Το κοκκίνισμα είναι ίσως η πιο παράξενη και ταυτόχρονα η πιο ανθρώπινη έκφραση, όπως είχε γράψει κάποτε ο Κάρολος Δαρβίνος. Αν και ορισμένα είδη πτηνών παίρνουν ροζ χρώμα ως μέσο επικοινωνίας και οι πίθηκοι ουακάρι έχουν κόκκινα πρόσωπα όταν είναι υγιείς, ο άνθρωπος φαίνεται πως είναι το μόνο ζώο που κοκκινίζει από αμηχανία.
«Δεν μπορείς να κοκκινίσεις κατά παραγγελία», είπε στον Guardian η καθηγήτρια Σόφι Σκοτ, διευθύντρια του Ινστιτούτου Γνωστικής Νευροεπιστήμης στο University College του Λονδίνου. Η ίδια εξηγεί ότι πρόκειται για ένα σήμα ειλικρίνειας, καθώς δεν μπορεί κανείς να προσποιηθεί πως κοκκινίζει, και υπάρχουν ελάχιστες ανθρώπινες συμπεριφορές που ανήκουν σε αυτή την κατηγορία.
Το κοκκίνισμα του προσώπου προκαλείται από το συμπαθητικό νευρικό σύστημα, το οποίο ενεργοποιεί τις αντιδράσεις πάλης ή φυγής όταν βρισκόμαστε μπροστά σε απειλές. Ο εγκέφαλος δίνει εντολή στα επινεφρίδια να απελευθερώσουν αδρεναλίνη, μια ορμόνη του στρες, που διαστέλλει τα αγγεία του προσώπου και αυξάνει την αιμάτωση, με αποτέλεσμα να αλλάζει το χρώμα του δέρματος.
Το φαινόμενο είναι πιο εμφανές στα ανοιχτόχρωμα δέρματα, όμως στην πραγματικότητα όλοι κοκκινίζουν, σημείωσε η Σκοτ.
Η αντίδραση μπορεί να οδηγήσει σε έναν φαύλο κύκλο αμηχανίας ή ντροπής, πρόσθεσε η ερευνήτρια: ξέρεις ότι κοκκινίζεις, οι άλλοι ξέρουν ότι κοκκινίζεις και ξέρεις ότι ξέρουν ότι κοκκινίζεις. Αυτό, όπως είπε, μπορεί φυσικά να σε κάνει να κοκκινίσεις ακόμη περισσότερο.
Ποια λειτουργία εξυπηρετεί, όμως, το κοκκίνισμα; Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η αντίδραση αυτή συνδέεται με το γεγονός ότι είμαστε ιδιαίτερα κοινωνικά ζώα και διαθέτουμε αυτό που οι νευροεπιστήμονες ονομάζουν θεωρία του νου, δηλαδή την ικανότητα να μαντεύουμε τι σκέφτονται και τι νιώθουν οι άλλοι.
Στις προϊστορικές ανθρώπινες κοινωνίες, ένα λάθος ή μια γκάφα θα μπορούσε να οδηγήσει σε συγκρούσεις με τον αρχηγό ή ακόμη και σε εκδίωξη από την κοινότητα. Σε αυτή την περίπτωση, το κοκκίνισμα λειτουργεί ως σήμα ειλικρινούς μεταμέλειας, που μπορεί να αποφορτίσει μια δύσκολη κοινωνική κατάσταση.
Το κοκκίνισμα δείχνει να συνδέεται με αυξημένη εμπιστοσύνη, είπε η Σκοτ. Όταν κάποιος κοκκινίζει εύκολα, είναι πιο απλό να καταλάβεις, για παράδειγμα, αν λέει ψέματα ή όχι. Ακόμη κι αν δεν το αντιλαμβάνεσαι καθαρά, έχεις την αίσθηση ότι μπορείς.
Είμαστε κορυφαίοι θηρευτές ακριβώς επειδή μπορούμε να συνεργαζόμαστε και να διαβάζουμε καθαρά τις προθέσεις των άλλων.
Γι’ αυτό το κοκκίνισμα παραμένει χρήσιμο και σήμερα. Αν, για παράδειγμα, κάνουμε ένα λάθος στη δουλειά, αυτό το σήμα μεταμέλειας μπορεί να μας γλιτώσει από την οργή του αφεντικού.
Για όσους νιώθουν άσχημα επειδή κοκκινίζουν εύκολα, εύκολες λύσεις δεν υπάρχουν. Η γνωσιακή συμπεριφορική ψυχοθεραπεία και η εκπαίδευση προσοχής μπορούν πάντως να βοηθήσουν.
Συχνά, όμως, αυτό δεν είναι απαραίτητο. Η έρευνά μας έδειξε ότι, όταν ένιωθαν αμηχανία, οι άνθρωποι που δεν φοβούνταν ότι θα κοκκινίσουν κοκκίνιζαν εξίσου συχνά με όσους είχαν φόβο για το κοκκίνισμα, απλώς δεν το αντιλαμβάνονταν τόσο έντονα, είπε ο καθηγητής Πίτερ Ντράμοντ του Πανεπιστημίου Murdoch στην Αυστραλία, συντάκτης μελέτης που διερεύνησε το χάσμα ανάμεσα στο πραγματικό και το αντιλαμβανόμενο κοκκίνισμα.
Όταν τους το επισημάναμε, ότι κοκκίνιζαν συχνά, άρχισαν να ανησυχούν περισσότερο για το κοκκίνισμα. Το να φοβάσαι ότι μπορεί να κοκκινίσεις θα μπορούσε έτσι να προκαλέσει κοκκίνισμα σε ορισμένες καταστάσεις. Ωστόσο, είναι ανακουφιστικό να γνωρίζουμε ότι οι περισσότεροι άνθρωποι δεν παρατηρούν καν ότι οι άλλοι κοκκινίζουν κατά τη διάρκεια κοινωνικών αλληλεπιδράσεων, καθώς η προσοχή τους είναι στραμμένη στο να μιλούν ή να σκέφτονται τι θα πουν, ανέφερε ο Ντράμοντ.
Υπάρχουν εξάλλου και πιθανά οφέλη για την ψυχική υγεία, σημείωσε ο ερευνητής. Το κοκκίνισμα μπορεί στην πραγματικότητα να βοηθά στην εκτόνωση δυσάρεστων συναισθημάτων όπως ο θυμός, η αμηχανία και η ντροπή.
Με άλλα λόγια, το κοκκίνισμα δείχνει στους άλλους ότι είστε ειλικρινείς, ενώ παράλληλα σας ηρεμεί. Μην ντρέπεστε λοιπόν. Κοκκινίστε ελεύθερα.
Πηγή περιεχομένου: in.gr
![]()
