού προσφύγει στο Διαιτητικό Δικαστήριο Αθλητισμού (CAS).
Σύμφωνα με τον Ούρλιχ, η Επιτροπή Εφέσεων της CAF εφάρμοσε μια «εξαιρετικά αυστηρή ερμηνεία» των κανονισμών της AFCON, αγνοώντας πλήρως το γεγονός ότι ο Κονγκολέζος διαιτητής του τελικού, Ζαν Ζακ Ντάλα, επέτρεψε την επανέναρξη του αγώνα μετά την επιστροφή των Σενεγαλέζων παικτών στο γήπεδο.
Ωστόσο, ο Νόμος 5.2 του Παιχνιδιού του Διεθνούς Συμβουλίου Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας (IFAB), που ισχύει για όλους τους εμπλεκόμενους φορείς του ποδοσφαίρου, ορίζει ότι «οι αποφάσεις του διαιτητή για θέματα που σχετίζονται με το παιχνίδι είναι οριστικές, συμπεριλαμβανομένης της κατακύρωσης ενός γκολ και του αποτελέσματος του αγώνα». Ακόμη πιο κοντά στο σενάριο του τελικού, «ο διαιτητής δεν μπορεί να αλλάξει την επανέναρξη του παιχνιδιού» ακόμη και αν συνειδητοποιήσει «ότι είναι λανθασμένη», προσθέτει η IFAB.
Ο κανόνας αυτός ενισχύεται από το «δόγμα του αγωνιστικού χώρου», που έχει διαμορφωθεί εδώ και χρόνια από τη νομολογία του Διαιτητικού Δικαστηρίου για τον Αθλητισμό (CAS): εκτός αν αποδειχθεί ότι ο διαιτητής είναι διεφθαρμένος ή ενεργεί κακόπιστα, οι αθλητικές του αποφάσεις δεν μπορούν να αμφισβητηθούν.
«Ο στόχος είναι να διατηρηθεί η ακεραιότητα των αγώνων», εξηγεί ο Ούρλιχ: «Το αποτέλεσμά τους πρέπει να αποφασιστεί στο γήπεδο και τη δεδομένη στιγμή, όχι από δικαστές εκ των υστέρων, διαφορετικά θα χάσουμε όλους τους οπαδούς».
Στο μεταξύ, στις 18 Μαρτίου, η κυβέρνηση της Σενεγάλης ζήτησε διεθνή έρευνα «για ύποπτη διαφθορά εντός των διοικητικών οργάνων» της CAF. Σε απάντηση, ο παναφρικανικός θεσμός επαίνεσε την «ανεξαρτησία» των πειθαρχικών οργάνων του. Χωρίς ποτέ να εξηγήσει την απόφασή της, η συνομοσπονδία απέλυσε, δεκαπέντε ημέρες πριν από την απόφαση της έφεσης, τον δικηγόρο του Τζιμπουτί, Γιασίν Οσμάν Ρομπλέν, ο οποίος ήταν υπεύθυνος για τη διασφάλιση της ακεραιότητας των διαδικασιών της τα τελευταία έξι χρόνια.
