Την ώρα του ιδιωτικού τομέα για την ενίσχυση των οικονομικών σχέσεων Ελλάδας-Ιαπωνίας έδειξε ο πρέσβης της Ιαπωνίας στην Ελλάδα, ‘Ιτο Κοΐτσι, μιλώντας στην εκδήλωση «Discover Japan» στο πλαίσιο της 90ής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ). Όπως είπε, μετά την επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στην Ιαπωνία το 2023, έχουν γίνει πολλά για την προώθηση των διμερών σχέσεων, ειδικά στον οικονομικό τομέα.
«Οι κυβερνήσεις δημιούργησαν δύο σημαντικές βάσεις και τώρα είναι η ώρα του ιδιωτικού τομέα», ανέφερε ο Ιάπωνας αξιωματούχος, εξηγώντας ότι οι επιχειρήσεις πρέπει να κάνουν περισσότερα για να ενισχύσουν περαιτέρω τους δεσμούς και το εμπόριο μεταξύ των δύο χωρών.
Ως πρώτη βάση ανέφερε τη Συμφωνία Οικονομικής Εταιρικής Σχέσης Ιαπωνίας – Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία τέθηκε σε ισχύ το 2019, μετά από έξι χρόνια έντονων διαπραγματεύσεων, και προβλέπει μεταξύ άλλων μηδενικό δασμολογικό συντελεστή για πάνω από το 90% των προϊόντων που αποτελούν αντικείμενο εμπορίου μεταξύ Ιαπωνίας και ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας.
Δεύτερη βάση, όπως σημείωσε, είναι η διμερής συμφωνία Ελλάδας και Ιαπωνίας για την αποφυγή διπλής φορολογίας, η οποία τέθηκε σε ισχύ πριν από δύο χρόνια. Αυτό, σύμφωνα με τον ίδιο, σημαίνει ότι οι επιχειρηματίες δεν χρειάζεται πλέον να ανησυχούν για το ποια χώρα ή κυβέρνηση θα φορολογήσει και με ποιο ποσοστό τα κέρδη από τις εμπορικές τους δραστηριότητες.
«Διαθέτουμε πλέον ενιαίο και ολοκληρωμένο πλαίσιο κανόνων», είπε, προσθέτοντας ότι το περιβάλλον αυτό είναι ιδιαίτερα ευνοϊκό και διαφανές για τον ιδιωτικό τομέα, με στόχο την περαιτέρω επέκταση του διμερούς εμπορίου.
Με αφορμή τη 90ή ΔΕΘ, ο κ. Κοΐτσι είπε ότι Έλληνας επιχειρηματίας τού έδειξε ένα πολύ παλιό φυλλάδιο της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, από το οποίο προέκυψε πως η πρώτη -πιθανότατα- συμμετοχή της Ιαπωνίας στη διοργάνωση συμπληρώνει φέτος σχεδόν έναν αιώνα. Όπως ανέφερε, η πρώτη εμφάνιση ιαπωνικής επιχείρησης στη ΔΕΘ έγινε το 1929 και, όπως είπε χαρακτηριστικά, βρέθηκε το όνομα ιαπωνικής ζυθοποιίας, με τη Θεσσαλονίκη να έχει καλωσορίσει την ιαπωνική μπίρα στην Ελλάδα σχεδόν έναν αιώνα πριν.
Στη συνέχεια έθεσε στο κοινό το ερώτημα ποια θεωρείται η μεγαλύτερη ιαπωνική επιχειρηματική παρουσία στη Θεσσαλονίκη, για να υπενθυμίσει ότι στο Μετρό της πόλης, έργο που ανέλαβε πολυμερής και πολυεθνική κοινοπραξία, οι συρμοί καθώς και τα συστήματα πυρασφάλειας και ελέγχου φέρουν την υπογραφή της Hitachi. Όπως είπε, η συμβολή της Ιαπωνίας στο έργο προσέφερε στην πόλη την πιο προηγμένη τεχνολογία μεταφορών, ενώ αναφέρθηκε και στον JETRO, τον Ιαπωνικό Οργανισμό Εξωτερικού Εμπορίου, ο οποίος μπορεί να συμβάλει στη σύσφιξη των οικονομικών σχέσεων ανάμεσα στις δύο χώρες.
Την τρέχουσα συγκυρία για τις σχέσεις Ελλάδας και Ιαπωνίας χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντική η πρέσβης της Ελλάδας στην Ιαπωνία, Όλγα Κλιαμάκη, σημειώνοντας ότι η συμμετοχή της χώρας ως τιμώμενης στη 90ή ΔΕΘ είναι «μια πρόσκληση να κοιτάξουμε προς το μέλλον και, ιδιαίτερα, προς τις τεράστιες οικονομικές και επιχειρηματικές ευκαιρίες που ανοίγονται μπροστά μας».
Η κ. Κλιαμάκη ανέφερε ότι για δεκαετίες η ναυτιλία υπήρξε ένας από τους ισχυρότερους δεσμούς ανάμεσα στις δύο χώρες, όμως πλέον η σχέση τους εκτείνεται πολύ πέρα από αυτό και εξελίσσεται σε ευρύτερη εταιρική συνεργασία, που περιλαμβάνει το εμπόριο, τις επενδύσεις, την τεχνολογία, την ενέργεια, τις υποδομές, τα logistics, τα τρόφιμα, τον τουρισμό, την υγεία και άλλους τομείς. Παράλληλα τόνισε ότι το θεσμικό πλαίσιο που στηρίζει αυτή τη σχέση έχει ενισχυθεί σημαντικά.
Σύμφωνα με την ίδια, η Συμφωνία Οικονομικής Εταιρικής Σχέσης ΕΕ-Ιαπωνίας και η στρατηγική εταιρική σχέση που έχει αναπτυχθεί σε διμερές επίπεδο έχουν ουσιαστικό αντίκτυπο στις σχέσεις των δύο χωρών, καθώς το οικονομικό τους δέσιμο στηρίζεται πλέον σε ισχυρό θεσμικό πλαίσιο που διευκολύνει το εμπόριο, τις επενδύσεις και τη συνεργασία.
«Τα αποτελέσματα είναι ήδη ορατά. Το 2025, οι ελληνικές εξαγωγές προς την Ιαπωνία αυξήθηκαν σημαντικά σε σχέση με το προηγούμενο έτος», είπε, προσθέτοντας ότι η εξέλιξη αυτή μπορεί να οδηγήσει σε ακόμη ισχυρότερη παρουσία των ελληνικών επιχειρήσεων στην ιαπωνική αγορά. Ωστόσο, όπως σημείωσε, οι ελληνικές εξαγωγές προς την Ιαπωνία εξακολουθούν να αντιπροσωπεύουν μόνο μικρό μέρος των δυνατοτήτων που υπάρχουν, με περιθώριο για περισσότερες ελληνικές επιχειρήσεις, περισσότερα προϊόντα, αλλά και περισσότερες επενδύσεις και τεχνολογίες και προς τις δύο κατευθύνσεις.
Η ίδια διευκρίνισε πάντως ότι η είσοδος στην ιαπωνική αγορά δεν είναι εύκολη υπόθεση. Όπως είπε, η Ιαπωνία είναι ώριμη, ιδιαίτερα ανταγωνιστική και απαιτητική αγορά, όπου οι καταναλωτές και οι επιχειρηματικοί εταίροι δίνουν μεγάλη σημασία στην ποιότητα, τη συνέπεια και τη μακροπρόθεσμη δέσμευση.
Παράλληλα υπογράμμισε ότι, από επιχειρηματική σκοπιά, η Ιαπωνία προσφέρει ενδιαφέρουσες και φιλικές προς τις επιχειρήσεις ευκαιρίες, καθώς και προϊόντα και υπηρεσίες υψηλής ποιότητας σε ευρύ φάσμα τομέων. «Η Ιαπωνία μπορεί να γίνει κάτι πολύ περισσότερο από μία ακόμη αγορά. Μπορεί να αποτελέσει έναν μακροπρόθεσμο στρατηγικό εταίρο», σημείωσε, αναφέροντας ευκαιρίες στην αγροδιατροφική αλυσίδα, την ενέργεια και την πράσινη μετάβαση, τις υποδομές, τις μεταφορές και τα logistics, τη ναυτιλία και τη ναυπηγική, αλλά και την υγεία, τα φαρμακευτικά προϊόντα, τις ιατρικές τεχνολογίες και την τεχνολογία γενικότερα.
«Η πρόκληση που έχουμε μπροστά μας είναι να μετατρέψουμε το ευνοϊκό πλαίσιο σε συγκεκριμένες και αμοιβαία επωφελείς επιχειρηματικές ευκαιρίες», ανέφερε η κ. Κλιαμάκη.
Σημαντικά περιθώρια για περαιτέρω ενίσχυση των οικονομικών σχέσεων Ελλάδας-Ιαπωνίας βλέπει και ο γενικός γραμματέας Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων και Εξωστρέφειας και πρόεδρος της Enterprise Greece, Δημήτρης Σκάλκος, ο οποίος εκτίμησε ότι οι προοπτικές συνεργασίας έχουν ενισχυθεί και μετά την πρόσφατη επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών, Γεώργιου Γεραπετρίτη, στο Τόκιο.
Ο κ. Σκάλκος σημείωσε ακόμη ότι η επιλογή της Ιαπωνίας ως τιμώμενης χώρας της 90ής ΔΕΘ είναι δικαιολογημένη, καθώς το momentum είναι πολύ ευνοϊκό, και πρόσθεσε ότι η Ιαπωνία αποτελεί χώρα υψηλής προτεραιότητας για τις οικονομικές και εμπορικές σχέσεις της Ελλάδας, στο πλαίσιο και του σχεδίου εξωστρέφειας έως το 2030.
Υπενθύμισε επίσης ότι το 2025 η Ελλάδα προσείλκυσε άμεσες ξένες επενδύσεις ύψους 11,4 δισ. ευρώ, καταγράφοντας την πιο ισχυρή επίδοση των τελευταίων δεκαετιών, ενώ συνολικά την περίοδο 2019-2025 το αντίστοιχο ποσό έφτασε κοντά στα 44 δισ. Τέλος, αναφέρθηκε στις εξαγωγές, οι οποίες διαμορφώθηκαν το 2025 στα 48,6 δισ. ευρώ, με αύξηση 2% εξαιρουμένων των πετρελαιοειδών, αλλά και στις ευκαιρίες που δημιουργεί η γεωστρατηγική θέση της Ελλάδας.
