Η ικανότητα των σκύλων να εντοπίζουν οσμές, ακόμη και από μια σταγόνα νερού σε μια πισίνα ολυμπιακών διαστάσεων, τους καθιστά ανεκτίμητους συνεργάτες για περιβαλλοντικούς φορείς και αστυνομικές υπηρεσίες. Σύμφωνα με τον Δημοσθένη Μουμιάδη, Εφαρμοσμένο Συμπεριφοριστή Ζώων από την Ακαδημία Εκπαιδευτών Σκύλων Kynagon, «Μέχρι στιγμής δεν έχει βρεθεί στην επιστήμη εργαλείο που να μπορεί να αντικαταστήσει την όσφρηση του σκύλου». Από το 2016, έχουν εκπαιδευτεί οκτώ σκύλοι στην Ελλάδα για τον εντοπισμό δηλητηρίων, οι οποίοι δραστηριοποιούνται σε περιοχές όπως η Σταυρούπολη Ξάνθης και η Κύπρος.
Η κατάσταση με τα δηλητηριασμένα δολώματα δεν έχει βελτιωθεί την τελευταία δεκαετία, με τον κ. Μουμιάδη να αναφέρει ότι οι δράστες συνεχίζουν τις εγκληματικές τους ενέργειες, ειδικά σε περιοχές όπως η Κύπρος. «Τα σκυλιά μας είχαν μόλις τελειώσει την εκπαίδευση και πήγαν εκεί, δούλεψαν μαζί με τους χειριστές επιτυχημένα», προσθέτει, αναφερόμενος σε πρόσφατα περιστατικά στη Δαδιά που οδήγησαν σε πολλές απώλειες ζώων.
Η εκπαίδευση των σκύλων για τον εντοπισμό δηλητηριασμένων δολωμάτων περιλαμβάνει τη χρήση μικρών ποσοτήτων επικίνδυνων οσμών, με στόχο την προστασία τους. Η διαδικασία απαιτεί προσοχή και εφαρμογή αυστηρών πρωτοκόλλων για την ασφάλεια των ζώων. Η εκπαίδευση ξεκινά συνήθως από την ηλικία των 6 μηνών και ολοκληρώνεται σε 12-14 μήνες.
Εκτός από τον εντοπισμό δολωμάτων, η ακαδημία αναλαμβάνει και άλλες εκπαιδεύσεις, όπως η αντιμετώπιση προβλημάτων συμπεριφοράς και η προετοιμασία για διαγωνισμούς. Ο κ. Μουμιάδης αναφέρει ότι οι σκύλοι είναι εξαιρετικοί συνεργάτες στην αναζήτηση δολωμάτων και άλλων ουσιών, όπως τα ναρκωτικά, και ότι «νιώθουν χαρούμενοι που συμμετέχουν σε αυτή τη διαδικασία».
Το επόμενο βήμα στην εκπαίδευση των σκύλων είναι ο εντοπισμός καρκινικών κυττάρων σε ανθρώπους, με σκοπό να αξιοποιηθούν οι εκπληκτικές τους ικανότητες και σε ιατρικές εφαρμογές.
