Βλέποντας το ανείδωτο στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης: η νέα έκθεση με αρχαίες ζωγραφιές σε λίθινους «πίνακες»

Βλέποντας το ανείδωτο στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης: η νέα έκθεση με αρχαίες ζωγραφιές σε λίθινους «πίνακες»

Βλέποντας το ανείδωτο είναι ο τίτλος της νέας περιοδικής έκθεσης του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης, που φέρνει στο κοινό αρχαίες ζωγραφιές σε λίθινους «πίνακες» και παρουσιάζει ευρήματα που βρέθηκαν 102 χρόνια πριν. Τα έργα εκτίθενται για πρώτη φορά, ενώ η επιστημονική τους μελέτη αποκαλύπτει στοιχεία που ως τώρα δεν ήταν ορατά.

Τι κρύβεται πίσω από φθαρμένες επιφάνειες λίθων που παρέμειναν για αιώνες σιωπηλοί μάρτυρες του παρελθόντος; Ποιες εικόνες και ποια λεπτομέρεια εξακολουθούν να υπάρχουν, ακόμη κι αν δεν διακρίνονται πλέον με γυμνό μάτι; Σε αυτά τα ερωτήματα επιχειρεί να απαντήσει η σύγχρονη επιστήμη, φέρνοντας στο φως άγνωστες πτυχές της αρχαίας ζωγραφικής.

Το αποτέλεσμα αυτής της έρευνας παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο κοινό μέσα από τη νέα περιοδική έκθεση του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης με τίτλο «Βλέποντας το ανείδωτο. Έξι λίθινοι “ πίνακες” μιας αρχαίας ζωγραφιάς», που εγκαινιάζεται την ερχόμενη Πέμπτη στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης.

Στο επίκεντρο της έκθεσης βρίσκονται έξι σπάνιοι λίθινοι όγκοι με ζωγραφικές παραστάσεις, οι οποίοι αποτελούσαν τμήματα μιας αρχαίας ζωφόρου και ανακαλύφθηκαν το 1924 στη Θεσσαλονίκη, στα βόρεια της Αρχαίας Αγοράς. Εκατόν δύο χρόνια μετά την ανακάλυψή τους, τα ευρήματα παρουσιάζονται για πρώτη φορά στο κοινό, αποκαλύπτοντας μέσα από την πρόσφατη επιστημονική τους μελέτη στοιχεία που μέχρι σήμερα παρέμεναν αθέατα.

Η εφαρμογή καινοτόμων, μη επεμβατικών μεθόδων απεικόνισης και ανάλυσης επέτρεψε σε μια διεθνή διεπιστημονική ερευνητική ομάδα να μελετήσει λεπτομερέστερα τις ζωγραφικές επιφάνειες, να αναγνωρίσει εικονογραφικά στοιχεία και να εντοπίσει ίχνη χρωστικών που διατηρούνται παρά τη φθορά των λίθων. Τα νέα δεδομένα οδήγησαν τους ερευνητές στη διατύπωση της υπόθεσης ότι οι παραστάσεις συνδέονται με επεισόδια του τρωικού μυθολογικού κύκλου και ειδικότερα με την άλωση της Τροίας.

Το ανείδωτο αποκτά έτσι περισσότερες από μία σημασίες. Αφορά τόσο τα ίδια τα αρχαία έργα, που εκτίθενται για πρώτη φορά, όσο και τις μορφές και τις λεπτομέρειες που φέρνει στο φως το «ψηφιακό βλέμμα» της επιστημονικής έρευνας. Παράλληλα, η έκθεση παρουσιάζει στο κοινό και την ίδια την ερευνητική διαδικασία, η οποία συνήθως παραμένει μακριά από τη δημόσια θέα, αναδεικνύοντας τα ευρήματα, τις ερμηνευτικές υποθέσεις αλλά και τα ερωτήματα που εξακολουθούν να παραμένουν ανοιχτά.

Η εκθεσιακή εμπειρία σ’ αυτήν την περίπτωση δεν περιορίζεται στην όραση, αλλά αξιοποιεί επίσης την αφή και την ακοή, προτείνοντας διαφορετικούς τρόπους προσέγγισης και κατανόησης των αρχαίων έργων. Έχουν δημιουργηθεί απτικές αναπαραστάσεις, ακουστικές περιγραφές και οπτικοακουστικό υλικό στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα και στα Διεθνή Νοήματα, με στόχο την ισότιμη πρόσβαση περισσότερων ομάδων κοινού.

Η έκθεση αποτελεί πρωτοβουλία του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης, το οποίο συνεργάστηκε στενά για την υλοποίησή της με τη διεθνή διεπιστημονική ερευνητική ομάδα που ανέλαβε την επιστημονική τεκμηρίωση του περιεχομένου. Η συνεργασία πραγματοποιείται στο πλαίσιο Μνημονίου Πολιτιστικής Συνεργασίας με τους ερευνητικούς φορείς στους οποίους ανήκουν τα μέλη της.

Η έκθεση συνδέεται θεματικά και με το 13ο Διεθνές Συνέδριο για την Πολυχρωμία στην Αρχαία Γλυπτική και Αρχιτεκτονική, το οποίο συνδιοργανώνουν το Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης και το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και θα φιλοξενηθεί στο Μουσείο από τις 18 έως τις 21 Νοεμβρίου. Με κεντρικό θέμα «Polychromy and the Senses: Integrating Scientific, Cognitive, and Aesthetic Perspectives on Ancient Colour», το συνέδριο εξετάζει το αρχαίο χρώμα μέσα από επιστημονικές, γνωστικές και αισθητικές προσεγγίσεις, σε μια θεματική που συνομιλεί άμεσα με τη φιλοσοφία της νέας έκθεσης.

Τα εγκαίνια της έκθεσης θα πραγματοποιηθούν την Πέμπτη 19 Νοεμβρίου, στις 18:00.

Loading

Play