Με τη βοήθεια ενός από τα μεγαλύτερα τηλεσκόπια στον κόσμο, διεθνής ομάδα αστρονόμων εντόπισε το ταχύτερα κινούμενο γνωστό άστρο, το S301, που περιφέρεται γύρω από την κεντρική μαύρη τρύπα του Γαλαξία με 25.000 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο.
Το S301 είναι πέντε φορές λαμπρότερο από τον Ήλιο και έχει περίπου 50% μεγαλύτερη μάζα, ενώ πλησιάζει τη μαύρη τρύπα περισσότερο από κάθε άλλο γνωστό ουράνιο σώμα, σύμφωνα με τους ερευνητές στο Nature.
Η παρακολούθησή του τα επόμενα χρόνια, σημειώνει η ομάδα, θα μπορούσε να επιτρέψει τη μέτρηση της ταχύτητας περιστροφής της κεντρικής μαύρης τρύπας, της Τοξότης Α* (SgrA*), η οποία ξεπερνά τη μάζα του Ήλιου κατά 4 εκατομμύρια φορές.
Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του άστρου είναι ότι κινείται γύρω από τον Τοξότη Α* σε εξαιρετικά στενή τροχιά, ολοκληρώνοντας μία περιφορά σε μόλις 8,7 χρόνια και φτάνοντας σε απόσταση μόλις 12 φορές μεγαλύτερη από την απόσταση της Γης από τον Ήλιο. «Αυτό είναι άνευ προηγουμένου», σχολίασε ο Φέλιξ Μανγκ του Ινστιτούτου Εξωγήινης Φυσικής Max Planck, μέλος της ερευνητικής ομάδας.
Η ταχύτητα του S301 μεταβάλλεται συνεχώς καθώς το άστρο κινείται σε έντονα ελλειπτική τροχιά. Όταν βρίσκεται στο κοντινότερο σημείο του από το κοσμικό τέρας, φτάνει τα 25.000 χλμ. ανά δευτερόλεπτο, δηλαδή το 8% της ταχύτητας του φωτός.
Η ανακάλυψη θα μπορούσε να βοηθήσει τους αστρονόμους να επιβεβαιώσουν τη θεωρία ότι οι μαύρες τρύπες περιστρέφονται γύρω από τον εαυτό τους.
Η ταχύτητα περιστροφής δεν μπορεί να μετρηθεί άμεσα, καθώς οι μαύρες τρύπες -αντικείμενα τόσο ακραίας πυκνότητας ώστε ακόμη και το φως δεν μπορεί να δραπετεύσει από τη βαρυτική τους έλξη- δεν εκπέμπουν και δεν απορροφούν φως, άρα είναι αόρατες.
Σύμφωνα με τη γενική θεωρία της σχετικότητας του Άλμπερτ Άινσταϊν, τα περιστρεφόμενα αντικείμενα μεγάλης μάζας παρασύρουν μαζί τους τον ίδιο τον χωροχρόνο και τον παραμορφώνουν. Αυτή η παραμόρφωση επηρεάζει με τη σειρά της τα άστρα που κινούνται πολύ κοντά στη μαύρη τρύπα.
Οι ερευνητές ελπίζουν πλέον ότι η παρακολούθηση της κίνησης του S301 την επόμενη δεκαετία θα επιτρέψει στους αστρονόμους να επιβεβαιώσουν ότι οι μαύρες τρύπες περιστρέφονται και να μετρήσουν την ταχύτητα περιστροφής του Τοξότη Α*.

H γενική θεωρία της σχετικότητας προβλέπει ότι οι περιστρεφόμενες μαύρες τρύπες παρασύρουν και παραμορφώνουν τον χωροχρόνο (ESO/M. Kornmesser)
Το άστρο-σπρίντερ εντοπίστηκε με το Συμβολόμετρο Πολύ Μεγάλου Τηλεσκοπίου (VLTI) του Ευρωπαϊκού Αστεροσκοπείου του Νότου στην έρημο Ατακάμα του Περού, μια συστοιχία τεσσάρων τηλεσκοπίων με κάτοπτρο διαμέτρου 8 μέτρων το καθένα, που λειτουργούν συνδυαστικά για να προσφέρουν ανάλυση 15 φορές υψηλότερη από εκείνη που δίνει το καθένα ξεχωριστά.
Όσον αφορά την προέλευση του S301, οι ερευνητές εκτιμούν ότι το άστρο δεν γεννήθηκε τόσο κοντά στη μαύρη τρύπα.
Το πιθανότερο είναι ότι κάποτε ανήκε σε δυαδικό σύστημα, δηλαδή σε ζευγάρι άστρων που κινούνται σε τροχιά το ένα γύρω από το άλλο.
Το ζεύγος διαλύθηκε όταν πλησίασε τον Τοξότη Α* και άρχισε να δέχεται τις παλιρροϊκές του επιδράσεις.
Το S301 παγιδεύτηκε τότε σε τροχιά γύρω από τη μαύρη τρύπα, ενώ το άλλο άστρο εκτινάχθηκε με υψηλή ταχύτητα, πιθανότατα αρκετά μεγάλη για να αποδράσει τελικά από τον Γαλαξία.
Πηγή περιεχομένου: in.gr
![]()
