Πώς μπορεί μια λογοτεχνία που εκφράζεται σε μια «μικρή» γλώσσα να αποκτήσει παγκόσμια αναγνώριση; Η σημασία της μετάφρασης για την διεθνή παρουσία λιγότερο προβεβλημένων λογοτεχνιών βρέθηκε στο επίκεντρο της συζήτησης που διεξήχθη στην 22η Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης (ΔΕΒΘ), με τη συμμετοχή εκδοτών, μεταφραστών και εκπροσώπων ευρωπαϊκών οργανισμών.
Η συζήτηση εστίασε στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι μικρές αγορές βιβλίου, όπως η έλλειψη εξειδικευμένων μεταφραστών, καθώς και στις ευκαιρίες που προσφέρουν τα ευρωπαϊκά προγράμματα χρηματοδότησης για την προώθηση της λογοτεχνίας. Η μετάφραση είναι γέφυρα, δήλωσε η Hripsime Madoyan από τον εκδοτικό οίκο Antares της Αρμενίας, προσδιορίζοντας την κρίσιμη σημασία του μεταφραστή, ο οποίος πρέπει να κατανοεί τον πολιτισμό και τις παραδόσεις της χώρας από την οποία προέρχεται το έργο.
Η Madoyan ανέφερε ότι το 80% της λογοτεχνίας που εκδίδεται στην Αρμενία είναι μεταφρασμένα έργα, κάτι που ενισχύει την επαφή με νέες ιδέες. Ωστόσο, υπογράμμισε την ανάγκη για εξωστρέφεια της αρμενικής λογοτεχνίας, επισημαίνοντας ότι «το σημαντικότερο δεν είναι μόνο να μεταφράζουμε ξένη λογοτεχνία, αλλά να κάνουμε τον κόσμο να γνωρίσει εμάς».
Από την πλευρά της Τσεχίας, η Veronika Chaloupkova παρουσίασε την κατάσταση της τσέχικης αγοράς βιβλίου, αναφέροντας ότι, παρά την ύπαρξη περισσότερων από 6.000 εκδοτών, μόνο ένα μέρος τους είναι ενεργό. Σημείωσε τη σημασία των διεθνών εκθέσεων βιβλίου για την ενίσχυση της δικτύωσης μεταξύ των επαγγελματιών του κλάδου.
Η συζήτηση ανέδειξε την αναγκαιότητα των ευρωπαϊκών προγραμμάτων, όπως το Creative Europe, που στηρίζουν τη μετάφραση και την προώθηση λιγότερο διαδεδομένων γλωσσών, ενισχύοντας την πολιτιστική σύνδεση και την ορατότητα των μικρών λογοτεχνιών στην παγκόσμια σκηνή.
