Η ιστορία πίσω από τα «Χαμηλά σπίτια, μικρές αυλές» και τη Θεσσαλονίκη του 1912

Η ιστορία πίσω από τα «Χαμηλά σπίτια, μικρές αυλές» και τη Θεσσαλονίκη του 1912

Η ιστορία πίσω από τα «Χαμηλά σπίτια, μικρές αυλές» ξετυλίγεται στη Θεσσαλονίκη του 1912 και φτάνει έως τη μεγάλη πυρκαγιά του 1917. Στο επίκεντρο βρίσκεται μια οικογένεια που παλεύει με τη φτώχεια, την απώλεια και τις αλλαγές της εποχής.

Με φόντο τη Θεσσαλονίκη του 1912, η πόλη περνά στην ελληνική διοίκηση, αλλά εξακολουθεί να ζει με τις παλιές της αντιθέσεις. Η τετραμελής οικογένεια Μορδοχάι προσπαθεί να επιβιώσει ανάμεσα στη φτώχεια, την ανασφάλεια και τις κοινωνικές ανακατατάξεις. Ο Ισαάκ παλεύει ως χαμάλης για το μεροκάματο στο λιμάνι, η Ραχήλ, ράβοντας για να συμπληρώσει το εισόδημα της οικογένειας, κρατά όρθιο το σπίτι, η Εσθήρ αναζητά τη δική της θέση στον κόσμο μέσα από την εργασία της στο νοσοκομείο Βαρώνου Χιρς και ο 11χρονος Δαβίδ ανακαλύπτει πως η γνώση των γλωσσών μπορεί να γίνει άλλοτε δύναμη και άλλοτε επικίνδυνο όπλο στα χέρια των ισχυρών.

Στο μυθιστόρημα «Χαμηλά σπίτια, μικρές αυλές», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Μπαρμπουνάκη», ο συγγραφέας και δημοσιογράφος Δημήτρης Δραγώγιας παρακολουθεί από το 1912 έως την καταστροφική πυρκαγιά του 1917 την πορεία μιας εβραϊκής οικογένειας, η οποία βρίσκεται αντιμέτωπη με την οικονομική ανασφάλεια, την εκμετάλλευση και την απειλή της απώλειας της κατοικίας της. Στη γειτονιά, η καθημερινότητα «δένει» την οικογένεια με τη μουσουλμάνα Αϊσέ και τον μικρό γιο της, τον Κεμάλ. Φαγητό, νερό και μικρές εξυπηρετήσεις περνούν από πόρτα σε πόρτα.

Όταν εξαφανίζονται τα χρήματα της μισθοδοσίας στο λιμάνι, ο Ισαάκ μένει χωρίς μεροκάματο και δέχεται οικονομική βοήθεια από τον Σαούλ Αλκαμπές. Με γνωριμίες σε γραφεία, υπηρεσίες και εμπορικούς κύκλους, η διευκόλυνση μετατρέπεται σταδιακά σε χρέος με ασαφείς όρους και ολοένα μεγαλύτερες απαιτήσεις. Και όταν η μεγάλη φωτιά φτάνει στις αυλές, μαζί με τα σπίτια κινδυνεύουν να χαθούν και τα ίχνη μιας ολόκληρης ζωής.

«Είναι η ιστορία μιας οικογένειας που προσπαθεί να κρατήσει το σπίτι και την αξιοπρέπειά της σε μια Θεσσαλονίκη που αλλάζει πριν προλάβουν οι άνθρωποί της να καταλάβουν τι σημαίνει αυτό για τη ζωή τους» αναφέρει στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο συγγραφέας, επιχειρώντας να περιγράψει το νέο του βιβλίο με λίγες μόνο λέξεις.

Η αφήγηση που δεν έπρεπε να χαθεί…

«Αφορμή για το βιβλίο ήταν η αφήγηση ενός ηλικιωμένου ζευγαριού Εβραίων για τους παππούδες τους. Εκεί βρήκα τον πυρήνα της ιστορίας», τονίζει στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ο Δημήτρης Δραγώγιας για το πώς γεννήθηκε η ιδέα για τη συγγραφή του βιβλίου «Χαμηλά σπίτια, μικρές αυλές».

Όπως αποκαλύπτει, τον απασχόλησε ιδιαίτερα «το πόσο εύκολα μπορεί να χαθεί μια οικογενειακή μνήμη, όταν φύγει ο τελευταίος άνθρωπος που τη γνωρίζει. Ένιωσα την ανάγκη να μείνω με αυτούς τους ανθρώπους περισσότερο. Από εκεί άρχισε η διαδρομή προς το μυθιστόρημα».

Εξηγεί πως στην αφετηρία του βιβλίου υπάρχει μια πραγματική μαρτυρία που έδωσε το έναυσμα, ωστόσο η πλοκή, οι χαρακτήρες και οι σχέσεις τους δουλεύτηκαν μέσα στη μυθοπλασία. «Το 1912 η Θεσσαλονίκη εντάσσεται στο ελληνικό κράτος. Για τους ήρωές μου η μετάβαση γίνεται αισθητή στη δουλειά, στις υπηρεσίες, στη γλώσσα ενός εγγράφου. Κι ενώ προσπαθούν να βρουν τον βηματισμό τους, έρχεται η φωτιά. Μέσα από αυτά τα πέντε χρόνια δοκιμάζεται ό,τι θεωρούσαν σταθερό», σημειώνει ο συγγραφέας διευκρινίζοντας γιατί επέλεξε τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο για το μυθιστόρημα.

Το «κλειδί» της ιστορίας του βιβλίου το κρατά ο μικρός Δαβίδ, ο οποίος είναι έντεκα χρονών και γνωρίζει γλώσσες. «Αυτό τον κάνει χρήσιμο σε μεγάλους που χειρίζονται παλιά έγγραφα ιδιοκτησίας. Σταδιακά καταλαβαίνει ότι μια μετάφραση μπορεί να επηρεάσει το αν μια οικογένεια θα κρατήσει το σπίτι της. Είναι παιδί, θέλει να τον υπολογίζουν, ο πατέρας του χρωστά. Η ευθύνη που πέφτει πάνω του είναι πολύ μεγαλύτερη από την ηλικία του», διευκρινίζει για τον πρωταγωνιστή του βιβλίου ο Δημήτρης Δραγώγιας.

Ερωτηθείς τι θα ήθελε να μείνει στον αναγνώστη, αφού ολοκληρώσει το μυθιστόρημα, ο συγγραφέας απαντά: «Θα ήθελα να του λείψουν λίγο αυτοί οι άνθρωποι. Να αναρωτηθεί για την τύχη τους και ίσως περπατώντας στη Θεσσαλονίκη, να σκεφτεί ποιο σπίτι υπήρχε κάποτε εκεί που στέκεται. Ποιος γύριζε σε εκείνη την πόρτα. Αν μια ιστορία αλλάξει έστω λίγο τον τρόπο που κοιτάμε έναν γνώριμο δρόμο, έχει κάνει κάτι ουσιαστικό».

Την Τετάρτη 18/11 η παρουσίαση του βιβλίου στο δημαρχείο Θεσσαλονίκης

Το μυθιστόρημα «Χαμηλά σπίτια, μικρές αυλές», των εκδόσεων «Μπαρμπουνάκη», θα παρουσιαστεί επίσημα την Τετάρτη, 18 Νοεμβρίου, στις 19:30 στην αίθουσα «Μανόλης Αναγνωστάκης» του δημαρχιακού μεγάρου Θεσσαλονίκης, με την εκδήλωση να τελεί υπό την αιγίδα του κεντρικού δήμου.

Είναι το τρίτο βιβλίο του συγγραφέα καθώς έχουν προηγηθεί τα διηγήματα «Επτά» και «Οδός Ανθέων – των ονείρων και των σκιών».

*Τις συνημμένες φωτογραφίες παραχώρησε στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ο συγγραφέας και δημοσιογράφος, Δημήτρης Δραγώγιας

Loading

Play