Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών και ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός εξέδωσαν έντονες προειδοποιήσεις για τους μακροχρόνιους και βραχυπρόθεσμους κινδύνους της κλιματικής αλλαγής.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (PMO, WMO) από τις 4 Οκτωβρίου, το φαινόμενο El Niño που βρίσκεται σε εξέλιξη μπορεί να είναι το ισχυρότερο στην ιστορία. Αναμένεται να κορυφωθεί προς το τέλος του 2026, όμως οι επιπτώσεις του θα γίνουν αισθητές και μετά την κορύφωση, με τη θερμοκρασία στη θάλασσα στον τροπικό Ειρηνικό Ωκεανό να μπορεί να φτάσει έως και 3,8 βαθμούς πάνω από τον μέσο όρο, μεταξύ Νοεμβρίου 2026 και Ιανουαρίου 2027, με σοβαρές συνέπειες για τον καιρό παγκοσμίως.
Ένα πολύ ισχυρό El Niño μεταβάλλει τις κανονικές θερμοκρασίες και τις βροχοπτώσεις σε πολλές περιοχές και μπορεί να προκαλέσει έντονες βροχές, πλημμύρες και υψηλότερες θερμοκρασίες σε διάφορα σημεία του πλανήτη. Ο παγκόσμιος οργανισμός εκτιμά επίσης ότι θα πολλαπλασιαστούν και θα αλληλοενισχυθούν τα ακραία καιρικά φαινόμενα που ήδη καταγράφονται, με πιο απειλούμενες περιοχές τη νοτιοανατολική και νότια Αφρική, τη νοτιοανατολική Ασία και την αμερικανική ήπειρο.
Το φαινόμενο δεν μπορεί να αποτραπεί, σημειώνει ο Οργανισμός, όμως μπορούν να αξιοποιηθούν σωστά οι προβλέψεις και τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης, ώστε να σωθούν όσο το δυνατόν περισσότερες ζωές, το βιοτικό επίπεδο των κοινοτήτων και ιδιαίτερα των πιο ευάλωτων.
Για τον λόγο αυτό ο ΠΜΟ, μαζί με το Γραφείο του Σ.Α. του ΟΗΕ για τον συντονισμό των Ανθρωπιστικών Θεμάτων, έχει ήδη εκπονήσει πρόγραμμα αποφασιστικής δράσης και έγκαιρης συμβουλευτικής προς τις κυβερνήσεις των κρατών που αναμένεται να πληγούν περισσότερο, κυρίως για τις πιο ευάλωτες πληθυσμιακές ομάδες.
Ο πλανήτης πάει άσχημα και θα πάει ακόμα πιο άσχημα
Οι συνέπειες της κλιματικής αλλαγής είναι ήδη καταστροφικές, με θανατηφόρες πλημμύρες και βίαιους καύσωνες, και θα γίνουν ακόμη χειρότερες αν δεν ληφθούν άμεσα αποφασιστικά μέτρα, δήλωσε προ ημερών ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες.
Ο πλανήτης είναι σήμερα θερμότερος κατά 1,5 βαθμό Κελσίου σε σχέση με τα μέσα του 19ου αιώνα, όταν ξεκινούσε η βιομηχανική επανάσταση, υπογραμμίζει η τελευταία έκθεση της Υπηρεσίας Περιβάλλοντος του ΟΗΕ. Έχουμε ήδη φτάσει τον στόχο που είχαν θέσει όλα τα κράτη του κόσμου υπογράφοντας τη Συμφωνία των Παρισίων το 2015. Ήδη νιώθουμε τα αποτελέσματα αυτής της ανόδου της θερμοκρασίας, όπως με τις σφοδρές πλημμύρες στο Νεπάλ και τις μεγάλες πυρκαγιές στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ τα τελευταία χρόνια.
Όμως αυτό είναι μόνο η αρχή, προειδοποιεί ο ΟΗΕ. Η πορεία που ακολουθείται θα οδηγήσει σε σχεδόν διπλασιασμό αυτής της υπερθέρμανσης μέσα στα επόμενα 75 χρόνια, δηλαδή μέσα στον χρόνο ζωής της σημερινής νεολαίας. Αν συμβεί αυτό, θα ακολουθήσει μαζική άνοδος της στάθμης της θάλασσας, εκτεταμένη εξαφάνιση φυτών και ζώων και ακόμη πιο φονικός καιρός.
Έχουν σημειωθεί ορισμένες πρόοδοι, όπως η ταχύτερη από την προβλεπόμενη ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ενώ έχουν γίνει πολύ πιο δημοφιλή τα ηλεκτρικά οχήματα, ιδίως στην Κίνα και την Ευρώπη, όπως και η ηλιακή και η αιολική ενέργεια. Αυτό μείωσε την ποσότητα πετρελαίου, αερίου και κάρβουνου που θα χρειαζόμασταν διαφορετικά, όχι όμως αρκετά, με αποτέλεσμα κάθε χρόνο να καταναλώνουμε περισσότερα ορυκτά καύσιμα. Η καύση τους είναι η κύρια αιτία της κλιματικής αλλαγής, επειδή παράγει τα αέρια του θερμοκηπίου που ζεσταίνουν τον πλανήτη. Και οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τις μεγαλύτερες χώρες συνεχίζουν να αυξάνονται.
Στο σημείο αυτό αξίζει ίσως να σημειωθεί η άποψη ορισμένων κριτικών οικολόγων, σύμφωνα με την οποία η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου δεν επαρκεί για την ανατροπή της κλιματικής αλλαγής, αλλά απαιτείται και διακοπή της τάσης προς ολοένα και μεγαλύτερη κατανάλωση ενέργειας, που είναι σύμφυτη με το παρόν οικονομικό και κοινωνικό σύστημα.
Κίνα και Ηνωμένες Πολιτείες
Η Κίνα παραμένει, σύμφωνα με την έκθεση της Υπηρεσίας Περιβάλλοντος του ΟΗΕ, η Νο1 πηγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και συμβάλλει σημαντικά στην υπερθέρμανση. Όμως αυτό ισχύει αν δεν λάβουμε υπόψη τον πληθυσμό της. Οι εκπομπές ανά κάτοικο είναι πολύ μικρότερες από τις αντίστοιχες των ΗΠΑ και της Ρωσίας, που συγκαταλέγονταν πέρυσι στους κορυφαίους παραγωγούς αερίων του θερμοκηπίου. Η Κίνα έχει κάνει επίσης πολύ μεγάλες προόδους στη χρήση ηλεκτρικών οχημάτων και ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Η έκθεση υπογραμμίζει τον πολύ αρνητικό ρόλο των ΗΠΑ, καθώς ήταν το μόνο κράτος μεταξύ των G20 όπου οι εκπομπές αυξήθηκαν σημαντικά πέρυσι. Οι ΗΠΑ καταναλώνουν πολύ πετρέλαιο, αέριο και κάρβουνο, ενώ έχει αυξηθεί πολύ η ζήτηση ηλεκτρικού ρεύματος. Η κυβέρνηση Τραμπ είναι ενθουσιώδης οπαδός των ορυκτών καυσίμων και έχει επανεπενδύσει σε θερμοηλεκτρικούς σταθμούς που καίνε κάρβουνο, ενώ κατήργησε τα στάνταρτ αποτελεσματικότητας καυσίμων για τα οχήματα. Το αποτέλεσμα ήταν η αύξηση των εκπομπών των ΗΠΑ.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει αποσυρθεί από τη διεθνή κλιματική δράση, περιλαμβανομένης της Συμφωνίας των Παρισίων του 2015. Για τον λόγο αυτό το Στέιτ Ντηπάρτμεντ δεν αναγνώρισε και δεν υιοθέτησε τα συμπεράσματα της τελευταίας έκθεσης του ΟΗΕ και δεν θα συμμετάσχει στην παγκόσμια συνάντηση για το κλίμα που πρόκειται να συγκληθεί στο άμεσο μέλλον στην Τουρκία.
