Η επίδειξη της ομάδας ΖΕΥΣ
Το όνειρο της Πολεμικής Αεροπορίας
«Το να γίνω πιλότος της Πολεμικής Αεροπορίας ήταν το όνειρο από τα παιδικά χρόνια και είμαι πολύ ευγνώμων που το κατάφερα. Είναι ένα επάγγελμα που πρέπει να το αγαπάς πολύ για το φέρεις εις πέρας. Έχει πολλές απαιτήσεις και πολλές ώρες δουλειάς, όταν όμως τα καταφέρεις σου δίνει πίσω πάρα πολλά πράγματα» είχε πει στον ραδιοφωνικό σταθμό «Πρακτορείο 104.9FM» το 2023, λίγο πριν από την πρώτη πτήση του για την παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου ο ιπτάμενος της Επίδειξης Ομάδας «ΖΕΥΣ». Πρόκειται για πιλότο του ευέλικτου και ισχυρού μαχητικού F-16, που τα τελευταία χρόνια έχει αναλάβει μέρος της αποστολής της Ομάδας «ΖΕΥΣ» της Πολεμικής Αεροπορίας στις αεροπορικές επιδείξεις εντός και εκτός χώρας.
Ο Επισμηναγός Χρήστος – Πάρις (Ι) Χαρίτος, που είχε πετάξει πάνω από τη Θεσσαλονίκη και στις 28 Οκτωβρίου του 2023, εισήχθη στη Σχολή Ικάρων το 2006 και το 2012 τοποθετήθηκε στην 115ΠΜ σε αεροσκάφη F-16 Block 52+. Υπηρετεί στην 340 Μοίρα και έχει περισσότερες από 1900 ώρες πτήσης, από τις οποίες περισσότερες από 1500 είναι σε αεροσκάφη F-16.
Και φέτος, με την ολοκλήρωση της παρέλασης, ένα λιτό και ευέλικτο μαχητικό αεροσκάφος θα εμφανιστεί από το βάθος στην παραλία της Θεσσαλονίκης πριν «κόψει» τον ορίζοντα σαν βέλος. Λίγο μετά, και πριν προλάβει το κοινό να συνειδητοποιήσει την άφιξή του, το μαχητικό θα διασχίζει ήδη το παραλιακό μέτωπο της πόλης με έναν εντυπωσιακό, «βαρύ» κρότο να το ακολουθεί. Η στιγμή που ένα F-16 Viper της Πολεμικής Αεροπορίας μαγνητίζει τα βλέμματα και προκαλεί το αυθόρμητο χειροκρότημα του κόσμου είναι κάθε χρονιά ξεχωριστή.
Με μια ακαριαία αλλαγή κατεύθυνσης το F-16 Viper στρέφεται κατακόρυφα προς τον ουρανό, με τους θεατές να διακρίνουν ένα έντονο χρυσό φως στο ακροφύσιο του κινητήρα, εικόνα που δείχνει πως ο χειριστής έχει επιλέξει τη μέγιστη ώση με μετάκαυση. Για λίγα λεπτά, η ιπτάμενη μηχανή «χορεύει» στον αέρα, επιβεβαιώνοντας την υπεροχή του σχεδιασμού της. Πίσω όμως από την απόλυτη τεχνολογική λειτουργία, υπάρχει ένας άνθρωπος που κρατά τον πλήρη έλεγχο.
Η δουλειά του πιλότου -και στη συγκεκριμένη περίπτωση του πιλότου ενός μαχητικού με αποστολή την αεροπορική επίδειξη- είναι μια δουλειά όπου το περιθώριο λάθους είναι πρακτικά μηδενικό. «Δεν υπάρχει πάρα πολύς χρόνος να σκεφτείς, να κοιτάξεις κάτι που δεν πρέπει να κοιτάξεις εκείνη την ώρα, είναι κάτι για το οποίο γίνεται πολύ σοβαρή εκπαίδευση, αρκετές πτήσεις, ενώ προσπαθούμε να προβάρουμε και εμείς στο μυαλό μας (σ.σ την demo επίδειξη) πριν να το εκτελέσουμε. Την ώρα (σ.σ που εκτελείς την επίδειξη), είναι κάτι που το έχεις κάνει ξανά και αυτό που προσπαθείς είναι να το κάνεις με την ίδια ακρίβεια…» είχε εξηγήσει στο ραδιόφωνο ο χειριστής της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας το 2023, όταν ανέλαβε για πρώτη φορά τον συγκεκριμένο ρόλο σε εθνική επέτειο.
Οι εικόνες που (δεν) μαρτυρούν την πίεση
Και φέτος, όπως και κάθε χρονιά, οι εικόνες σε ζωντανή μετάδοση μέσα από το κόκπιτ θα κερδίσουν το κοινό στο έδαφος αλλά και μπροστά στις τηλεοράσεις, ενώ η σωματική πίεση που νιώθει ένας πιλότος σε συνθήκες επίδειξης είναι από τις ισχυρότερες, με τις επιταχύνσεις βαρύτητας, τα γνωστά «G», να μην αφήνουν κανένα περιθώριο για χαλάρωση.
Εκείνες τις στιγμές, η ειδική anti-G στολή του χειριστή μέσα στο F-16 ενεργοποιείται στους σωστούς χρόνους, ρυθμίζοντας την πίεση στο σώμα του ώστε να διατηρείται η απαραίτητη αιμάτωση στον εγκέφαλο και τα ζωτικά όργανα. Ο πιλότος δοκιμάζεται, ενώ η συνθήκη της απόλυτης επίγνωσης της κατάστασης (situational awareness) σε κάθε κλάσμα του δευτερολέπτου λειτουργεί αθροιστικά: είναι λίγα λεπτά στα οποία συμπυκνώνονται χρόνια εκπαίδευσης στον αέρα.
«Είναι δύο τελείως διαφορετικά πράγματα οι κανονικές αποστολές και αυτό που κάνεις σε μια πτήση επίδειξης της ομάδας «ΖΕΥΣ» που έχουμε αναλάβει ως Ομάδα. Είμαστε πάρα πολύ χαρούμενοι που το φέρνουμε εις πέρας με αυτό τον τρόπο και στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό», εξηγούσε ο Επισμηναγός Χαρίτος το φθινόπωρο του 2023.
το κόκπιτ του ΖΕΥΣ «Πάντα ήθελα να καταφέρω να πετάξω με ένα F-16 Block 52+ και εφόσον το κατάφερα, είχα και την τύχη η ομάδα Αεροπορικών Επιδείξεων να έχει έδρα τη Σούδα, εννοείται πως αυτό ήταν κάτι που ήθελα να κάνω και είμαι ευγνώμων που συνέβη» σημείωνε ο ήρεμος πιλότος της ΠΑ, που έλεγε πως το κόκπιτ του «ΖΕΥΣ» δεν είναι παρά μια ακόμη αποστολή για την πατρίδα του.
